Doğu Akdeniz’den Karadeniz’e uzanan deniz ticaretinde yeni bir rekabet yaşanıyor. Yunanistan’ın Pire ve Selanik, Romanya’nın Köstence, İsrail’in Hayfa ve Mısır’ın Port Said limanları, internasyonal taşımacılık şirketlerinin yatırımlarıyla kapasitelerini genişletiyor. Türkiye’nin Akdeniz’e oluşturulan mühim tecim merkezlerinden Mersin Limanı da bu yarışta içeriyor. Sadece limanların taşımış olduğu konteyner sayısı kadar, bu yüklerin nereden geldiği, nereye göndermiş olduğu ve hangi şirketlerin kontrolünde taşındığı da ehemmiyet taşıyor.
7 MİLYON KONTEYNER
Bölgedeki büyük yatırımlardan biri Mısır’ın Süveyş Kanalı’nın Akdeniz girişinde bulunan Doğu Port Said Limanı’nda gerçekleştirildi. Danimarkalı denizcilik grubu Maersk’in iştiraki APM Terminals’ın çoğunluk payına haiz olduğu Suez Canal Container Terminal (SCCT), Kasım 2025’te 500 milyon dolarlık genişleme yatırımını hizmete aldı. Projeyle 955 metre uzunluğunda yeni rıhtım ve 510 bin metrekarelik konteyner sahası oluşturuldu. Limanın senelik kapasitesine 2,2 milyon TEU eklenirken SCCT’nin toplam kapasitesi 7 milyon TEU’ya terfi etti. Mısır Ulaştırma Bakanlığı’nın verilerine bakılırsa Doğu Port Said’de 2025 senesinde 4 milyon 910 bin TEU konteyner işlem yapılmış oldu.
Uzmanlar, Doğu Akdeniz ve Karadeniz’deki liman yatırımlarının bölgesel ticaretteki rekabeti artırdığına dikkat çekerken, Türkiye’nin Mersin Limanı üstünden kapasitesini güçlendirdiğini belirtiyorlar.
PİRE’DE ÇİN SERMAYESİ
Yunanistan’ın Pire Limanı ise Çinli COSCO grubunun yatırımlarıyla Akdeniz’in büyük konteyner aktarma merkezlerinden biri haline geldi. Limandaki birinci konteyner terminali Piraeus Port Authority tarafınca işletilirken, ikinci ve üçüncü terminaller COSCO grubuna bağlı Piraeus Container Terminal’ın kontrolünde bulunuyor. Pire’de 2025 senesinde toplam 4 milyon 641 bin TEU konteyner elleçlendi. Bu sayı 2024’teki 4 milyon 792 bin TEU seviyesine bakılırsa ortalama yüzde 3,2’lik düşüş anlamına geliyor. COSCO’nun işlettiği ikinci ve üçüncü terminallerde konteyner trafiği yüzde 6 gerilerken, birinci terminalde yüzde 17,9 arttı. Pire’nin senelik konteyner kapasitesi ortalama 7,2 milyon TEU düzeyinde bulunuyor.
HEDEF 1,5 MİLYON KONTEYNER
Yunanistan’ın bir öteki mühim yatırımı Selanik Limanı’nda sürüyor. Liman işletmecisi Thessaloniki Port Authority, Kasım 2025’te altıncı rıhtımın genişletilmesi için ortalama 195,6 milyon euroluk sözleşme imzaladı. Proje tamamlandığında senelik konteyner kapasitesinin 650 bin TEU’dan 1,5 milyon TEU’ya çıkarılması hedefleniyor.
KÖSTENCE’YE DUBAİLİ İŞLETMECİ
Karadeniz’in mühim tecim merkezlerinden Köstence Limanı’nda ise Dubai merkezli DP World, konteyner taşımacılığının başlıca işletmecileri içinde bulunuyor. Firmanın yatırım ağı içinde konteyner terminalinin yanı sıra Ro-Ro terminali, proje yükleri, demiryolu bağlantıları ve Romanya içindeki lojistik merkezleri de içeriyor. Köstence Limanı’nda 2025 senesinde 831 bin 131 TEU konteyner yüklemesi yapılmış oldu.
HAYFA’DA HİNT SERMAYESİ
İsrail’in Hayfa Limanı’nda ise iki değişik internasyonal yatırım grubu etkinlik gösteriyor. Eski Hayfa Limanı, 2023 senesinde meydana gelen özelleştirme sonrasında Hindistan merkezli Adani Ports ile İsrailli Gadot Group ortaklığına geçti. Adani’nin ortaklıktaki oranı yüzde 70 düzeyinde bulunuyor. Aynı liman bölgesindeki yeni Bayport konteyner terminali ise Çinli Shanghai International Port Group (SIPG) tarafınca işletiliyor. İsrail’in 2025 yılı liman verilerine bakılırsa eski Hayfa Limanı’nda ortalama 676 bin, SIPG tarafınca işletilen Bayport’ta ise 636 bin TEU konteyner yüklendi.
MERSİN’E DEV YATIRIM
Türkiye’nin Akdeniz’deki mühim tecim merkezlerinden Mersin Limanı’nda 455 milyon dolarlık yatırım yürütülüyor. Mersin International Port (MIP) tarafınca geliştirilen East Med Hub 2 projesinin ilk aşaması Mayıs 2025’te tamamlandı. Yatırımla senelik konteyner kapasitesinin 2,6 milyon TEU’dan 3,6 milyon TEU’ya çıkarılması ve iki büyük gemiye aynı anda hizmet verilmesi hedefleniyor. Mersin Tecim ve Endüstri Odası verilerine bakılırsa liman başkanlığı sınırlarında 2025 senesinde 1 milyon 971 bin TEU konteyner elleçlendi. Önceki yıla bakılırsa yüzde 4 artış kaydeden Mersin, Türkiye’deki liman başkanlıkları içinde dördüncü sırada yer aldı. Liman işletmecisi MIP’nin yüzde 51’i Singapurlu PSA International’a, yüzde 39’u IFM Investors tarafınca yönetilen altyapı fonuna, yüzde 10’u ise Türk Akfen Tüm ortaklık’e ilişik. Demiryolu ağıyla Anadolu’ya bağlanan liman, Mersin Özgür Bölgesi’ne de direkt erişim sağlıyor.

