Ulusal Saraylar İdaresi Başkanlığı tarafınca yürütülen emek harcamalar kapsamında 17 bin metrekarelik yerleşkede, değişik dönemlere ilişik 10 bini aşkın yaratı “porselen, hüsn-i hat, tabanca, harita ve sanayi zamanı” başlıkları altında ziyaretçilere sunulacak.
Darphane-i Amire yerleşkesinin 5 uzmanlık müzesiyle 24 Ekim Cumartesi günü ziyaretçilere açılması planlanıyor.
Ulusal Saraylar İdaresi Başkanı Yasin Yıldız, AA muhabirine, Darphane-i Amire’nin Türkiye’nin zamanı ve kültürel mirası açısından mühim bir yapı topluluğu bulunduğunu söylemiş oldu.
Topkapı Sarayı’nın bahçesindeki yapıların Osmanlı Devleti’nin para basım faaliyetlerine ev sahipliği yaptığını belirten Yıldız, yerleşkenin 17 dönümlük bir alana yayıldığını ve 17 yapıdan oluştuğunu açıkladı.
Yıldız, Darphane-i Amire’nin 2019’da Ulusal Saraylar’a devredilmesinin peşinden bilim kurulunun öncülüğünde restorasyon hazırlıklarına başlandığını aktararak, “Bazı yapılar hakikaten yok olmak suretiyle olan zamanı miras konumuna düşmüştü. Bu 7 senelik sürecin sonunda şunu memnuniyetle ifade edebilirim ki gene bilim kurulumuzun öncülüğünde olağanüstü iyi bir netice almış bulunuyoruz yapıların restorasyonuyla.” dedi.
Restorasyonun peşinden zamanı yapıların yeni işlevler kazandığını belirten Yıldız, şunları kaydetti:
“Bilim adamlarının yönlendirmeleri doğrultusunda yerleşkede 5 müze oluşturuldu. Bu oldukca mühim zira Topkapı Sarayı başta olmak suretiyle Ulusal Saraylar koleksiyonlarında burada görmüş olduğunuz bu 5 müzede sergilenen her biri gömü durumunda oldukca mühim koleksiyonlar bulunuyor. Biz bunlardan Hat Müzesi’nin içerisindeyiz. Hat Müzesi’nde, Topkapı Sarayı’nın dünyaca meşhur hatları yer ediniyor. Burada 2 bin parça yaratı sergiliyoruz ve şunu kolaylıkla ifade edebilirim ki Türk hat sanatının tüm abide şahsiyetlerinin en çok büyük eserleri burada.”
Ortalama 12 salondan oluşan Hat Müzesi’nin peşinden Porselen Müzesi’nin 19 sergi salonundan oluştuğunu aktaran Yıldız, Çin porselenlerinin yanı sıra Avrupa ve yerli porselenlerden örneklerin de müzede yer aldığını söyledi.
Yıldız, uzun süredir porselen koleksiyonunu bir arada sergilemeye yönelik emek harcamalar yürüttüklerini belirterek, “Bu avlulu binalar bizlere bu imkanı sağlamış oldu. Hakkaten 5 bin 300 parça porseleni sergilediğimiz çok büyük bir müzeye kavuşmuş olduk. Ben ilgililerinin memnuniyetle gezeceğini düşünüyorum. Dünyanın en önde gelen müzelerinden bir tanesi tesis edildi.” dedi.
Tabanca ve sanayi zamanı koleksiyonları da ziyarete açıldı
Darphane-i Amire’de oluşturulan Esliha-i Hümayun Müzesi’nde ortalama 2 bin 500 silahın sergilendiğini bildiren Yıldız, koleksiyonda Osmanlı padişahları ve devlet adamlarına ilişik silahların yanı sıra değişik medeniyetlerden örneklerin de bulunduğunu söylemiş oldu.
Daha ilkin Topkapı Sarayı’nda daha ufak bir tabanca müzesinin bulunduğunu vurgulayan Yıldız, şöyleki devam etti:
“Yeni müzemizde depolarımızdan çıkardığımız eserlerle 2 bin 500 parçayı sergileme şansına sahibiz. Darphane Külliyesi’ndeki bir öteki müzemiz, adı üstünde olduğu benzer biçimde Darphane. Zira burayı restore ederken bu yapılarda endüstri devriminin oldukca mühim miras eserleriyle karşılaştık. Hakkaten Osmanlı toplumunun 19. yüzyılda dünyadaki tüm önde gelen ülkeler benzer biçimde darphanesi için endüstri devriminin üretmiş olduğu en çağıl cihazları almış bulunduğunu gördük. Bu cihazların tamamı restorasyon ve konservasyondan geçti ve 500 parçası buradaki bazı yapı unsurlarıyla beraber sergileniyor.”
Darphane-i Amire’nin birinci binasında oluşturulan Harita Müzesi’nin 6 galeriden oluştuğunu aktaran Yıldız, burada zamanı haritaların bir arada sergilendiğini söylemiş oldu.
Yıldız, 5 müzenin yanı sıra dönemsel sergilere ev sahipliği meydana getirecek iki sanat galerisi ile Ulusal Saraylar Araştırma Merkezinin de yer aldığına dikkati çekti.
Projenin son aşamalarından birinin Topkapı Sarayı Kütüphanesi bulunduğunu belirten Yıldız, hazırlıkları tamamlanmak suretiyle olan kütüphanenin ziyaretçilere hizmet vereceğini ve el yazması koleksiyonunun korunarak görülebileceği bir alan olacağını sözlerine ekledi.
Darphane-i Amire hakkında
Topkapı Sarayı’nın birinci avlusunda yer edinen Darphane-i Amire yapı topluluğunun temeli, 1727’de meydana gelen bayındır faaliyetlerine dayanıyor.
Sultan II. Mahmud dönemindeki genişletme çalışmalarıyla bugünkü görünümünü kazanan yerleşke, Osmanlı Devleti’nin para basım faaliyetlerine ev sahipliği yapmış oldu.
Uzun seneler değişik amaçlarla kullanılan ve bazı bölümleri bakımsız kalan yapı topluluğu, Ulusal Saraylar’a devredilmesinin peşinden yürütülen restorasyon çalışmalarıyla tekrardan işlevlendirildi.
Darphane-i Amire’de oluşturulan 5 müze, Osmanlı’nın sanat, yazı, coğrafya, askeri teşkilat ve üretim geçmişine ilişkin koleksiyonları aynı yerleşkede ziyaretçilerle buluşturacak.
Ulusal Saraylar Porselen, Hüsn-i Hat, Esliha-i Hümayun, Darphane ve Sanayi Araçları ile Harita müzeleri, değişik koleksiyonları aynı yerleşkede bir araya getiriyor.
Ortalama 5 bin porselen, 2 bin hat eseri, 2 bin 500 tabanca, 500 sanayi objesi ve 110 haritadan oluşan seçki, saray koleksiyonlarının sanat, bilim, askeri tarih ve üretim kültürü bakımından taşımış olduğu çeşitliliği yansıtıyor.
Eserler, zamanı yapılarla bütünleşen hususi vitrinler ve tematik sergileme alanlarında sunuluyor.
