Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) tecim politikasındaki belirsizlikler sebebiyle küresel ekonomiye yönelik bu yıl ve 2026 için gelişme tahminini yüzde 2,9’a çekerken, Türkiye ekonomisinin de bu yıl yüzde 2,9 büyüyeceğini öngördü.
OECD, “Belirsizlikle savaşım, büyümeyi canlandırma” temasıyla, Ekonomik Görünüm Raporu’nu yayımladı.
Rapora nazaran, son birkaç ayda iktisat ve tecim politikalarına ilişkin belirsizlikler kayda kıymet artış gösterdi. Belirsizliklerdeki bu keskin artış, iş dünyası ve tüketici itimatını negatif etkilerken, tecim ve yatırımları baskılamaya başladı.
Bu kapsamda OECD, küresel ekonomiye yönelik gelişme tahminini aşağı yönlü revize etti. Küresel ekonomide geçen yılki yüzde 3,3 büyümenin peşinden kurum, büyümenin bu yıl ve 2026’da yüzde 2,9 olacağını öngördü. OECD’nin martta yayımladığı ara dönem Ekonomik Görünüm raporunda, küresel ekonominin bu yıl yüzde 3,1 ve 2026’da yüzde 3 büyüyeceği tahmin edilmişti.
Ekonomideki yavaşlamanın ağırlıklı olarak ABD, Kanada ve Meksika’da yoğunlaşması beklenirken, Çin ve öteki ülkelerde de daha sınırı olan zayıflama yaşanacağı öngörülüyor.
Geçen yıl yüzde 2,8 büyüyen ABD ekonomisinde bu yıl yüzde 1,6 ve 2026’da yüzde 1,5 gelişme umut ediliyor. OECD daha önceki tahmininde, ABD ekonomisinin bu yıl yüzde 2,2 ve 2026’da yüzde 1,6 büyüyeceğini öngörmüştü.
Avro Bölgesi’nde ise büyümenin 2024’teki yüzde 0,8 seviyesinden daha önceki raporda olduğu benzer biçimde bu yıl yüzde 1 ve 2026’da yüzde 1,2’ye çıkacağı tahmin ediliyor.
Çin ekonomisinin 2024’teki yüzde 5 büyümesinin bu yıl yüzde 4,7 ve gelecek yıl yüzde 4,3’e yavaşlayacağı öngörülüyor. OECD, Çin için daha ilkin bu yıl ve 2026’ya yönelik sırasıyla yüzde 4,8 ve yüzde 4,4 gelişme öngörmüştü.
TÜRKİYE EKONOMİSİNDE 2026’DA KADEMELİ TOPARLANMA
Türkiye ekonomisi 2023’teki yüzde 5,1 büyümenin peşinden 2024’te yüzde 3,2 büyüdü. Bu yavaşlama, ekonominin önceki dönemlerdeki iç tüketime bağımlılığından uzaklaşarak net ihracatın daha kuvvetli katkı sağlamış olduğu bir tekrardan dengelenme sürecine girmesiyle gerçekleşti.
Türkiye’de enflasyon nisan itibarıyla keskin şekilde gerilerken, Türk lirasında martta yaşanmış olan kıymet kaybı, ithalat kaynaklı enflasyon üstünde şimdilik sınırı olan bir tesir yarattı. Bu sınırı olan etkide, siyaset faizindeki son artışın da tesiri oldu.
OECD Türkiye ekonomisinin bu yıl ise yüzde 2,9 ve gelecek yıl yüzde 3,3 büyüyeceğini tahmin etti. OECD’nin önceki tahmininde bu oranlar sırasıyla yüzde 3,1 ve yüzde 3,9 olarak hesaplanmıştı.
Rapora nazaran, daha sıkı finansal koşullar ve mali konsolidasyon hane halkı tüketimini sınırlandırırken, bu yıl zayıf dış tecim sebebiyle {özel sektör} yatırımları ve ihracattaki büyümenin yavaşlaması sadece 2026’da kademeli şekilde toparlanması öngörülüyor.
Sıkı para politikasına bağlı olarak enflasyonun mühim seviyede gerilemesi, senelik averaj enflasyonun bu yıl yüzde 31,4’ten gelecek yıl yüzde 18,5’e inmesi umut ediliyor. Senelik enflasyonun 2026’nın son çeyreğinde yüzde 15 civarına düşeceği tahmin ediliyor.
ABD’nin yüksek gümrük tarifelerinin Türkiye ekonomisini dolaylı yollardan etkileyebileceği değerlendiriliyor. Bu kapsamda Türkiye’nin bazı ihracat sektörleri, Avrupa’nın talebindeki ihtimaller içinde bir yavaşlamadan etkilenebilir.
Türkiye’nin ABD’ye mal ihracatında yüzde 10’luk genel gümrük tarifesine doğal olarak olmasının, bu ihracatın toplam içinde yüzde 6 paya haiz olması ve GSYH’nin ortalama yüzde 1’ini oluşturması sebebiyle sınırı olan bir tesir yaratacağı öngörülüyor.
Ek olarak Türkiye, 2018’den beri ABD’nin çelik ve alüminyuma uyguladığı tarifelere doğal olarak olduğundan, bu alanda tüm ülkelere getirilen yüzde 25’lik tarifeden daha azca etkileniyor.
PARA POLİTİKASI, ENFLASYONUN DÜŞÜŞÜNDE BELİRLEYİCİ OLDU
Rapora nazaran, sıkı para politikası enflasyonun yavaşlamasında belirleyici oldu. Enflasyonun gerilemeye devam etmesi ve belirsizliklerin azalmasıyla, siyaset faizinde kademeli bir gevşeme için alan oluşması umut ediliyor. Herhangi bir küresel yada ticari gerilim yaşanmadığı takdirde, siyaset faizinin 2026 sonunda yüzde 25’e düşeceği öngörülüyor.
Dezenflasyon sürecinin ilerlemesiyle, 2025 sonundan itibaren daha azca sıkı para politikasının, tüketim ve yatırımları desteklemesi umut ediliyor.
Bu kapsamda, Türkiye’de makro ekonomik istikrar politikalarının sürdürülmesi ve enflasyonun kalıcı olarak hedefe yaklaşması için istikrar öncelikli siyaset çerçevesinin korunması tavsiye edilirken, öngörülebilir bir siyaset ortamının yatırımcı itimatını artırarak direkt yatırımların çekilmesine destek olacağı tahmin ediliyor. Yapısal reformların Türkiye’nin gelişme potansiyelini artırabileceği öngörülüyor.
Ek olarak, Türkiye’de bütçe açığının GSYH’ye oranının 2024’teki yüzde 4,9 seviyesinden 2025’te yüzde 3,3’e ve 2026’da yüzde 3’e inmesi, bu mali konsolidasyonun ana para ve geçirme harcamalarının azaltılması ve gelir performansının artmasıyla sağlanması umut ediliyor.
