Çin’in Guangdong eyaletinde sivrisinek kaynaklı Chikungunya virüsü sebebiyle 7 binden fazla olay tespit edilirken; ABD, artan vakalar üstüne Çin’e gezi eden vatandaşlarına “daha dikkatli olmaları” uyarısında bulunmuş oldu. Chikungunya hastalığı sivrisinekler vesilesiyle bulaşırken, en mühim emare ise yüksek ateş olarak öne çıkıyor. Hastalığın hususi bir ilacı bulunmazken, tedavi sürecinde ateş ve ağrıyı azaltmaya yönelik destekleyici yöntemler uygulanıyor. Bolca sıvı tüketimi ve istirahat ise iyileşme süreci için tavsiye edilen başlıca unsurlar içinde içeriyor. Virüs ilk olarak 1952 senesinde Tanzanya’da tespit edilirken, Afrika, Güneydoğu Asya ve Pasifik bölgesinde yaygın olarak görülüyor. Çin genelinde olay sayısı 15 bini aşarken, uzmanlar ise bilhassa iklim değişikliğinin etkisiyle bu sivrisineklerin yaşam alanlarının yüzde 60 genişlediğini belirtiyor. Son dönemde Avrupa’da da vakaların ortaya çıkması, Türkiye’de endişelere yol açmış durumda. Ülke genelinde hemen hemen bir olay görülmemiş olsa da vatandaşlar ihtimaller içinde riskler mevzusunda tedirgin.
Sineklerle mücadelede, larva döneminde kısaca marttan ilkin saha ilaçlaması yapılması ve su yataklarının ilaçlanması gerekiyor.
KARADENİZ, EGE RİSKLİ
Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Ramazan Gözüküçük, Avrupa Hastalık Önleme ve Denetim Merkezi’nin Haziran 2025’te yayınladığı son risk haritasına dikkat çekerken, şunları söylemiş oldu: “Tüm Karadeniz ve Ege sahilleri kırmızı alanda içeriyor. Vatanımızda nadiren yurt dışı kaynaklı vakalar görülmekte olup, bilhassa sineklerin artışı ile riskin de arttığı açık. Dünya Sıhhat Örgütü sivrisinek yöntemiyle bulaşan Chikungunya virüsünün hızla yayıldığını ve gelecek yıllarda küresel bir salgına dönüşebileceği uyarısında bulunuyor.”
TEK YOL KORUNMAK
“Ülkemiz sahil kesimleri, bilhassa Karadeniz dahil salgın altında diyebiliriz. Netice olarak Ülkemizin bazı bölgelerinde bu cins sivrisineklerin bulunmuş olduğu biliniyor. Hastalıktan korunmada temel yaklaşım sivrisinek sokmalarından korunmak. Sivrisinek sokmalarından korunmak için vücutta açık yer kalmayacak şekilde mümkün olduğunca kapalı kıyafetlerin giyilmesi tercih edilmeli.”
ŞİDDETLİ KAS AĞRILARI
Doç. Dr. Gözüküçük, enfekte bir sivrisinek tarafınca ısırıldıktan sonrasında 4–8 gün içinde belirtilerin ortaya çıktığını belirterek, “Hastalık çoğunlukla ateşle adım atar ve ateş çoğu zaman 2, 3 gün sürüyor. En belirgin şikâyet ise, şiddetli eklem ağrısıdır; bu ağrılar bazı kişilerde aylarca devam edebilir. Baş ağrısı, kas ağrısı, bitkinlik, bulantı ve ciltte döküntü de sık görülen öteki emareler içinde. Hastalık nadiren ölümle sonuçlanır sadece şiddetli ağrı sebebiyle yaşam standardını ciddi şekilde etkileyebilir. Bir çok hasta, yedi gün içinde iyileşir. Yenidoğanlar, 65 yaş ve üstündeki kişiler ile hipertansiyon, diyabet yada kalp hastalığı olan bireyler daha ağır hastalık riski söz mevzusu” diye konuştu.
DSÖ’ye bakılırsa, küresel sıcaklıkların yalnızca 1 aşama artışı, bu sivrisineklerin nüfusunu yüzde 20 artırabilir. İstanbul’da Temmuz 2025’te kaydedilen yüzde 72 rutubet oranı, sinekler için ideal ortam anlamına geliyor. Enfekte kişilerin yüzde 30’unda ağrılar 3 aydan fazla sürebiliyor.
TÜRKİYE’DE VAKA YOK
Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Doç. Dr. Zehra Çağla Karakoç ise Chikungunya virüsü riskine karşı uyarılarını şöyleki sıraladı: “Chikungunya, Afrika, Asya, Avrupa, Hindistan ve Pasifik adalarında yaygın olarak görülüyor. Vatanımızda bildirilen vakalar yurt dışı kaynaklı. Hemen hemen hastalığa bağlı salgın yok sadece aedes cinsel sivrisinekler devletimizde de bulunduğundan virusün bulaşma riski var. Tanı klinik ve laboratuvar testleriyle konulurken, spesifik bir tedavi söz mevzusu değil. Korunmada sivrisinek ısırıklarına karşı uzun kollu giysiler, bazı sivrisinek kovucular, cibinlik ve pencere sineklikleri mühim.”
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
