Kanser tedavisinde yeni bir ilaç yarışı yaşanıyor. Dünyanın önde gelen ilaç şirketleri, hastalığa yol açan proteinleri hücre içinde parçalayarak ortadan kaldırmayı amaçlayan ilaçlara milyarlarca dolar yatırıyor. Hedef, mevcut tedavilerin yetersiz kalmış olduğu hastalar için yeni seçenekler geliştirmek. Wall Street Journal’ın haberine bakılırsa, protein parçalayıcı isminde olan bu ilaçlar için meydana getirilen anlaşmaların toplam kıymeti 2021-2026 döneminde 5 milyar doları aştı. Dünya genelinde ortalama 200 ilaç talibi üstünde araştırmalar yürütülüyor.
AMA YENİ SEÇENEKLER BULMAK
Yeni yaklaşım, kanser hücrelerinin büyümesinde rol oynayan belirli proteinleri yalnızca durdurmak yerine hücreye bu tarz şeyleri parçalatmayı hedefliyor. Bu yöntem, mevcut ilaçlarla etkisiz hale getirilmesi zorluk derecesi yüksek bazı proteinlere karşı yeni tedaviler geliştirilmesini sağlayabilir. Hastalar açısından bunun anlamı, bilhassa mevcut tedavilere cevap vermeyen yada zaman içinde tedaviye direnç geliştiren kanserlerde yeni ilaç seçeneklerinin ortaya çıkabilmesi. Sadece araştırılan her ilacın hastalarda etkili olacağı ya da kullanıma sunulacağı söylenemez.
BİR TÜRDE DİKKAT ÇEKEN SONUÇLAR
Haberde yer verilen klinik gözlem neticelerinden birinde, çoklu miyelom hastalarında mevcut tedaviye eklenen bir ilaçla hastalığın ilerlemesine kadar geçen sürenin 20 aydan 42 aya çıkmış olduğu aktarılıyor. Bu netice, yeni yaklaşımın bazı hastalar için tedavi sürecini uzatma potansiyeline işaret ediyor. Sadece klinik deneyde elde edilmiş sonuçlar, her hastanın aynı seviyede yarar göreceği anlamına gelmiyor. İlacın hangi hastalarda kullanılabileceği, yan tesirleri ve uzun vadeli neticeleri daha kapsamlı araştırmalarla belirleniyor.
NE ZAMAN PİYASAYA ÇIKAR?
İlaç şirketlerinin milyarlarca dolarlık yatırımları, bu değişen teknolojinin ticari açıdan da büyük beklenti yarattığını gösteriyor. Sadece araştırma aşamasındaki ilaçların hastanelerde kullanılabilir hale gelmesi için güvenlik ve etkinlik testlerinden geçmesi, lüzumlu onayları alması gerekiyor. Hastalar açısından bir öteki mühim mevzu da maliyet. Yeni nesil ilaçların geliştirilmesi, üretimi ve fiyatlandırılması, tedavilere erişimi etkileyebilir. Şirketlerin yatırımlarının hastalar için daha çok seçeneğe dönüşüp dönüşmeyeceği kadar, bu ilaçların kimler tarafınca ve hangi koşullarda karşılanabileceği de ehemmiyet taşıyor. Protein parçalayıcı ilaçlar şimdilik kanserin tedavisinde kati bir dönüm noktası duyuru edilebilecek aşamada değil. Sadece değerlendirmelere bakılırsa araştırmalar başarıya ulaşmış olursa, bugün tedavi seçenekleri sınırı olan olan bazı hastalar için yeni bir kapı açılabilir.
