Ekonomideki kırılgan ve dalgalı seyir sürerken, icra dairelerindeki icra-iflas dosya birikimi 2025 süresince 25 milyon eşiğine dayandı. 2024 yıl sonu itibarıyla 22 milyon 256 bin seviyesinde bulunan toplam icra-iflas dosyası stoku, son dönemde 24 milyon 992 bine ulaşarak yılbaşından bu yana 2 milyon 666 bin artış yaşandığını gösterdi. Analistler, söz mevzusu artışın, yalnız yığın büyüklüğünü değil bununla birlikte dosya giriş hızındaki keskin sıçramaya işaret ettiğine dikkat çekerken, bu tablonun hane halkı ve şirketlerin borç ödeme alışkanlıklarındaki bozulmayı net halde ortaya koyduğunu vurguladılar.
Sonbaharla beraber stokun 25 milyon bandına iyice yaklaşması, meselenin yalnızca bir “akış” problemi değil, giderek büyüyen bir “birikim” meselesi haline geldiği şeklinde yorumlanıyor.
ÖDEMELER DENGESİ BOZULDU
İcra dairelerine gelen yeni dosya akışının günlük averajı, 2024 senesinde 2 bin 633 düzeyindeyken 2025’te 1 Ocak-11 Kasım döneminde 8 bin 572’ye yükselmiş durumda. Bu hesap, senenin büyük bölümünde borç ödeme alışkanlıklarının geçen yıla gore ciddi oranda bozulduğuna dair değerlendirmeleri beslerken, bununla birlikte icra mekanizmasının hem alacaklılar hem borçlular açısından daha yoğun işlediği bir döneme girildiğini gösteriyor. Öte taraftan 15 Nisan 2025 itibarıyla toplam icra-iflas dosyası 23 milyon 147 bin 955’e yükselmiş, yılbaşından bu yana artış 891 bin olarak kaydedilmişti.
BİRİKİM MESELESİ
Yaz aylarına gelindiğinde de artış ivme kaybetmedi. 20 Ağustos 2025 itibarıyla toplam dosya sayısı 24 milyon 441 bin seviyesine ulaştı; yılbaşından bu yana artış 2 milyon 185 bin olurken yalnızca 1-20 Ağustos dönemindeki yükseliş 232 bin 155 olarak raporlandı. Bu veri, yaz aylarının klasik “nefes alma” tesirinin 2025’te önceki yıllara kıyasla daha sınırı olan kaldığını düşündüren mühim bir kırılma noktası olarak öne çıktı.
TAHSİLAT BASKISI
25 Ekim 2025 itibarıyla toplam dosya sayısı 24 milyon 773 bin 38’e yükselirken; yılbaşından bu yana icra dairelerine gelen yeni dosya sayısı ise 8 milyon 510 bin 402 olarak kayda girdi. Bu zamanda dosya girişlerinin günlük dalgalanmasının da dikkat çekmiş olduğu görüldü. Mesela 24 Ekim’de 29 bin 553, 25 Ekim’de 5 bin 751 yeni dosya bilgisi kayda geçerken; analistler ise bu tür sıçramaları, dönemsel ödeme takvimleri, tahsilat baskısının yoğunlaştığı günler şeklinde yorumladılar.
YENİDEN TANIMLANMALI
Iktisat uzmanı Prof. Dr. Mete Gündoğan ise piyasadaki ekonomik sıkıntıların fazlaca iyi yönetilmesi gerektiğine dikkat çekerken şunları söylemiş oldu: “Oldukça fazla batkı ettiğini’ beyan eden işlemeci var. İcra–batkı süreçlerinin altyapısını tekrardan tanımlamak lazım, burada ciddi sıkıntılar var. Zorluk çeken işletme sahibi ödeme yapamıyor yada birazcık krediye ihtiyacı var fakat bulamıyor. Zorda kalan yatırımcı bu kez; ‘batkı, konkordato duyuru edeyim, dosya 2 yıl sürsün, bu süreçte ödeme yapmayayım’ diye düşünüyor. Enflasyonist ortamda ise borçların gerçek kıymeti iki yıl içinde yüzde 40 azalmış oluyor. Kısaca borçlu kişinin cebinden daha azca para çıkıyor. İşte bundan dolayı icra–batkı dosyalarının fazlaca dikkatli takip edilmesi gerekiyor.”
Kasım ayının ilk çeyreğinde 24 milyon 992 binlik yığın, 2024 sonuna gore net 2 milyon 666 binin üstünde bir artışla senenin ana eksenini çizdi.
UYARI NİTELİĞİNDE
İnsan Kaynakları ve Finans Uzmanı Suat Başkır ise yüksek enflasyonun hane halkı bütçesinde yarattığı erime, KOBİ’lerde tahsilat zincirinin kırılganlaşması ve piyasada vade uzatma, tekrardan yapılandırma imkanlarının devamlı beklenen seviyede emek harcamaması benzer biçimde fazlaca katmanlı dinamikler bulunduğunu belirtirken, “İcra-iflas dosyalarının 25 milyona yaklaşması, bundan dolayı hem toplumsal hem ekonomik bir uyarı olarak değerlendirilmesi gerekir” dedi.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
