Internasyonal çevre örgütlerinin yayımladığı yeni bir raporda yer edinen bulgulara nazaran, mikrodalga fırında birkaç dakikalık ısıtma bile plastik kapların parçalanmasına niçin oluyor. Bazı deneylerde, tek bir porsiyon yiyeceğe 326 bin ile 534 bin içinde mikroplastik parçacığın geçmiş olduğu tespit edildi. Araştırmacılar, bilhassa mikrodalga ısıtmasının, plastik içindeki parçacıkların gıdaya karışmasını fırına kıyasla kat kat artırdığını belirtiyor. Emek harcama, riskin yalnızca mikroplastiklerle sınırı olan olmadığını da ortaya koyuyor. Plastik ambalajların üretiminde kullanılan binlerce kimyasal maddenin mühim bölümünün ısıtma esnasında gıdaya sızabildiği ifade ediliyor.
Hazır yiyecek sektörünün hızla büyümesinin plastik kullanımını artırdı.
RİSKLER AÇIKLANMIYOR
Hormon sistemini bozabilen, kanserle ilişkilendirilen yada üreme sağlığını etkileyebilen bu maddelerin bir çok tüketiciye açıklanmıyor ve yeterince denetlenmiyor. Rapora nazaran, yağlı, tuzlu yada asidik yiyeceklerin plastik kapta ısıtılması kimyasal geçişini daha da hızlandırıyor. Çizilmiş ya da eski kapların yeni kaplara nazaran neredeyse iki kat fazla mikroplastik salmış olduğu, dondurulup arkasından mikrodalgada çözdürülen ürünlerde riskin büyümüş olduğu belirtiliyor.
BÜTÜN ORGANLARDA
Bilimsel veriler, mikroplastiklerin artık insan vücudunun pek oldukca bölümünde tespit edildiğini gösteriyor. Kan, akciğer, karaciğer, plasenta ve kalp dokusunda plastik parçacıklarına rastlanması, uzun vadeli sıhhat etkilerine ilişkin kaygıları artırıyor. Plastik kaynaklı kimyasalların kısırlık, aşırı kiloluluk, diyabet, kalp hastalıkları ve bazı kanser çeşitleriyle bağlantılı olabileceğine dair bulguların giderek çoğaldığı vurgulanıyor.
HAZIR YEMEK SEKTÖRÜ
Raporda ek olarak hazır yiyecek sektörünün hızla büyümesinin plastik kullanımını artırdığına dikkat çekiliyor. Küresel hazır yiyecek pazarının gelecek yıllarda yüz milyarlarca dolarlık hacme ulaşmasının beklendiği, bu eğilimin plastik ambalaj üretimini de katlayacağı ifade ediliyor. Uzmanlar, mevcut düzenlemelerin halk sağlığını korumakta yetersiz kaldığını belirterek, plastik besin ambalajlarının azaltılması ve alternatif paketleme yöntemlerine geçilmesi çağrısında bulunuyor. Rapora nazaran plastik kirliliği artık yalnızca çevre problemi değil, küresel ölçekte büyüyen bir halk sağlığı tehdidi olarak görülüyor.
UYARI YAPILMALI
Raporda, “mikrodalgaya uygundur” ya da “fırında kullanılabilir” ibaresi taşıyan plastik kapların dahi ısıya maruz kaldıklarında parçalanarak gıdaya mikro ve nano boyutta plastikler bırakabildiği vurgulandı. Bu parçacıkların gözle görülmediği, tat ya da koku değişimine yol açmadığı için tüketicilerin maruziyeti fark etmesinin neredeyse imkânsız olduğu kaydedildi. Bilimsel emek harcamalar, mikroplastiklerin yalnızca bağırsak sisteminde kalmadığını, kan dolaşımına ve organlara kadar ulaşabildiğini ortaya koyuyor.
YAĞLI VE SICAK UYARISI
Hazır yiyecek ve paket servis ürünlerinde kullanılan plastik ambalajların, tüketicileri bilincinde olmadan yüksek oranda mikroplastik ve kimyasala maruz bıraktığı ortaya kondu. Internasyonal bir çevre örgütünün bilimsel emek harcamaları derleyerek hazırladığı rapora nazaran, plastik kaplarda ısıtılan yada uzun süre bekletilen gıdalara yüz binlerce mikroplastik parçacığı karışabiliyor. Araştırma bulguları, tek bir porsiyon hazır yemekte 500 bine kadar mikroplastik parçacığı bulunabileceğine işaret ederken, bilhassa mikrodalgada ısıtılan plastik kapların riskin en yüksek olduğu durumlar içinde yer almış olduğu açıklandı.
Tek bir porsiyon hazır yemekte 500 bine kadar mikroplastik parçacığı bulunabilir.
KAPAKLARA DA DİKKAT
Raporda incelenen değişik bölümlerde, yalnızca hazır yemeklerin değil, paket servis içecek kapakları, tek kullanımlık çatal-bıçaklar ve besin gizleme poşetlerinin de benzer riskler taşıdığına dikkat çekildi. Bilhassa sıcak içeceklerin plastik kapakla temas etmiş olduğu durumlarda mikroplastik geçişinin belirgin şekilde arttığı, poşet çayların bile kaynar suda parçacık salabildiğine dair bulgular bulunmuş olduğu aktarıldı.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
