ABD Avrupa ve Afrika Komutanlığı (USARE-UR-AF) öncülüğünde icra edilecek “Immediate Response 25” tatbikatı, Türkiye’de kafa karışıklığı yarattı. 9 Haziran geçmişine kadar sürecek ve Yunanistan ile Balkan devletlerinde yapılacak tatbikatta Yunanistan’ın yanı sıra Bulgaristan, Arnavutluk, Karadağ, Kosova, Şimal Makedonya, Slovakya ve Hırvatistan’dan toplam 12 binden fazla asker vazife alacak. Mehmetçiklerin yer almayacağı tatbikatların senaryo ve coğrafi kapsamı ise oldukça dikkat çekici. İskeçe ve Petrochori bölgelerinde yapılacak manevralar, Türkiye sınırına yalnızca 40 km mesafede bulunurken, ABD’nin adeta yığınak yapmış olduğu Dedeağaç ise tatbikatın merkezinde içeriyor.
Dedeağaç Limanı’nın Türkiye sınırına yalnız 30 kilometre mesafede bulunması, bölgesel askeri yığılma açısından risk olarak görülüyor.
5 BİN ABD ASKERİ
“Immediate Response 25”in ana aktörü olan ABD, 5 bin kişilik kuvvetle en büyük katılımcı olarak dikkat çekerken, ev sahibi Yunanistan ise 3 bin askerle tatbikatlarda boy göstermeye hazırlanıyor. Birleşik Krallık, Almanya, Fransa, Polonya, Romanya, Bulgaristan, Kanada ve İtalya benzer biçimde NATO müttefiklerinin de toplamda 4 binin üstünde askerle tatbikata katılım sağlaması planlanıyor.
150 TANK KATILACAK
Tatbikatta kullanılacak askeri vasıta ve ekipman çeşitliliği de dikkat çekici boyutta. Ortalama 150 M1 Abrams ve Yunanistan’ın Leopard 2 tanklarının yanı sıra 400’ün üstünde zırhlı personel taşıyıcı ile 300’den fazla hafifçe zırhlı vasıta da cenk senaryolarında yer alacak. Tatbikatta 50’den fazla obüs ve topçu sisteminin yanı sıra roketatarlar da kontrol edilecek. NATO tatbikatında hava kuvvetleri unsurları da etken olarak yer alacak. 25 tane, Apache, Black Hawk, Chinook ile 15 tane F-16, Eurofighter ve Rafale değişik vazife senaryoları için kullanılacak. Deniz unsurları kapsamında ise Yunan birliğine ilişkin cenk gemileri ile ABD destroyerleri de sahada olacak.
TATBİKAT 3 AŞAMALI
Türkiye ise Yunanistan merkezli tatbikatı büyük bir hassasiyetle izlerken, tatbikatın sınır hattına yakınlığı bir ekip sual işaretleri yaratıyor. Emekli Hava Tuğgeneral Dr. Hüseyin Fazla ise tatbikatın NATO’nun rutin çalışmalarından bulunduğunu belirterek, “Defender 2025 tatbikatı; Avrupa’nın savunulması kapsamında, ABD’nin Avrupa’daki üç bölgeye stratejik kuvvet intikalini gerçekleştirmesi, çeşitli ülkelerde konuşlu Amerikan ve İngiliz güçleriyle beraber öteki NATO üyesi ülkelerin ordularının ortak operasyon yeteneklerinin kontrol edilmesini amaçlıyor. Tatbikatın birinci bölgesi Baltık ülkeleri; Finladiya, İsveç, Norveç’te ‘Gecikmeksizin Mukabele’ olarak icra edilmişti. Son tatbikat ise Almanya, Macaristan ve Romanya’da ‘Koruyucu Kılıç’ balığı ile yapılacak” dedi.
SÜRPRİZ DEĞİL
Geçtiğimiz Şubat ayında da aynı bölgede Steadfast Dart 2025 tatbikatının icra edildiğini sözlerine ekleyen Dr. Fazla, “Doğu Akdeniz ve Balkanlar’da son yıllarda artan askeri hareketlilik, bölgedeki liman kentlerinden Dedeağaç’ı stratejik bir üs konumuna taşıdı. Yunanistan ise bu bölgedeki NATO tatbikatlarını Türkiye’ye karşı Yunanistan’ın savunulması algısına hizmet edecek şekilde iç kamuoyunda kullanıyor. Sadece NATO tatbikatları Türkiye’nin onayı ve bilgisi dahilinde planlanıp, icra ediliyor. Hiçbir şey Türkiye açısından sürpriz değil. NATO Defender serisi tatbikatlar, Türkiye’nin dahil olmasını gerektiren NATO tatbikatları içinde yer almıyor” diye konuştu.
Tatbikat kapsamında, kimyasal, biyolojik, radyolojik ve nükleer tehditlere karşı tedbir ve müdahale şekilleri de ele alınacak.
TÜRKİYE GÖNDERMESİ Mİ?
Öte taraftan tatbikat sonrası ABD’ye ilişkin bazı askeri araçların kalıcı olarak Yunanistan’a bırakılacağı iddia edilirken, Internasyonal İlişkiler Uzmanı Prof. Dr. Hasan Köni ise “Tatbikat senaristliği, direkt Türkiye-Yunanistan sınırındaki organik coğrafyaya meydana getirilen bir gönderme olarak yorumlanabilir. Dedeağaç Limanı ise bölgesel jeopolitik dengelerde kilit bir rol oynuyor” ifadesini kullandı.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
