Türkiye, Paris Anlaşması’nın Güçlendirilmiş Şeffaflık Çerçevesi kapsamında hazırlanan ikinci İki Senelik Şeffaflık Raporu’nu 23 Ekim’de Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Sekretaryası’na (UNFCCC) sundu. UNFCCC’nin 28 Ekim’de yayımladığı açıklamaya gore Türkiye, ikinci raporunu sunan ikinci ülke oldu. Bu alandaki ilk ülke Kolombiya’ydı. Türkiye’nin raporunu 31 Aralık 2026 olarak belirlenen son teslim tarihinden ilkin sunması, Paris Anlaşması kapsamındaki internasyonal raporlama sürecinde erken hareket ettiğini gösterdi.
RAPORDA 2024’E KADAR UZANAN VERİLER VAR
İkinci Şeffaflık Raporu, Türkiye’nin ilk raporunda yer edinen detayları güncelleyerek sera gazı envanterini 2024 yılına kadar genişletiyor. Raporda ek olarak Türkiye’nin güncellenmiş Ulusal Katkı Beyanı (NDC), iklim değişikliğiyle savaşım politikaları ve bu politikaların uygulanmasına yönelik mevzuat ve kurumsal düzenlemeler ele alınıyor. İlk raporun teknik uzman incelemesinde ortaya çıkan değerlendirmeler de yeni çalışmada dikkate alındı. Böylece Türkiye’nin emisyon verilerinin izlenmesi, raporlanması ve iklim politikalarının takip edeni için oluşturduğu sistemin geliştirilmesi hedefleniyor.
İKLİM POLİTİKALARINDA KURUMSAL ALTYAPI GELİŞİYOR
UNFCCC, tertipli raporlama sürecinin ülkelerin iklim politikalarını daha sıhhatli planlamasına katkı sağladığına dikkat çekiyor. Bu raporlar yalnızca sera gazı salımlarının kaydını tutmakla kalmıyor; enerji, endüstri, ulaşım ve öteki sektörlerde alınan önlemlerin izlenmesine de olanak veriyor. Türkiye’nin raporunda iklim yönetişimine ilişkin siyaset, mevzuat ve kurumsal çerçevenin geliştirilmesine yönelik emek harcamalar da içeriyor. Bu kapsamda iklim değişikliğiyle savaşım ve uyum politikalarının daha tertipli takip edilmesi, tamamlanmamış alanların belirlenmesi ve kaynakların gereksinim duyulan sektörlere yönlendirilmesi amaçlanıyor.
KÜRESEL EMİSYONLARIN YÜZDE 85’İ RAPORLANIYOR
BM İklim Değişikliği Sekretaryası’nın yayımladığı 2026 Şeffaflık Raporu Sentezi’ne gore bugüne dek 137 ülke ilk İki Senelik Şeffaflık Raporu’nu sundu. Bu ülkeler dünya genelindeki sera gazı emisyonlarının ortalama yüzde 85’ini temsil ediyor. 2020-2022 döneminde ise küresel emisyonların ortalama yüzde 66’sından görevli 61 ülkenin ulusal iklim hedefleri doğrultusunda ilerleme kaydettiği bildirildi. Bireşim raporunda ülkelerin yüzde 80’inin hükümet dışı paydaşları iklim çalışmalarına dahil etmiş olduğu, yüzde 92’sinin ise bu emek harcamaları Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları ile ilişkilendirdiği açıklandı.
COP31 ÖNCESİNDE TÜRKİYE’NİN İKLİM RAPORLAMASI
Türkiye’nin ikinci raporunu erken sunması, COP31’e ev sahipliği yapacağı dönemde internasyonal iklim gündemindeki çalışmalarının da bir parçası olarak öne çıkıyor. Antalya’da 9-20 Kasım 2026 tarihlerinde düzenlenecek COP31 öncesinde raporun teslim edilmesi, Türkiye’nin iklim politikalarına ilişkin verilerini internasyonal platformda güncellemesi açısından ehemmiyet taşıyor. Şeffaflık raporları ülkelerin iklim hedeflerine ne seviyede ilerlediğinin izlenmesini ve değişik ülkelerin çalışmalarının karşılaştırılmasını sağlıyor. Türkiye’nin ikinci raporunu süresinden ilkin sunması da bu internasyonal seyretme mekanizmasına zamanında katkı verdiğini ortaya koyuyor.
