“Türkiye’nin Macaristan için enerji kaynaklarının güvenliğini ve güvenliğini sağlamada transit bir ortak olarak fazlaca güvenilir görevi için fazlaca minnettarız.” Dedi. Szijjarto, Türkiye olmadan Macaristan’ın enerji güvenliği hakkında konuşmanın olanaksız bulunduğunu altını çizdi. Ek olarak, iki ülke arasındaki tecim hacminin 2024 senesinde üstün dereceli seviyeye ulaştığını ve bu tarz şeyleri senelik tecim hacmi hedefine 6 milyar dolar (227.79 milyar TL) elde etmeye daha da yaklaştığını kaydetti.
Türkiye ve Macaristan’ın Rusya ve Ukrayna arasındaki barışı desteklemek için çaba sarf ettiklerini vurgulayan Szijjarto, “Son üç senedir ateşkes ve yapılacak sulh görüşmeleri lehine tartışıyoruz.”
Szijjarto, her iki ülkenin de bu duruşun sürdürülmesinden gurur duyması icap ettiğini ve “gerçekçi” ve “sağduyulu bir dış siyaset stratejisi” izlediklerini vurgulayarak “karşılıklı saygı” temelini taşıyan bir yaklaşımı benimseyeceklerini altını çizdi.
Türkiye ve Macaristan’ın her yıl belirledikleri hedeflere ulaştıklarını vurgulayarak, 2024’ün Türkiye-Macarya kültürel yılı bulunduğunu ve iki millet tarafınca paylaşılan benzerlikleri ve kültürel mirası tanımak için mühim bir yıl bulunduğunu hatırladı. Szijjarto, bu yıl “Türkiye-Macaristan Bilimi ve İnovasyon Yılı” nın iki ülke arasındaki işbirliğinin çağıl endüstrileri de içerecek şekilde genişletileceğini belirtti. Ek olarak enerji sektöründe devam eden çabalardan bahsetti ve bu işbirliğinden memnuniyetini dile getirdi.
Rusya-Ukrayna Savaşı ile ilgili olarak, Szijjarto şunları söylemiş oldu: “Şimdi savaşın sona ereceğinden fazlaca ümitli.”
“Bu ümit, son birkaç senedir ABD ve Rusya arasındaki devam eden müzakerelere dayanıyor. ABD-Rusya anlaşması durumunda bu savaşın sona erebileceği fazlaca açık bir pozisyonumuz vardı.”
Bir anlaşmaya varmayı amaçlayan müzakerelerin başarısı için umudunu vurgulayan Szijjarto, Avrupalı politikacıların bu sulh sürecini engellemeyen bir duruş almasını beklediğini söylemiş oldu.
Avrupa güvenlik mimarisi hakkında Macaristan’ın Orta Avrupa ülkesi bulunduğunu hatırladı ve şöyleki dedi: “Dünya bloklara ayrıldığında iyi mi hissettirdiğini biliyoruz. Doğu tarafınca işgal edilmenin ve Batı tarafınca dikkatsizlik edildiğini biliyoruz.”
Diyerek şöyleki devam etti: “Hayatımızın kırk yılını kaybetmenin iyi mi bir his bulunduğunu biliyoruz.
Szijjarto, Avrupa için barışçıl ve sürdürülebilir bir gelecek için tartışmaların hem Rusya’yı hem de Türkiye’yi içermesi icap ettiğini savundu. “Avrupa halkı için sürdürülebilir, uzun vadeli bir halde barışçıl, güvenli bir yaşamdan bahsediyorsanız, ne Rusya ne de Türkiye’yi tartışmalardan çıkaramazsınız.”
Yetkili, “NATO’nun ikinci en büyük ordusuna haiz ülkeyi dahil etmezseniz, dünyanın en büyük nükleer cephaneliğinden birine haiz ülkeyi bu tartışmalara dahil etmezseniz, kıta için sürdürülebilir bir güvenlik mimarisi oluşturamazsınız.” Dedi.
Szijjarto, bundan dolayı Macaristan’a hem Türkiye’nin hem de Rusya’nın bu yeni Avrupa güvenlik mimarisinin hazırlanmasına iştirak etmesi icap ettiğini deklare etti.
Türkiye’nin Avrupa güvenlik mimarisindeki potansiyel görevi hakkında konuşan Szijjarto, Türkiye’nin barışı korumak için çaba sarfetmek söz mevzusu olduğunda “fazlaca mühim bir partneri” bulunduğunu söylemiş oldu. Türkiye ve Macaristan’ın son üç senedir internasyonal sahnede bu duruşu fazlaca iyi temsil ettiğini söylemiş oldu: “Çoğunlukla bir tek Türkiye ve Macaristan sulh lehine konuşuyordu.”
Macar Dışişleri Bakanı, “Donald Trump göreve başlamadan ilkin, Başkan (Recep Tayyip) Erdoğan bu muharebede başarı göstermiş bir arabuluculuk görevi yürüten tek kişiydi.” Dedi.
Türkiye’nin arabuluculuk rolünün önemini vurgulayarak şöyleki dedi: “Tamamımız Karadeniz’deki Türk hükümetinin ve cumhurbaşkanının kıymeti olan tahıl anlaşmasını hatırlıyoruz.”
Szijjarto, “Türkiye, barışı korumada ve istikrarı sağlamada fazlaca mühim bir ülke ve bu dikkate alınmalıdır.” Dedi.
İsrail’in Gazze’deki ateşkes ihlali ile alakalı bir soruya cevap olarak, Macar dışişleri bakanı 7 Ekim 2023’ten beri bölgedeki olayların fazlaca üzücü bulunduğunu söylemiş oldu. “Ateşle ateş ile devam etmek için orijinal anlaşmanın sürdürülemediğinden fazlaca pişmanız,” dedi, bilhassa çatışmayla ilgisi olmayan ailelerin ve evlatların acısını vurgulayarak.
Gazze’deki olayların bölgedeki gerilimleri artıran ve Lübnan, Suriye ve öteki komşu bölgelerde olanlara dikkat edilmesi icap ettiğini vurgulayan Szijjarto, Szijjarto şunları söylemiş oldu: “Ukrayna ve Orta Doğu’daki çatışmaların tüm küresel güvenlik için ciddi bir riske niçin olabilecek birbirlerine katkıda bulunmasından korkuyoruz.”
Internasyonal Ceza Mahkemesi (ICC) tutuklama emrine karşın İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu’nun Nisan ayında Macaristan’a yapmış olduğu potansiyel ziyaretle ilgili bir soruya cevap olarak Szijjarto, “Dışişleri ne yaparsak yapalım … çoğu zaman tepkiler, sert tepkiler çeker.”
Macaristan’ın mühim bir Yahudi nüfusuna ev sahipliği yaptığını vurgulayarak, iki ülke arasındaki kuvvetli ilişkileri altını çizdi. ICC’nin sonucunda şunları ekledi: “ICC söz mevzusu olduğunda … ICC, önyargılı, dengesiz olmak ve politik olmak – öteki birçok internasyonal kuruluşla aynı zorluklarla savaşım ediyor.”
“Bu yüzden, biz Macarlar ilişkimizi yada ICC faaliyetlerine katılımımızı tekrardan düşünmedik ve hükümetimiz yakında bu mevzuda bir karar vereceğiz.”
