Trafik canavarı dur durak dinlemiyor. İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, toplumsal medya hesabından 2025 yılının ilk 4 ayında trafik ekiplerince; trafik Işık ihlali ile ilgili 369 bin 457 sürücüye işlem yapıldığını duyurdu. 2024 senesinde ise 137 şahıs doğrusu her 3 günde bir şahıs kırmızı ışık ihlali sebebiyle yaşamını kaybetmiş olduğu açıklanırken, bu tablo “Niçin trafik ışıklarına uymuyoruz?” sorusunu gündeme getirdi. TÜİK’in 2024 yılı verilerine nazaran, Türkiye’de geçtiğimiz yıl toplam 266 bin 855 ölümlü ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldi. Bu rakamlar, her gün averaj 731 ölümlü yada yaralanmalı trafik kazası, 17 ölüm ve bin 55 yaralanma anlamına geliyor. 2024 senesinde meydana gelen kazalara yol açan kusurlar incelendiğinde ise yüzde 90.1’inin sürücülerden, yüzde 8.2’sinin yayalardan, yüzde 0.8’inin araçlardan, yüzde 0.5’inin yolculardan ve yüzde 0.3’ünün yol koşullarından kaynaklandığı dikkat çekmekte. En sık karşılaşılan sürücü kusuru ise “Vasıta hızını yol, hava ve trafiğin gerektirdiği şartlara uydurmamak.”
2024’teki trafik kazalarında 6 bin 352 şahıs yaşamını yitirdi, 385 bin 117 şahıs ise yaralandı.
HERKES ACELECİ
Trafikte Haklarım Derneği Başkanı Sosyolog Yasemin Usta, TÜİK verilerinin Türkiye’de trafik güvenliğinin hâlâ büyük bir toplumsal halk sağlığı problemi bulunduğunu dile getirirken, şunları söylemiş oldu: “Aşırı hız ve arkadan çarpma şeklinde ihlaller biliniyor. Fakat sanılanın aksine, en oldukca kazaya sebep olduğu kabul edilen öteki ihlallerin, istatistiklere nazaran kazalara tesiri yüzde 2’nin bile altında. ‘Niçin trafik kurallarını ihlal ediyorsunuz?’ sorusu yöneltildiğinde, bir çok şahıs geç kalmamak şeklinde gerekçeler öne sürüyor. Sadece bu vakit kaygısı, genel anlamda gerçek bir aciliyet durumu olmaksızın ortaya çıkıyor.”
CEZALAR YETERSİZ Mİ?
“İnsanlar, bilincinde olarak ve isteyerek trafik kurallarını ihlal etmeye devam ediyor” diyen Usta, ikazlarının devamında ise şöyleki konuştu: “Bir çok şahıs, kendini risk almıyor şeklinde görse de, yapmış olduğu ihlallerle başkalarının yaşamını tehlikeye atabiliyor. Üstelik bu davranışı, kendi gözünde kolayca meşrulaştırabiliyor. Mesela, hırsızlık yüz kızartıcı bir kabahat olarak görülüyor. Oysa ölümle sonuçlanabilecek bir trafik kuralı ihlali, neredeyse kimsenin gözünde o şekilde değil. Yolda birinin çantasını zorla almak hepimiz için kabahat, fakat trafikte bilgili kaide ihlaliyle birinin canını almak kabahat olarak algılanmıyor. Bu durum hakkaten düşündürücü.”
ANAOKULUNDAN BAŞLAMALI
Trafik Güvenliği ve Psikoteknik Merkezleri Derneği Başkanı Cengizhan Kutlu ise trafik kültürünün oluşmasının seneler aldığını belirterek, “Trafik eğitimleri, anaokulundan başlamış olan eğitim, kamu spotları ve farkındalık emek harcamaları ile desteklenmeli. Trafik ışıkları da bu kültürün mühim bir parçası. Işık ihlalleri, kavşaklarda öteki taşıtların olmadığı düşüncesiyle meydana getirilen ihlaller kazalara niçin oluyor” dedi.
TÜİK verilerine nazaran, 2024 senesinde Türkiye’de trafik kazaları bundan önceki yıla nazaran yüzde 9,9 artarak 1 milyon 444 bin 107’ye ulaştı. Bu kazaların yüzde 74,7’si maddi hasarlı, yüzde 25,3’ü ise ölümlü yada yaralanmalı kazalardan oluştu.
“EHLİYETE EL KONULSUN”
Kutlu, ışık ihlallerinde de caydırıcı cezalar yapılması gerektiğine dikkat çekerek, “Mesela, ışık ihlali icra eden sürücünün trafik ceza puanı düşürülebilir, psikoteknik rapor alma ve psikiyatri muayenesine doğal olarak olunması istenebilir. Hatta iki ya da üçüncü ışık ihlalinde ehliyetine de el konulması caydırıcı olacaktır. Bu biçim yaptırımların kısa sürede ışık ihlallerinden meydana gelen kazaları azaltacağına inanıyorum” diye konuştu.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
