Son yıllarda kiracıyla mülk sahipleri içinde tartışmalara neden olan kira tespit davalarında mahkemeler içinde yaşanılan görüş ayrılığına Yargıtay müdahil oldu. Davanın tespiti istenen yeni dönemden ilkin, yasal süresinde açılmasına karşın, yargılama sürerken kiracının mecuru (kiralananı) tahliye etmesi halinde davanın konusuz kalması ve yargılama giderleri ile vekalet tutarının kimin üstünde kalacağına dair İstanbul, Bursa, Antalya, Sakarya bölge adalet sarayı mahkemeleri hukuk daireleri değişik kararlar verdi. Mevzuyla ilgili yargı topluluğunda tartışmaların uzaması üstüne İstanbul Bölge Adalet sarayı Mahkemesi Hukuk Daireleri Başkanlar Kurulu, Yargıtay’a görüş sordu. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, kira tespit davalarının daima açılabileceğine, yeni kira döneminden otuz gün ilkin açılması halinde belirlenecek kira bedelinin, yeni kira sürecinin başlangıcından itibaren kiracıyı bağlayacağını hatırlattı. Buna bakılırsa kiraya verenin, yenilenen kira süreci başlamadan ilkin kira bedelinin tespiti davası açmasında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı vurgulandı. Sadece bu durumda, kiracının kira sözleşmesinin süresinin bitiminden minimum on beş gün ilkin bildirimde bulunmak suretiyle sözleşmeyi yenilemeyebileceği dile getirildi. Yeni kira süreci başlamadan ilkin kira sözleşmesi sonlandırılarak kiralananın tahliye edilmesi halinde kira bedelinin tespiti davası konusuz kaldığına dikkat çekildi.
Kira bedelinin tespiti davası açıldıktan sonrasında, kiracının Kanunda belirlenen yasal süreye uygun olarak sözleşmeyi sona erdirmesi, kendisine tanınan yasal bir hak olup hal böyle olunca kira bedelinin tespiti davası açılmasına sebebiyet verdiği kabul edilerek yargılama giderlerinden görevli tutulması usul ve yasaya aykırı olacağı ifade edildi. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu maddesi uyarınca, kiraya verenin kira bedelinin tespitine ilişkin davayı daima açabileceğinin düzenlenmesi, kiracının yasal hakkını kullanmasına engel oluşturmayacağı şeklinde oluşturulan davanın haklı olduğu sonucuna da doğurmayacağı açıklandı. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, kira bedelinin tespiti davalarında, davanın, kira bedelinin tespiti istenen dönemden ilkin açılması sadece kiracının yeni kira süreci başlamadan kiralananı tahliye etmesi ile davanın konusuz kalması halinde, kiracının davanın açılmasına sebebiyet verdiğinden söz edilemeyeceğinin altı çizildi. Kiracının yargılama giderlerinden görevli tutulamayacağına, bu itibarla yargılama giderlerinin kiraya veren üstünde bırakılmasına hükmedildi. Bölge Adalet sarayı Mahkemesi 6. Hukuk Dairelerinin kati nitelikteki kararlar arasındaki görüş ve uygulama uyuşmazlığının bu şekilde giderilmesine, dosyanın İstanbul Bölge Adalet sarayı Mahkemesi Hukuk Daireleri Başkanlar Kurulu’na gönderilmesine karar verildi.
