Güneydoğu Asya’da vizesiz seyahatte yeni dönem: Ülkeler kuralları sıkılaştırıyor
Pandemi sonrası turizmi canlandırmak için vize politikalarını gevşeten Güneydoğu Asya ülkeleri, şimdi yeni bir denge arayışında. Tayland, Endonezya ve Malezya şeklinde ülkeler, vizesiz girişlerin kötüye kullanılmasını önlemek için daha sıkı kontrolleri gündeme alıyor.
Güneydoğu Asya, internasyonal turizmin en hareketli bölgelerinden biri olmaya devam ediyor. Sadece pandemi sonrası süratli açılım süreci, yerini daha kontrollü bir sürece bırakıyor.
Gezgin girişlerini çoğaltmak için vize muafiyetlerini genişleten birçok ülke, artık bu kolaylıkların gerçek kullanım amacını daha yakından seyretmek istiyor. Yetkililerin hedefi sınırları kapatmak değil; gezinsel kalışların başka amaçlarla kullanılmasını, süre aşımını, kayıt dışı emek vermeyi, çevrim içi dolandırıcılık ağlarını ve yasa dışı kumar faaliyetlerini engellemek.
Tayland vizesiz kalış süresini kısaltmak istiyor
Bu değişimin en dikkat çekici örneklerinden biri Tayland.
Bangkok yönetimi, 93 ülkenin vatandaşlarına tanınan vizesiz kalış süresini 60 günden 30 güne indirmeyi planlıyor. Kararın yürürlüğe girmesi için hükümet düzeyinde onaylanması gerekiyor.
Tayland, Temmuz 2024’te turizmi desteklemek ve Asya’daki rakip destinasyonlara karşı rekabet enerjisini çoğaltmak için vizesiz kalış süresini birçok ülke için 60 güne çıkarmıştı. Sadece yetkililer, bu sürenin bazı yabancılar tarafınca gezinsel amaç haricinde kullanılabildiğini değerlendiriyor.
Tayland makamlarına nazaran bazı kişiler gezgin statüsüyle ülkede uzun süre kalıyor, izinsiz çalışıyor ya da yasa dışı faaliyetlere karışıyor. Bundan dolayı planlanan düzenleme, vize muafiyetinin kaldırılması değil, gezinsel kalış ile uzun soluklu başka amaçlı kalışların daha iyi ayrıştırılması anlamına geliyor.
Endonezya da vize kolaylıklarını gözden geçiriyor
Endonezya’da da benzer bir münakaşa var. Ülkede vize muafiyetlerinin tamamen kaldırılması ya da genel bir değişim yapılması yönünde resmi bir karar açıklanmış değil. Sadece bazı giriş kolaylıklarının tekrardan değerlendirilebileceği belirtiliyor.
Endonezya Göç İdaresi, son dönemde çevrim içi dolandırıcılık, yasa dışı kumar ve internasyonal dolandırıcılık ağlarıyla bağlantılı olduğu kabul edilen yabancı uyruklu kişilerle ilgili vakaların arttığına dikkat çekiyor.
Bilhassa Batam ve Bali’de yabancı gruplara yönelik operasyonlar, gezgin statüsüyle ülkeye giren bazı kişilerin hemen sonra yasa dışı yada kalış koşullarıyla bağdaşmayan faaliyetlerde bulunup bulunmadığı sorusunu gündeme getirdi.
Malezya’da da benzer kaygılar var
Malezya’da da vize muafiyeti politikası güvenlik boyutuyla tartışılıyor.
Malezya Polis Teşkilatı Başkanı Mohd Khalid Ismail, ülkenin vize muafiyeti uygulamasını bazı internasyonal çevrim içi dolandırıcılık ağlarının faaliyetleriyle ilişkilendirdi. Ona nazaran kolay giriş imkânı, bazı yabancı kabahat gruplarının Malezya’yı operasyon yada transit merkezi olarak kullanmasını kolaylaştırabiliyor.
Bu değerlendirmeler, bölgede pandemi sonrası turizmi hızla canlandırmak için atılan adımların artık daha dikkatli bir halde ele alındığını gösteriyor.
Bölge turizme kapanmıyor, daha kontrollü açılıyor
Güneydoğu Asya ülkelerinin attığı adımlar, bölgesel bir kapanma anlamına gelmiyor. Tayland, Endonezya, Malezya, Vietnam, Filipinler ve Kamboçya internasyonal turizmi desteklemeye devam ediyor.
Sadece hükümetler, kolay giriş uygulamalarının göç ve güvenlik açısından kırılganlık oluşturmamasını istiyor. Bundan dolayı yeni dönem, turizmi teşvik eden fakat kısa süreli kalışları daha yakından izleyen bir model olarak şekilleniyor.
Dijital varış kartları yaygınlaşıyor
Bölgedeki bir öteki mühim eğilim ise dijital varış kartlarının yaygınlaşması.
Bu sistemlerle yolcular, ülkeye girişten ilkin ya da sınır kontrolü esnasında belirli detayları elektronik ortamda paylaşıyor. Amaç hem göç işlemlerini hızlandırmak hem de giriş icra eden yolcular hakkında evvel daha çok data sahibi olmak.
Tayland, 1 Mayıs 2025’ten itibaren bir çok yabancı yolcu için Thailand Digital Arrival Card uygulamasını mecburi hale getirdi. Bu sistem, eski kağıt TM6 formunun yerini aldı ve seyahatten ilkin çevrim içi doldurulması gerekiyor.
Endonezya ise All Indonesia sistemiyle göç, gümrük, sıhhat ve karantina bilgilerini tek dijital beyan altında topluyor. Yolcular, ülkeye girişte göstermek suretiyle QR kod alıyor.
Malezya, bir çok yabancı yolcudan Malaysia Digital Arrival Card talep ediyor. Kamboçya da göç formu, sıhhat beyanı, gümrük beyanı ve bazı yolcular için elektronik varış vizesini kapsayan e-Arrival Card sistemini uyguluyor.
Vietnam ise Nisan 2026’dan itibaren Ho Chi Minh kentindeki Tân Sơn Nhất Internasyonal Havalimanı’nda dijital varış kartı sistemini kontrol etmeye başladı. Laos da kağıt formların yerini alması planlanan dijital giriş-çıkış kartı sistemine geçiş sürecinde.
Dijital kartlar vize yerine geçmiyor
Bu dijital varış kartları vize değil. Tek başına yolcunun vize muafiyetinden yararlanma hakkını ya da varışta vize alabilme durumunu değiştirmiyor.
Sadece bölgedeki yeni eğilimin mühim bir parçası olarak görülüyor. Sistemler, tertipli turistlerin girişini kolaylaştırırken, yetkililere sınır kontrolünden ilkin daha çok veri sağlıyor.
Güneydoğu Asya ülkeleri için aslolan sorun, pandemi sonrası elde edilmiş gezim ivmesini korurken vize kolaylıklarının kötüye kullanılmasını sınırlamak. Vize muafiyetleri hâlâ gezgin çekmek için kuvvetli bir vasıta olmaya devam ediyor; sadece artık daha dikkatli izlenen bir mobilite yönetimi aracı haline geliyor.
Türk vatandaşlarının durumu
Tayland, Endonezya ve Malezya’nın Türk vatandaşlarına kısa süreli gezinsel seyahatlerde vize kolaylığı/muafiyeti var.
Tayland: Resmi bilgiye nazaran umuma mahsus geçişlik hamili Türk vatandaşları Tayland’a gezinsel seyahatlerinde 30 güne kadar vizeden muaf. Resmi pasaportlarda süre 90 güne kadar çıkıyor.
Endonezya: Türkiye’nin Cakarta Büyükelçiliği duyurusuna nazaran Türk vatandaşları, geçişlik türü fark etmeksizin, 30 günü aşmayan gezinsel seyahatlerde vizesiz giriş yapabiliyor. Sadece dönüş bileti yada üçüncü ülkeye çıkış bileti ibrazı mecburi.
Malezya: Dışişleri Bakanlığı’nın bilgilendirmesine nazaran umuma mahsus, hizmet, hususi ve diplomatik geçişlik hamili Türk vatandaşları 90 gün süreyle gezinsel vizeden muaf. Pasaportun varış tarihinden itibaren minimum 6 ay geçerli olması gerekiyor.
