Eski yargıcı ve gözlemcilerin anlatımlarında; sürem öncesi açıklanan klasman listelerinin kısa süre içinde değiştirilmesi, ilk listede bulunan oldukça sayıda yargıcı ve gözlemcinin ikinci listede çıkarılması, 2022’de Tahkim Kurulunun iptal etmiş olduğu benzer bir işlemin 2024’te tekrardan uygulanması ve yargıcı atamalarında kullanılan Futbol Yönetim Sistemi’ne yönetim talimatıyla müdahale edilmiş olduğu iddiası dikkat çekti. İfadelerde, belirli geçmiş maçlarda vazife icra eden yargıcı ve gözlemcilerin seneler sonrasında aynı listelerde tasfiye edilmiş olduğu de ileri sürüldü.
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının yürüttüğü soruşturma kapsamında ifade veren Taner Gizlenci, Emre Altun ve Süleyman Abay’ın anlatımları, Merkez Yargıcı Kurulundaki klasman listeleri ve yargıcı atama sistemine ilişkin dikkat çekici iddiaları gündeme getirdi.
ÜÇ MÜŞTEKİ DE ORTAK NOKTAYA TEMAS ETTİ: AYNI HAKEM VE GÖZLEMCİLER
İfadelerdeki en dikkat çekici ortaklık, geçmişte belirli müsabakalarda vazife icra eden bazı yargıcı ve gözlemcilerin sonrasında klasman listelerinin haricinde bırakıldığının ileri sürülmesi oldu. Taner Gizlenci, 2015 senesinde vazife yapmış olduğu bir karşılaşmanın peşinden kendisine, hakemlere düşük not verilmesi yönünde bir beklenti bulunduğunun aktarıldığını, kendisinin ise bunu kabul etmeyerek gördüğünü objektif halde raporlayacağını söylediğini söyledi. Gizlenci, seneler sonrasında sıralama dışı bırakılmasının bu geçmiş vakayla bağlantılı olabileceğini düşündüğünü beyan etti.
EMRE ALTUN’UN HACIOSMANOĞLU SÖZLERİ
Emre Altun ise etken yargıcı olduğu dönemde vazife yapmış olduğu bir müsabakanın peşinden yargıcı heyetinin stadın çıkışının masa ve sandalyelerle kapatılması sebebiyle saatlerce içeride kaldığını, polis ve itfaiyenin müdahalesiyle güvenli halde çıkarıldıklarını söyledi. Altun, seneler sonrasında o devrin bazı maçlarında vazife icra eden yargıcı ve gözlemcilerin topluca klasman dışına çıkarıldığını ileri sürdü.
Süleyman Abay da 2015 senesinde yönettiği bir karşılaşmanın peşinden kendisinin de aralarında bulunmuş olduğu ortalama 20 yargıcı ve gözlemci hakkında “FETÖ üyeliği, tehdit, şantaj” şeklinde iddialarla kabahat duyurusunda bulunulduğunu, meydana getirilen soruşturmada herhangi bir tespit yapılamaması üstüne takipsizlik sonucu verildiğini beyan etti. Abay, 2024’te sıralama haricinde kalan adların mühim bölümünün aynı dönemdeki maçlarda vazife icra eden kişilerden oluştuğunu ileri sürdü.
2022’DE LİSTEDEN ÇIKARILDILAR, TAHKİM GERİ DÖNDÜRDÜ
Taner Gizlenci ile Süleyman Abay’ın ifadelerinde 8 Mart 2022 zamanı ayrı bir başlık olarak öne çıktı. Her iki isim de Ferhat Gündoğdu’nun MHK Başkanlığı döneminde, ligler devam ederken yargıcı ve gözlemci listelerinde değişikliğe gidildiğini ve kendilerinin de görevden çıkarıldığını söyledi.
Gizlenci, Tahkim Kuruluna başvurduğunu ve 26 Mart 2022’de meydana getirilen duruşmalı araştırma sonucunda haklı bulunarak tekrardan gözlemci ekibine alındığını söylemiş oldu. Abay da aynı şekilde Tahkim başvurusu sonucunda göreve iade edildiğini beyan etti. Her iki ifadede de söz mevzusu karardan kısa süre sonrasında Gündoğdu’nun görevinden ayrılmış olduğu belirtiliyor.
2024’TE YİNE AYNI TABLO: ÖNCE LİSTEYE GİRDİLER, SONRA ÇIKARILDILAR
İfadelerin kesiştiği ikinci tehlikeli sonuç dönem ise 2024-2025 sezonu klasman listeleri oldu. Taner Gizlenci, ilk açıklanan listede adının bulunduğunu, 10 Ağustos 2024’te seminere katıldığını ve bir Süper Lig müsabakasında TV gözlemcisi olarak görevlendirildiğini; sadece 28 Ağustos’ta piyasaya çıkan ikinci listede herhangi bir gerekçe açıklanmaksızın adının çıkarıldığını söyledi. Yazılı başvurusuna yalnızca listelerin “MHK’nin sürem planlamasına uygun hazırlandığı” şeklinde genel bir cevap verildiğini beyan etti.
Süleyman Abay da ilk listede yer aldığını, seminere katıldığını sadece sonradan açıklanan ikinci listeyle görevine son verildiğini belirtti. Tahkim Kuruluna yapmış olduğu başvurunun bu kez 4’e karşı 3 oyla reddedildiğini ve süreci Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine taşıdığını söylemiş oldu. Emre Altun ise ikinci listeyle beraber 13 yargıcı ve 6 gözlemcinin sıralama haricinde bırakıldığını beyan ederek, bu değişim esnasında MHK Talimatnamesinde herhangi bir değişim yapılmadığını ve işlemin bu yüzden usulsüz bulunduğunu beyan etti.
HAKEM ATAMA SİSTEMİNE MÜDAHALE İDDİASI
Emre Altun’un ifadesindeki en dikkat çekici iddialardan biri ise Futbol Yönetim Sistemi üstünden meydana getirilen yargıcı atamalarına müdahale edilmiş olduğu yönündeki beyan oldu. Altun, düzgüsel şartlarda yargıcı atamalarının; yargıcı puanı, karşılaşmanın güçlük derecesi ve daha ilkin aynı takımların maçlarında vazife yapmış olup yapmadığı şeklinde kriterler üstünden sistem tarafınca oluşturulduğunu söyledi.
Sadece bazı dönemlerde MHK ve federasyon yönetiminden gelen talepler doğrultusunda sistemde yargıcı değişimleri yaptırıldığını ileri sürdü. Daha da önemlisi Altun, “Meydana getirilen işlemlerin izi Futbol Yönetim Sistemi isminde programdan belirlenebilir.” şeklinde beyanda bulunmuş oldu.
Bu beyanlar, soruşturma bakımından Futbol Yönetim Sistemi’nin log kayıtları, kullanıcı hareketleri, manuel atama ve değişim geçmişleri ile hangi kullanıcı tarafınca hangi hakemin hangi maçtan çıkarılıp yerine kimin atandığının incelenmesini tehlikeli sonuç hâle getirdi.
“MHK 9 KİŞİ OLMALI, 7 KİŞİYLE ÇALIŞIYOR”
Altun ek olarak, MHK Talimatnamesine nazaran kurulda 9 kişinin vazife yapması icap ettiğini, buna karşın ifade verdiği tarihte kurulun 7 kişiyle çalıştığını beyan etti. Bu hususun da mevzuat ve kurul kararlarının geçerliliği yönünden incelenmesini istedi.
Süleyman Abay’ın ifadesinde bir başka dikkat çekici isim ise Ahmet Şahin oldu. Abay, hem 2022’de hem de 2024’te hazırlanan listelerde kendilerinin bulunmamasının arka planında Şahin’in bulunduğunu söylemiş oldu. Şahin’in gezi programları ile kimlerle ve nerelere gittiğinin incelenmesi hâlinde hakemlik sistemindeki bazı ilişkilerin ortaya çıkarılabileceğini beyan etti.
Abay ek olarak Ferhat Gündoğdu ile kişisel bir husumetinin bulunmadığını belirterek, Gündoğdu’nun başka kişilerin yönlendirmesiyle hareket etmiş olabileceğini düşündüğünü söylemiş oldu.
MİLYONLUK MADDİ KAYIP İDDİASI
Emre Altun, klasman haricinde bırakılan yargıcı ve gözlemcilerin yalnızca mesleki değil, mühim oranda maddi kayba da uğradığını söyledi.
Altun’un verdiği sayılara nazaran üst klasman hakemlerinin sezonluk kazançları milyon liraları bulabilirken, UEFA görevlendirmeleri bulunan hakemlerin buna ilave olarak on binlerce avro gelir elde edebildiğini belirtti. Sıralama haricinde bırakılan adların bu gelirlerden de yoksun kaldığını söylemiş oldu.
DOSYADA CEVABI ARANAN KRİTİK SORULAR
Üç ifade beraber değerlendirildiğinde soruşturmanın önündeki en mühim başlıklar; 2022 ve 2024 klasman listelerinin hangi somut kriterlerle değiştirilmiş olduğu, ilk ve ikinci listeler arasındaki farkların kimlerin talimatıyla oluşturulduğu, belirli geçmiş maçlarda vazife icra eden adların niçin aynı dönemde sıralama dışına çıkarıldığı, Futbol Yönetim Sistemi’nde manuel müdahale yapılıp yapılmadığı ve yapıldıysa kimlerin talimatıyla gerçekleştirildiği olarak öne çıkıyor.
Bilhassa sistem logları, MHK toplantı tutanakları, sıralama versiyonları, elektronik yazışmalar, Tahkim dosyaları ve soruşturma kapsamında ele geçirilen dijital materyallerin müşteki ve şahit anlatımlarıyla karşılaştırılması, dosyadaki iddiaların doğrulanması yada çürütülmesi açısından belirleyici olacak.
