Türkiye ile ABD içinde senelerdir müdafa ilişkilerinin önündeki en mühim başlıklardan kabul edilen CAATSA yaptırımlarında yeni bir aşamaya geçildi. ABD Başkanı Donald Trump, Türkiye’ye yönelik yaptırımların kaldırılması mevzusunda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’la yazışma halinde bulunduğunu belirtirken, Washington yönetimi ile Ankara içinde heyetler S-400’ler mevzusunda çalışmalarını sürdürüyor. Trump, temmuz ayında NATO Zirvesi kapsamında Ankara’da Erdoğan’la görüşmesinin arkasından Türkiye’ye yönelik CAATSA yaptırımlarının kaldırılacağını açıklamıştı. Sadece ABD hukukundaki Kurultay boyutu sebebiyle açıklamanın arkasından direkt bir kaldırma sonucu gelmedi.
SÜREKLİ İLETİŞİM
CAATSA yaptırımlarının hâlâ yürürlükte bulunduğunun hatırlatılması üstüne Trump, Türkiye mevzusunda Erdoğan’la iletişimin sürdüğünü belirtti. ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, eylül ayında S-400 meselesinin çözüleceğini belirtirken, bunun hukuki ve düzenleyici boyutları sebebiyle vakit alacağını deklare etti. Barrack, Ankara ile Washington’ın Kurultay tarafınca ortaya konulmuş olan şartları yerine getirmek için çalıştığını söylemiş oldu. ABD Büyükelçisi ek olarak meselenin yalnızca CAATSA’dan ibaret olmadığını, Ulusal Müdafa Yetkilendirme Yasası’nın (NDAA) da S-400 mevzusunda dikkate alınması ihtiyaç duyulan hükümler içerdiğini belirtti.
ÇALIŞMA GRUBU
Türkiye ile ABD içinde S-400 ve CAATSA meselesini çözmek amacıyla siyasal ve askeri düzeyde emek verme yürütülüyor. Dışişleri Bakan Yardımcısı Levent Gümrükçü, temmuz ayında iki ülkenin CAATSA ve F-35 sorununu çözmeye geçmişe nazaran daha yakın bulunduğunu açıklamış, oluşturulan ortak siyasal ve askeri emek verme grubunun ABD tarafındaki hukuki şartlarla Türkiye’nin siyasal ve ekonomik beklentilerini beraber ele aldığını söylemişti. Türkiye’nin beklentisi CAATSA yaptırımlarının kaldırılması ve müdafa sanayii alanındaki kısıtlamaların sona erdirilmesi.
CAATSA KALKARSA SIRADA F-35 VAR
CAATSA krizinin çözülmesi, Türkiye ile ABD arasındaki müdafa ilişkilerinde başka başlıkların da tekrardan açılmasının önünü kesen mühim bir engelin ortadan kalkması anlamına gelecek. Bunların başlangıcında F-35 geliyor. CAATSA yaptırımlarının kaldırılması Türkiye’nin müdafa sanayii kuruluşlarıyla ABD arasındaki işbirliğini de etkileyebilir. 2020’de uygulanan yaptırımlar içinde Müdafa Sanayii Başkanlığına ABD ihracat lisansı ve yetkilendirmelerinin yasaklanması da bulunuyordu. Bundan dolayı yaptırımların kaldırılması halinde Ankara ile Washington arasındaki müdafa sanayii ilişkilerinin tekrardan genişlemesi için hukuki zemin oluşabilecek.
