Batı ülkelerinin sert ambargoları karşısında Rusya’nın en prestijli iktisat okullarından kabul edilen Moskova Iktisat Yüksek Okulu (HSE), iki yıl ilkin “Yaptırımlara Uyum” (Sanctions Compliance) isminde bir yüksek lisans programı başlattı. Sadece Avrupa Birliği, bu programın gerçekte yaptırımların “iyi mi delineceğini” öğreten bir müfredata haiz bulunduğunu tespit etti. AB incelemesinin sonucunda ise programı sunan üniversitenin rektörü Profesör Nikita Anisimov’a “yaptırım uygulama” sonucu alındı. Fıkra şeklinde olayın bilgileri şu şekilde:
AB yaptırımları hakkında yüksek lisans programı açan prestijli HSE Üniversitesi, ambargoları delmeyi öğrettiği iddiasıyla Brüksel tarafınca yaptırım paketine alındı.
DERS: YAPTIRIMLARI DELME
Toplam 490 bin ruble (ortalama 6 260 dolar) ücretli ve iki senelik olarak planlanan program, Rus şirketlerine Batı kısıtlamalarını aşma teknikleri öğretiyor. Müfredatta “yaptırımların tanımı, hukuki mekanizmalar, ikincil yaptırımlar, finans sektörüyle etkileşim” şeklinde 11 ana başlık bulunuyor. 136 saatlik kursun ise Şubat 2026’da başlamış olacağı da duyuruldu. HSE’nin açıklamasında, programın “şirketlere ekonomik baskı koşullarında emek harcama becerisi kazandırmayı” amaçladığı belirtiliyor.
RUSYA KOŞULLARA UYUM SAĞLIYOR
Avrupa Birliği, “yaptırım delme” dersleri sebebiyle üniversite rektörü Prof. Nikita Anisimov’u yaptırım listesine aldı. AB yetkilileri, kararın 23 Ekim’de duyurulan 19. yaptırım paketi kapsamında alındığını ve Anisimov’un Avrupa’daki tüm malvarlığının dondurulacağını deklare etti. Bir AB diplomatı, “Rektörü yaptırım listesine almak ironik fakat yerinde; böylece öğrencileriyle kendi deneyimini paylaşabilir,” ifadeleriyle sonucu alaya aldı. HSE’nin eski profesörlerinden İgor Lipsits, programın Kremlin tarafınca yönlendirildiğini öne sürerek, “Rus ekonomisi artık yaptırımlar altında yaşamaya alışıyor; tıpkı İran şeklinde, bir dönem süresince bu koşullara uyum sağlamayı öğreniyor,” dedi.
‘EKONOMİK DİRENÇ’ STRATEJİSİ
HSE’nin söz mevzusu programı, uzmanlar tarafınca Rusya’nın uzun vadeli ekonomik izolasyona hazırlanma stratejisinin parçası olarak değerlendiriliyor. Programda bilhassa Batı finans kurumlarının denetiminden kaçınma, yaptırım risk analizi ve alternatif ödeme sistemleri üstüne örnek vakalar işleniyor. Üniversite, programın “devlet desteği almadan kendi talebiyle” açıldığını, 20’si Rus vatandaşı, 2’si yabancı olmak suretiyle 22 talebe kontenjanı bulunduğunu da duyurdu. Sadece AB’ye bakılırsa, bu tür eğitimlerin “internasyonal hukukla bağdaşmadığı” ve yaptırımların tesirini kırmaya yönelik dolaylı bir ekonomik cenk yöntemi olduğu belirtiliyor. Elde edilmiş bilgilere bakılırsa üniversite rektörlüğü program çerçevesinde öğretilen bir derste işlendiği suretiyle, karara karşı çıkmak için lüzumlu evrakları da Rusya Hakkaniyet Bakanlığı’na teslim etti.
Rus uzmanlara bakılırsa Moskova, yaptırımlar altında yeni ekonomik gerçeklere adapte oluyor. Yüksek eğitim sistemindeki programlar da bunun yansıması durumunda.
HUKUKİ SAVUNMA ÖĞRETİLİYOR
HSE’nin resmi sayfasında yer edinen bilgilere bakılırsa “Sanctions Compliance” adlı eğitim, tamamen çevrim içi ve 136 saatlik derslerden oluşuyor. Kursun amacı, yaptırım risklerini tanımlama, şirketlerin karşılaşabileceği “ikincil yaptırımlar”ı çözümleme etme ve internasyonal düzenleyici kurumlarla etkileşim stratejileri geliştirme olarak tanımlanıyor. Programda yer edinen mevzular içinde “ABD, AB ve Birleşik Krallık yaptırım kurumlarının yapısı”, “finansal sektörde hususi ekonomik önlemler” ve “Rusya’nın yaptırımlardan çıkış mekanizmaları” şeklinde başlıklar bulunuyor. Katılımcılara ek olarak arbitraj davalarında yaptırım risklerinin yönetimi, karşı taraf doğrulama prosedürleri ve internasyonal hukukta müdafa şekilleri şeklinde uygulamalı olay analizleri sunuluyor.
EKONOMİK DİRENİŞ UZMANLARI
HSE yetkilileri, bu eğitimin “yeni nesil ekonomik direniş uzmanları” yetiştirmeyi hedeflediğini belirtirken, Avrupa kurumları bu söylemi “yaptırımları dizgesel şekilde ihlal etmenin kuramsal altyapısı” olarak nitelendiriyor.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
