Suriye’de Şam yönetimi ile terör örgütü SDG içinde yürürlükte olan ateşkes, DEAŞ’lı teröristlerin tahliyesi sebebi öne sürülerek 15 gün süreyle uzatılırken, sahadaki gelişmeler yeni bir kırılganlık dönemine işaret ediyor. Suriye Müdafa Bakanlığı, ateşkesin uzatılmasına ilişkin açıklamasında kararın, ABD destekli olarak yürütülen ve DEAŞ’lı teröristlerin Suriye’deki cezaevlerinden Irak’a nakledilmesini kapsayan operasyonlara lojistik ve güvenlik desteği sağlamak amacıyla alındığını duyurdu. Sadece ateşkes sonucuna eş zamanlı olarak sahadan gelen bilgiler, terör örgütü PKK’nın Kandil yapılanmasından Haseke’ye takviye güç gönderdiğini ve bölgede askeri hareketliliğin belirgin şekilde arttığını ortaya koydu.
TÜRKMENLERE BASKI
Güvenlik ve mahalli kaynaklar, SDG ve bileşenlerinin kendisine muhalif sivillere yönelik tutuklamaları artırdığını, zorla yerinden etme ve işkence uygulamalarının tekrardan yaygınlaştığını aktarıyor. Bilhassa Arap ve Türkmen nüfusun yoğun olduğu yerleşimlerde baskının arttığına dikkat çekilirken, bu tablo kamuoyuna “entegrasyon” söylemiyle sunulan sürecin sahada karşılık bulmadığı şeklinde yorumlanıyor. Şam kaynakları ise PKK’nın Kandil yapılanmasından Haseke’ye yeni takviye unsurlar sevk edildiğini ve bu unsurların SDG kontrolündeki alanlarda konuşlandırıldığını aktarıyor.
Analizlerde, Washington’un İran hattına yoğunlaşmadan ilkin kuzeydoğu Suriye’de düşük maliyetli çıkış planı oluşturmayı hedeflediği belirtiliyor.
SDG’YE İZİN YOK
Şam yönetiminin sürece bakışını ise Suriye Dışişleri Bakanlığı’ndan gelen açıklamalar netleştirmiş durumda. Bakanlığın Arap İşleri Müdürü Muhammed Ahmed, SDG ile yürütülen askeri pazarlıkların sona erdiğini vurgulayarak, Suriye topraklarında bağımsız ya da yarı bağımsız hiçbir silahlı yapıya izin verilmeyeceğini deklare etti. Ahmed, daha ilkin SDG’ye Haseke, Deyrizor ve Rakka’da ortak komuta altında üç tugay kurulması yönünde iletilen teklifin tamamen gündemden kalktığını duyurdu.
TEK SEÇENEK ENTEGRESYON
ABD cephesinden gelen mesajlar da sahadaki güç dengesinin değiştiğine işaret ediyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın Suriye Hususi Temsilcisi Tom Barrack, Erbil’de SDG elebaşı Mazlum Abdi ile yapmış olduğu görüşmenin peşinden Washington’un desteğinin, 18 Ocak’ta Şam ile SDG içinde varılan mutabakat kapsamında “Suriye ordusuna entegrasyon süreci” ile sınırı olan olacağını deklare etti. Bu izahat, ABD’nin sahadaki askeri angajmanını kademeli şekilde azaltma eğilimini ortaya koyan mühim bir ileti olarak değerlendiriliyor.
İRAN HEDEFTEKİ ÜLKE
Güvenlik kaynakları ise ABD desteğinin tamamen çekilmesi ihtimaline karşı terör örgütü PKK/Kandil yapılanmasının yeni bir strateji arayışına girebileceği değerlendirmesinde bulunuyor. Analizlerde öne çıkan bir öteki başlık ise İran. Diplomatik ve güvenlik kulislerine yansıyan değerlendirmeler, ABD’nin İran’a yönelik ihtimaller içinde askeri ve siyasal hamleleri öncesinde Suriye ve Irak sahasını tekrardan “dizayn etmeye” çalıştığına işaret ediyor.
IRAK’TA KAOS OLABİLİR
Meydana getirilen son stratejik analizlerde, Suriye hükümeti ile SDG içinde kamuoyuna “ateşkes” ve “entegrasyon” başlıklarıyla yansıyan mutabakatın, Irak’ın iç güvenlik dengeleri açısından da yeni bir kırılganlık alanı oluşturduğu vurgulanıyor. Türkmen nüfusun yoğun olduğu bölgelerde, söz mevzusu mutabakatın doğurabileceği güvenlik risklerine bilhassa dikkat çekiliyor. Internasyonal İlişkiler Uzmanı Prof. Dr. Hasan Köni, PKK unsurlarının Suriye’den Irak’a yollanması durumunda bilhassa Türkmenlerin yoğun olarak yaşamış olduğu Telafer, Musul, Kerkük, Tuzhurmatu ve Kifri benzer biçimde bölgelerin yeni dönemde daha kırılgan hale gelme riski taşıdığına işaret ediliyor.
TÜRKİYE ASLİ GÜÇ
Internasyonal İlişkiler Uzmanı Prof. Dr. Hasan Ünal ise, “Terör örgütü PKK/YPG’nin imgesel imparatorluğu oldukca kutupluluğun rüzgarlarına dayanamayıp çöktü” derken, “Şimdilerde Avrupa’da kendisini destekleyen Avrupalı devletlere ‘bizi sattınız’ hikayeleri konu alıyor fakat pek dinleyen yok. Orta Doğu benzer biçimde bir coğrafyada Türkiye’yi, Arap devletlerini ve İran’ı kendisine düşman ederek sırf Amerikan desteğiyle tüm bölgeyi altüst edeceğini zanneden narko-terör örgütünün stratejik planlaması bu kadar olur” diyor.
Suriye ve Irak’taki Türkmenler üstünde baskının artmasından kaygı ediliyor.
SDG KAYBETTİ
Suriye sahasındaki son askeri ve diplomatik tabloyu değerlendiren eski dış ilişkiler uzmanı Ömer Önhon ise gelinen noktayı bölgesel güç dengelerini tekrardan şekillendiren tarihsel bir kırılma olarak okuyor. SDG’nin Halep, Deyrizor ve Rakka’dan sürülerek kuzeydoğuda Haseke’nin sınırı olan bir kısmına sıkıştığını hatırlatan Önhon, petrol sahaları, barajlar ve sınır kapıları benzer biçimde stratejik noktaların neredeyse tamamının kaybedilmesinin teşkilat açısından geri dönülmez bir tablo yarattığını vurguluyor.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
