Ankara zirvesi yaklaşırken Türkiye, NATO’nun en eleştiri aktörlerinden biri olarak öne çıkıyor. Avrupa’nın hızla silahlanma yarışına girmiş olduğu, ABD’nin ise müttefiklerinden daha çok mesuliyet üstlenmesini istediği yeni güvenlik ortamında Ankara’nın müdafa sanayii kapasitesi ve jeostratejik konumu, Türkiye’nin NATO içindeki ağırlığını belirgin şekilde artırmış durumda. Internasyonal basında son günlerde piyasaya sürülen değerlendirmeler de bu değişime dikkat çekiyor. Washington Post, Türkiye’nin yükselen konumunu müdafa sanayii üretim kapasitesi ve Donald Trump ile Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan arasındaki yakın ilişki üstünden değerlendirirken, Batı medya organları Ankara’da yapılacak NATO zirvesi öncesinde ittifakın Türkiye’ye verdiği stratejik önemin daha görünür hale geldiğini aktarıyor.
Avrupa’nın üretim kapasitesini artırma çabaları sürerken Türkiye, mevcut fabrikaları, ihracat ağı ve operasyonel tecrübesiyle bu dönüşümün mühim aktörlerinden biri haline geliyor.
TÜRKİYE ÖNE ÇIKIYOR
Rusya-Ukrayna savaşının arkasından Avrupa ülkeleri müdafa harcamalarını hızla artırırken, NATO yalnızca daha çok bütçe değil, hem de daha yüksek üretim kapasitesi talep ediyor. İttifakın karşı karşıya olduğu en büyük sorunlardan biri, artan bütçelerin kısa sürede cephane, hava müdafa sistemi, insansız hava araçları ve çağıl tabanca sistemlerine dönüştürülebilmesi olarak görülüyor. Reuters’ın zirve öncesi analizine nazaran Ankara’daki toplantının en mühim gündem maddelerinden biri de müdafa sanayiinde üretim kapasitesinin artırılması olacak.
YERLİ SAVUNMA SANAYİİ
Bu süreçte Türkiye, son yıllarda geliştirdiği yerli müdafa sanayii yardımıyla NATO içinde değişik bir konuma terfi etti. İnsansız hava araçları, zırhlı araçlar, akıllı cephane, roket sistemleri ve elektronik harp teknolojilerinde elde edilmiş üretim kapasitesi, Avrupa’nın gereksinim duyduğu alanlarla büyük seviyede örtüşüyor. Washington Post da değerlendirmesinde, Avrupa’nın hızla artan tabanca ihtiyacının Türkiye’yi ittifak açısından daha olmazsa olmaz bir ortak haline getirdiğine dikkat çekiyor.
TRUMP-ERDOĞAN İLİŞKİSİ
Türkiye’nin yükselen konumunda yalnızca müdafa sanayii değil, Washington ile tekrardan güçlenen siyasal temaslar da etkili oluyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın Cumhurbaşkanı Erdoğan ile kurduğu direkt ilişki, son aylarda iki ülke arasındaki diplomatik trafiği hızlandırdı. Reuters’ın son haberine nazaran Trump yönetimi, Ankara’daki NATO Zirvesi öncesinde Türkiye’nin ulusal muharip uçağı KAAN için kullanılacak General Electric üretimi motorların satış sürecini ilerletmeye hazırlanıyor. Bu adım, uzun süredir sorunlu seyreden müdafa iş birliğinde yeni bir sayfa açılabileceği şeklinde yorumlanıyor.
DİPLOMATİK HAREKET ALANI
Washington Post ise Trump’ın, Cumhurbaşkanı Erdoğan’a yönelik pozitif yaklaşımının, Türkiye’nin NATO içindeki diplomatik hareket alanını genişlettiğini değerlendiriyor. Gazeteye nazaran birçok Avrupalı önder Trump ile ara sıra görüş ayrılıkları yaşarken, Ankara’nın Beyaz Saray ile kurduğu direkt yazışma Türkiye’nin ittifak içindeki tesirini artırıyor. 7-8 Temmuz’da Ankara’da düzenlenecek NATO Zirvesi, yalnızca Türkiye açısından değil, ittifakın geleceği bakımından da eleştiri ehemmiyet taşıyor.
Internasyonal basında son günlerde meydana getirilen değerlendirmeler Ankara zirvesinin Türkiye’nin stratejik konumunu daha da görünür kılacak mühim bir dönüm noktası olabileceğini aktarıyor.
UKRAYNA MASADA
Zirve taslağına nazaran liderler, NATO’nun kolektif müdafa ilkesine bağlılıklarını tekrardan teyit edecek, Avrupa’nın daha çok müdafa sorumluluğu üstlenmesi gerektiği mesajını yineleyecek ve Ukrayna’ya yönelik askeri desteğin sürdürülmesini kararlaştıracak. Bununla birlikte müdafa sanayiinde üretim kapasitesinin artırılması ve müttefikler arasındaki endüstri iş birliğinin güçlendirilmesi de zirvenin ana gündem maddeleri içinde içeriyor. Türkiye açısından zirve, yalnızca ev sahipliği yapmış olduğu diplomatik bir organizasyon olmanın ötesinde, son yıllarda geliştirdiği müdafa sanayii altyapısını NATO’nun güvenlik mimarisinin ayrılmaz bir parçası olarak öne çıkarma fırsatı sunuyor.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
