Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın açıklamalarından öne çıkan başlıklar:
Bölgemiz ve dünya ekonomisi son devrin en sarsıntılı, en belirsiz günlerini yaşıyor. İş ve iktisat çevrelerimiz başta olmak suretiyle derhal hepimiz bir taraftan gün aşırı değişen atmosferi takip ederken, öteki taraftan yoğun sis bulutu içinde yolunu ve yönünü bulmaya çalışıyor.
Çatışmaların negatif tesiri enerjinin yanı sıra üretim, tecim, gezim ve ulaşım benzer biçimde pek oldukça sektörde derinden hissediliyor. Haftada birkaç kere değişen akaryakıt fiyatlarından koronavirüs günlerini çağrıştıran kısıtlamalara kadar geniş bir yelpazede bunu görüyoruz. Her ne kadar ateşin harı sönmüş olmakla beraber ne bölgemiz ne de dünya gerilimin geleceğine dair yüzde yüz güvenilir olamıyor.
ARTIK NE BÖLGEMİZ NE DE DÜNYA ESKİYE DÖNEBİLİR
İsrail benzer biçimde savaşın fitilini yeniden ateşlemeye çalışan odaklara karşın ihtiyatlı bir iyimserlikle hep birlikte süreçleri takip ediyoruz. Yalnız bununla kalmıyor, ateşkesin kalıcı hale gelmesi ve adil barışa giden yolun açılması için elimizden geleni yapıyoruz. Şahsım bir taraftan, bakan arkadaşlarımız öteki taraftan görüşmelerimizi sürdürüyoruz. İnşallah netice alana kadar dost ve kardeş ülkelerimizle iş birliği içinde çabalarımızı devam ettireceğiz.
Şurası bir gerçek ki artık ne bölgemiz ne de dünya eskiye dönebilir. Böylesine büyük bir sarsıntının sebep olduğu kırılmaların yansımaları süre geçtikçe daha net görülecektir. Türkiye son yılların en büyük güvenlik krizini başarıyla yöneterek bölgesinin istikrar adası bulunduğunu bir kere daha teyit ve tescil etmiştir.
ÜLKEMİZ BÖLGEDEKİ ENERJİ VE TİCARET KORİDORLARININ VAZGEÇİLMEZ ÜSSÜDÜR
Global ekonomik düzeni ve kıymet zincirlerini tekrardan şekillendiren bu harp, ülkemizi küresel ekonomik istikrarın kilit taşı haline getirmiştir. Senelerdir Türkiye’yi doğu-batı ve kuzey-güney içinde bir köprü olarak tanım eden tanımların yetersizliği gene bu süreçte görülmüştür. Ortaya çıktı ki ülkemiz salt bir köprü yada enerji koridoru değil, bölgedeki enerji ve tecim koridorlarının olmazsa olmaz üssüdür.
Daha ilkin değişik vesilelerle ifade ettiğim bir gerçeğin altını yeniden çiziyorum. Türkiye kabuk değiştiren ve oldukça kutupluluğa doğru evrilen dünyanın yeni kutup başlarından biri olmaya en kuvvetli namzettir. Bunu hem biz görüyoruz hem de dost, komşu ve rakiplerimiz görüyor. Ülkemizi yeni döneme hazırlayacak stratejileri şimdiden planlıyor, altyapısını kuruyor, en ufak bir boşluk bırakmıyoruz.
Oldukça kıymetli dostlar; bu minvalde rekabet gücümüzü artıracak, sürdürülebilir yüksek büyümeyi sağlayacak yatırım ortamını güçlendirmek suretiyle internasyonal direkt yatırımları destekleyecek hukuki, yönetimsel, mali ve kurumsal adımları atıyoruz. Türkiye’yi küresel bir albeni merkezi haline getirmekte kararlıyız. Yakında Meclisimize sunacağımız kapsamlı düzenlemeyle ülkemizin çekim enerjisini oldukça daha ileri taşıyacağız.
VERGİ AVANTAJINI GENİŞLETİYORUZ
Biliyorsunuz ki İstanbul Finans Merkezimizin çalışmalarına 2009 senesinde başlamış, burada küresel piyasalarla uyumlu ve internasyonal alanda hizmet ihraç edebilen bir finans sektörünün oluşmasını hedeflemiştik. Geldiğimiz noktada İstanbul Finans Merkezi 17 yıl ilkin öngördüğümüz hedeflere doğru güvenilir adımlarla aşama kaydediyor. Şimdi bu mevzuda yeni bir adım atıyoruz. Yapacağımız düzenlemelerle İstanbul Finans Merkezi’nde etkinlik gösteren kurumlara sağlanan vergi avantajını genişletiyoruz.
Transit tecim yada yurt haricinde gerçekleşen mal alım satımlarına aracılık çalışmalarından elde edilmiş kazançlarda mevcut yüzde 50’lik indirim oranını yüzde 100’e çıkarıyoruz. Böylece bahse mevzu faaliyetlerden elde edilmiş kazançtan kurumlar vergisi almayacağız. Bu teşviki ilk kere İstanbul Finans Merkezi dışına da yayıyoruz. İstanbul Finans Merkezi haricinde da transit tecim faaliyetlerinde bulunanların bu kazançlarının yüzde 95’ini vergi dışı bırakıyoruz.
Bir öteki önceliğimiz, küresel şirketlerin bölgesel yönetim merkezlerini Türkiye’ye taşımalarını teşvik etmektir. Bu şirketlerin yurt dışı operasyonlarını Türkiye’den yöneterek elde ettikleri kazançlara kuvvetli bir vergi pozitif yanları sağlıyoruz. Böylece önümüzdeki 20 yıl süresince İstanbul Finans Merkezi içinde elde edilmiş kazançların yüzde 100’ü, bunun haricinde elde edilenin ise yüzde 95’i kurum kazancından indirilebilecek. Keza buralarda çalışan nitelikli çalışanlara belli şartlarla ücret istisnası getiriyoruz.
‘TEK DURAK BÜRO’ UYGULAMASI
Bir başka mühim adımımız, büyük ölçekli ve nitelikli internasyonal direkt yatırım süreçlerinin tek merkezden yürütülmesidir; doğrusu ‘Tek Durak Ofis’. Bu uygulamayla yatırım süreçlerinin sadeleştirildiği, süratli ve dijital destekli yatırımcı dostu bir yapı kuruyoruz. Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi koordinasyonunda, ilgili kurum ve kuruluşlarımızdan yetkililer Tek Durak Ofis’da vazife meydana getirecek. Bu yapı yardımıyla şirket kuruluşundan emek harcama ve ikamet izinlerine, vergi ve SGK işlemlerinden İŞKUR süreçlerine, arazi, teşvik ve ÇED izinlerine kadar tüm işlemler tek bir merkezden kolayca takip edilebilecek. Şimdiden hayırlı uğurlu olsun diyorum.
İMALATÇI İHRACATÇILARIMIZDA BU VERGİYİ YÜZDE 9’A İNDİRİYORUZ
Kıymetli dostlar, bizim ihracata verdiğimiz önemi hepiniz oldukça iyi biliyorsunuz ki. Hükümetlerimiz döneminde yatırımı, üretimi, istihdamı ve ihracatı desteklemek amacıyla sayısız düzenlemeler yaptık. İhracatı ülkemizin tümüne kuvvetli bir halde yaymak temel hedefimizdir. Ek olarak yüksek katma kıymetli ve rekabetçi ihracat parolasıyla pazarlarımızı ve ürünlerimizi çeşitlendiriyoruz. Bu amaçla yüzde 25 olan genel kurumlar vergisi oranımızı ihracatçılara 5 puan, imalatçılara ilave 1 puan indirimli uygulamaktaydık. Şimdi daha köktencilik bir adım atarak, bilhassa yapımcı ihracatçılarımızda bu vergiyi yüzde 9’a indiriyoruz. Öteki ihracatçı kurumlarımız için de yüzde 14’e çekiyoruz.
Gene ihracat kadar eleştiri olan bir öteki mevzu, ülkemize döviz kazandırıcı teşviklerdir. Bu aşamada vergi kanunlarımızda oldukça sayıda düzenleme var; şimdi bunlara inşallah yenilerini ekleyeceğiz. Yurt haricinde yaşayan ve son 3 yılda vatanımızda vergi mükellefi olmayan kişilerin ülkemize gelmeleri halinde, 20 yıl süresince yurt dışı kaynaklı gelir ve kazançları için Türkiye’de vergi almayacağız. Yalnızca var ise ülke içi gelirlerini vergilendireceğiz. Türkiye’de bu kişiler için kalıtım kanalıyla intikal vergisini yüzde 1 olarak uygulayacağız.
Yurttaşlarımızın ve şirketlerimizin yurt haricinde bulunan varlıklarını ekonomimize kazandıracak düzenlemeleri de hayata geçiriyoruz. Bu kapsamda yurt haricinde bulunan para, altın ve menkul kıymetlerin belirli bir süre içinde düşük bir vergiyle Türkiye’ye getirilmesine olanak sağlıyoruz. Bunların şimdiden hayırlı uğurlu olmasını temenni ediyorum.
GENÇLERİMİZİN ÖNÜNÜ HER ALANDA AÇMAYA ÇALIŞIYORUZ
İstikbalimizin teminatı olan gençlerimizin önünü her alanda açmaya, onları yarının yaşamına en nitelikli şekilde yapmaya çalışıyoruz. Dünya suni zekanın ve ileri teknolojilerin lokomotifliğini üstlendiği yeni bir üretim modeline doğru hızla yol alıyor. Gençlerimizin mimarlık, mühendislik ve yazılım benzer biçimde yeni devrin yükselen sektörlerinde elde ettikleri başarılarla gurur duyuyoruz.
Bu alanlarda çalışan ve yurt dışındaki müşterilere hizmet veren girişimci mükelleflerimizin yurt dışı kazançlarının yüzde 80’inden vergi almıyorduk. Şimdi de bu kazançların tamamının gelir ve kurumlar vergisi matrahından indirilmesine olanak sağlıyoruz. Böylelikle yurt haricinde şirket kurmuş yada kurulmuş bir şirkete ortak olmuş müteşebbislerimizin kazandıklarını ülkemize getirmelerini teşvik ediyoruz. Atacağımız bir öteki stratejik adım Türkiye’yi start-up ve girişim sermayesi ekosisteminde bölgesel bir çekim merkezine dönüştürmektir.
Dijital şirket uygulamasıyla şirket müessese ve yönetim süreçlerini süratli ve esnek hale getiriyoruz. Çalışanlar için hisse opsiyonu teşviklerini daha etkin ve cazip bir yapıya kavuşturuyoruz. Hisseye dönüştürülebilir borçlanma mekanizmalarını sadeleştirmek suretiyle finansmana erişimi kolaylaştırıyoruz. Ek olarak Terminal İstanbul projesinin ilk aşamasını devreye alarak kuvvetli bir girişimcilik altyapısı oluşturuyoruz. Son olarak ülkemiz için stratejik ehemmiyet taşıyan büyük ölçekli ve nitelikli yatırımlar için öngörülebilirliği pekiştirecek adımları hayata geçiriyoruz.
KİMSENİN EN KÜÇÜK BİR TEREDDÜDÜ OLMASIN
Yatırım kararlarından sonraki dönemlerde meydana getirilen vergi düzenlemelerinin tesirini en aza indirmek ve makul geçiş süreçleri tanımlamak suretiyle proje bazında güvence sağlayacağız. Bunlar da hayırlı uğurlu olsun diyorum. Genel çerçevesini çizdiğimiz hukuki, yönetimsel, mali ve kurumsal düzenlemelerin detaylarını inşallah iktisat yönetimimiz iş dünyamızla ve yatırımcılarımızla paylaşacak. Peşinden hızlıca Meclis boyutundaki emek harcamalar başlamış olacak. Şunu burada siz değerli üyelerimizin ve tüm yurttaşlarımızın oldukça iyi bilmesini isterim. Kimsenin en ufak bir tereddüdü olmasın.
Tanrı’ın izniyle Türkiye’nin önü de, ufku da, yolu da açıktır. Dönemsel sıkıntılar, dış şartlardan kaynaklı dalgalanmalar normal olarak olabilir. Küresel ekonomiyi etkileyen fırtınaların esintilerinin bizlere de gelmesini oldukça organik karşılamak gerekir. Fakat öncekilerle karşılaştırıldığında Türkiye ekonomisi daha büyük şokları absorbe edecek güce, kapasiteye ve mukavemete hamdolsun kavuşmuştur.
Son 23 yılda küresel ve bölgesel krizlerden alnımızın akıyla çıktık. Darbe girişimleri dahil nice badirelerin üstesinden başarıyla geldik. Tüm karamsar senaryolara, tüm karalama kampanyalarına karşın 238 milyar dolarlık ekonomiden bugün 1,6 trilyon dolarlık bir ekonomiye ulaştık.
Şunu küresel ekonomiyi ve siyaseti takip eden hepimiz oldukça net görüyor: Dünya iyi mi aynı dünya, bölgemiz iyi mi aynı bölge değilse, Türkiye de artık eski Türkiye değil. Ekonomisiyle, müdafa sanayisiyle, askeri kapasitesiyle; ulaştırma, enerji, sıhhat altyapısıyla; beşeri sermayesi ve diplomatik imkanlarıyla bugün oldukça değişik, oldukça kuvvetli bir Türkiye var.
Bugün sözünü çekinmeden söyleyen, kimseden icazet almadan kendi ulusal politikalarını tatbik eden; itibarlı, kudretli, güçlü bir Türkiye var. Bugün bölgesinde ve dünyada yıldızı giderek parlayan bir Türkiye gerçeği var.
İnşallah her alanda oldukça daha iyi olacağız, daha iyi bölgelere geleceğiz. 23 senelik emeğimizin, 23 senelik mücadelemizin meyvelerini bundan sonrasında daha çok toplayacağız. Rabbim yar ve yardımcımız olsun diyorum.
