Orta Doğu’da yaşanmış olan çatışmaların arkasından küresel enerji piyasalarında oluşan belirsizlik yavaş yavaş dağılırken, petrol üreticisi ülkelerden dikkat çeken bir adım geldi. Africanews’te sektör kaynaklı piyasaya çıkan haberde OPEC+ ülkelerinin, ağustos ayından itibaren petrol üretim hedeflerini tekrardan artırma sonucu almış olduğu belirtiliyor. Üretici ülkeler, Hürmüz Boğazı üstünden meydana getirilen ihracatın tekrardan hız kazanması ihtimalini fırsat bilerek piyasaya daha çok ham petrol sunmaya hazırlanıyor.
Enerjide büyük seviyede dışa bağımlı olan Türkiye açısından petrol fiyatlarındaki ihtimaller içinde gerileme dikkatle izleniyor.
ÜRETİM ARTIŞI SÜRÜYOR
OPEC+ tarafınca alınan kararla beraber ağustos ayında günlük üretim kotası 188 bin varil artırılacak. Bu artış, grubun nisan ayından bu yana almış olduğu beşinci üretim artırımı olarak kayıtlara geçti. Böylece son aylarda kademeli olarak piyasaya geri döndürülmesi planlanan üretim miktarı ortalama 800 bin varile ulaşmış oldu. Petrol üreticileri, harp sebebiyle kesintiye uğrayan arzın tekrardan düzgüsel seviyelere dönmesini hedeflerken, bununla birlikte küresel pazardaki paylarını korumaya çalışıyor.
ZAMANLAMASI DİKKAT ÇEKİCİ
Kararın zamanlaması ise dikkat çekici. ABD ile İran içinde sağlanan ateşkesin arkasından Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiği hareketlenmeye başlamıştı. Sadece tekrardan süregelen çatışmalar dünyadaki petrol ticaretinin mühim bölümünün geçmiş olduğu bu stratejik su yolundaki sevkiyatları belirsizleştirdi. Harp esnasında ciddi seviyede düşen ihracatın tekrardan yükselişe geçmesi, OPEC+ ülkelerinin üretim artışı mevzusunda daha rahat hareket etmesini sağlamıştı.
FİYATLAR ÜZERİNDE BASKI
Üretimin artırılması sonucu, petrol fiyatlarının son haftalarda tekrardan harp öncesi seviyelere gerilemesinin arkasından geldi. Brent petrolün varil fiyatı ortalama 72 dolar seviyesinde işlem görürken, piyasalarda arz fazlası oluşabileceği yönündeki beklentiler güç kazanıyor. Analistler, bilhassa Çin’deki talebin beklenenden yavaş toparlanmasının da fiyatlar üstündeki baskıyı artırdığı görüşünde. Piyasa analizlerine bakılırsa, Orta Doğu’dan gelen sevkiyatların normale dönmesi ve OPEC+ üretiminin artması halinde küresel petrol piyasasında geçici bir arz fazlası oluşabilir. Bu durumun, enerji ithalatçısı ülkeler açısından pozitif yönde sonuçlar doğurabileceği sadece petrol gelirlerine bağımlı ekonomiler için gelir kaybı anlamına gelebileceği değerlendiriliyor.
PAZAR PAYI MÜCADELESİ
Analizlere bakılırsa üretim artışının arkasındaki tek niçin fiyatlar değil. Körfez ülkeleri, harp döneminde kaybettikleri ihracat hacmini mümkün olan en kısa sürede geri kazanmak istiyor. Bilhassa Suudi Arabistan, Irak ve Kuveyt’in üretimi tekrardan artırmaya başlaması, küresel pazarda rekabeti de hızlandırıyor. Birleşik Arap Emirlikleri’nin OPEC’ten ayrılarak üretimini bağımsız şekilde yükseltmesi de bölgedeki dengeleri değiştirmiş durumda. Bazı enerji uzmanları, Körfez ülkeleri içinde gelecek aylarda pazar oranı rekabetinin daha da sertleşebileceğini ve bunun petrol fiyatlarının uzun süre düşük kalmasına niçin olabileceğini öngörüyor.
Ekonomistler, küresel petrol fiyatlarında kalıcı bir düşüş yaşanması halinde bunun enflasyon üstündeki baskıyı da bir miktar hafifletebileceğini ifade ediyor.
GÖZLER YENİ TOPLANTIDA
OPEC+ ülkeleri üretim politikasını yakından izlemeyi sürdürüyor. Grup, piyasa koşullarına bakılırsa üretim artışını yavaşlatabileceğini ya da gerektiğinde tekrardan kısıntıya gidebileceğini de vurguluyor. Ağustos başlangıcında yapılacak bir sonraki görüşmede hem küresel talebin seyri hem de Orta Doğu’daki jeopolitik gelişmeler masaya yatırılacak.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
