Küresel haber alma gelişmelerine yer veren Intelligence Online gösterim organının (IO) elde etmiş olduğu bilgilere nazaran, Fransa’nın dost ülkelerin haber alma şeflerini Legion d’honneur- Fransa Onur Nişanı yada Ordre national du Mérite – Ulusal Liyakat Nişanı ile ödüllendirmesi eski bir uygulama. Sadece gösterim, kötüleşen jeopolitik ortam ve Paris’in yeni stratejik ittifak arayışlarının bu nişanların verilmesini ciddi şekilde hızlandırdığını bildiriyor. Fransız yasaları da “Fransa’ya yada Fransa’nın desteklediği davalara hizmetleriyle öne çıkan” yabancıların Legion d’honneur ile ödüllendirilmesine izin veriyor. Ne var ki gösterim organı bu diplomasinin kontrolden çıktığını ve daha ilkin de soruşturmalara mevzu bulunduğunun altını çiziyor.
Fransa hükümeti yeni stratejik ortaklıklar ararken yabancı haber alma şeflerine devlet nişanı verilmesini de hızlandırdı. “Madalya diplomasisi” isminde olan uygulama Fransa’daki liyakat ve şeffaflık tartışmalarını büyüttü. (Social Media)
ONUR NİŞANI YOLSUZLUĞA KONU OLDU
IO analizine nazaran hzılanma, Fransa Dış İstihbarat Servisi DGSE’nin geleneksel ortaklarının haricinde yeni güvenlik kanalları açmaya çalmış olduğu bir döneme rastlıyor. Paris, Ermenistan ile haber alma ve güvenlik işbirliğini genişletirken hem Orta Doğu hem de Afrika’da daha ilkin ortaklık kurmadığı ülkelerle haber alma girişimleri kurmaya çalışıyor. Bu süreçte ise madalyalar veriliyor. Sadece hızlanan madalya verme diplomasisi bununla beraber yolsuzluk iddialarını da gündeme getirdi. Legion d’honneur nişanından 2016-2023 yılları aralığında görevli olan eski Büyük Şansölye, beş yıldızlı General Benoit Puga, Ulusal Mali Savcılığın yürüttüğü yolsuzluk, nüfuz ticareti ve yasadışı çıkar sağlama soruşturması kapsamında Eylül ayında gözaltına alındı. Müfettişler Puga’nın iş insanı ve eski senatör Jean-Pierre Bansard’ın yakınlarına nişan verilmesi sürecine müdahale edip etmediğini araştırıyor. Puga tutuksuz olarak yargılanmaya devam ediyor.
FRANSA’DA NİŞANLAR TARTIŞILIYOR
Devlet nişanlarının hükümet ve bilhassa de haber alma yetkilileri tarafınca üçüncü taraflara ve yabancı ülke vatandaşlarına fazlaca fazla dağıtılması Fransa’da uzun süredir eleştiriliyor. Eski Cumhurbaşkanı Charles de Gaulle, 1962’de yaşayan Legion d’honneur sahiplerinin sayısını 25 binle sınırlandırmıştı. IO’nun iddiasına nazaran ise günümüzde ortalama 79 bin şahıs nişanı taşıyor. Meşhur felsefeci Jean-Paul Sartre nişanı reddederken dünyaca meşhur oyuncu Catherine Deneuve da 1987’de ödülün “fazla sıradanlaştığını” söylemişti. Geçmişte Vladimir Putin, Beşar Esad ve Nikolay Çavuşesku benzer biçimde yabancı devlet liderlerine de Legion d’honneur verilmesi münakaşa yaratmıştı. IO’un kaynaklardan elde etmiş olduğu bilgilere nazaran ulusal madalya ve nişan dağıtımındaki ani hızlanma sonucunda Fransa’da “madalya diplomasisi” isminde olan bu politikanın kontrolden çıkmış olduğu da iddia ediliyor.
