Gömü ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, CNN Türk’te Hande Fırat ve Zafer Şahin’in sorularını yanıtladı.
Mehmet Şimşek’in açıklamalarından mühim ayrıntılar şu şekilde:
Brezilya’ya G20 toplantıları için gittik. Maliye bakanlarını toplantıları yaptık. Orada küresel ekonomik görünüm tartışıldı. Bilhassa küresel eşitsizlikler tartışıldı. Bu bağlamda gene vergi mevzusu gündemdeydi. Yeşil dönüşüm finansmanı gene gündemdeki bir öteki gündem maddesiydi. Genel olarak bu mevzular kapsamlı olarak tartışıldı. Jeopolitik mevzularda bir düşünce birliği oluşmadığı için, netice bildirgesi çıkmadı. Batılılar Rusya’yı kınamak istediler. Bazı ülkeler ise biz dahil, biri kınanacaksa İsrail’in de kınanması icap ettiğini dile getirdik.Küresel eşitsizlik mühim bir mevzu. En yoksul yüzde 50 küresel servetin yalnız 2’sine haiz. Oldukça büyük bir kopukluk var. Bu yıl dünyada ulusal hasılanın yüzde 60’ını temsil eden ülkelerde seçimler olacak. Bu niye mühim? Küresel büyümenin zayıf seyrettiği, eşitsizliklerin arttığı bir ortamda seçime gidiliyor. Bu şeklinde ortamlardaki seçimlerdeki risk aşırı uçların güçlenme ihtimalini güçlendiriyor.Geçen yıl 8.8 milyar dolar internasyonal kuruluşlardan zelzele finansmanı, ihracatın finansmanı için kaynak bulduk. Türkiye’nin kaynağa erişiminde bir problem yok. 2024’ün ilk 3 ayında seçimin getirmiş olduğu bir belirsizlik var. Senenin başlangıcında da enflasyon birazcık beklentilerin üstünde çıktı, çeşitli ücretlerin belirlendiği bir süreç olduğundan. Geçen yıl 8.8 milyar olan deposu, bu yıl 12, 13 milyar dolarlık bir rakama ulaştırmayı bekliyoruz.Enflasyon, dünyada düşüşe geçecek
Dünyada enflasyonda düşüş var. ABD Merkez Bankası şeklinde bankaların faiz indirimine gitmesine niçin olacak. Gelişme bizi ilgilendiren bölgelerde, 2 bölge var. Biri euro bölgesi. Orada gelişme 0,9’a çıkacak. Dünya ticareti 3.3’e çıkacak geçen seneye bakılırsa. Bizi ilgilendiren Orta Doğu ve Orta Asya’da da gelişme olacak. 2024’ten sonrasında iktisat programı kuvvetli netice verecek. Türkiye’nin bir hikayesi var.Geçen yıl karşı rüzgarların hakim olduğu bir dönemdi. Şimdi ise destekleyici bu rüzgarlar. Bizi ilgilendiren bölgelerde gelişme hızlanacak. Eğer iyi bir hikayeniz eğer olmazsa bu rüzgarların bir anlamı olmazdı. Son dönemde seçimden dolayı belirsizliğinden dolay rezervlerdeki bir miktar düşüşten dolayı 300’ü birazcık geçti. Mühim olan şu. Programın çalıştığına dair bir sürü emare var.Bu programın esası milletimizi yaşam pahallılığından kurtarmaktır. Biz buna teknik olarak fiyat istikrarı diyoruz. Türkiye bundan 10 yıl ilkin neredeyse oradaydı. Kalıcı olarak düşük tek hanelerdeydi. Türkiye birçok bölgesel, küresel şok yaşadı. Geçen yıl bir program ortaya koyduk bunun da amacı enflasyonda tek haneye inmek. Türkiye’de mali disiplin daima önemsendi ve hayata geçirildi aslen. Geçen yıl Türkiye oldukca büyük bir zelzele felaketi yaşadık ve bütçe açığı büyüdü. Biz geçen yıl bu rakamı indirdik, bu önemliydi itimat sağlamak için. Bu yıl de zelzele harcamaları gerçeği ile yaşamak zorundayız. Bu yıl de açık nispeten yüksek seyredecek. Bizim hedefimiz 2025 itibarıyla zelzele harcamaları dahil bu açığı yüzde 3’ün altına çekmek. Büyük açık demek, nesiller arası adaletin bozulması anlama gelir. Biz harcamaları zelzele hariç denetim altına aldık. Gelir ayağında adımları attık. Bizim yaklaşımımız Merkez Bankası’na enflasyonu aşağı çekmekte destek olmak istiyoruz. Bu önümüzdeki yıl oldukca kuvvetli bir halde devreye girecek. Bütçe açığını kalıcı bir halde yüzde 3’ün altına çıkmak istiyoruz.
Cari açıkta daralma var
Geçen yıl cari açık 60 milyar dolar civarındaydı. 30-35 milyar dolar civarına inmesini bekliyoruz. Bu programın çalıştığının en güzel göstergelerinden biri.Şubat ayı enflasyonu, son 12 ayın enflasyonunu gösteriyor. Zelzele tesiri var bu rakamlarda. Geçen yıl yazın kurda bir düzelmeye izin verdik. O da geçici olarak enflasyonisttir. Bu faktörlerin hepsi Temmuz, Ağustos şeklinde sistemden çıkacak. Yazın enflasyon 20,25 puan düşer. Para politikası gecikmeli çalışıyor. Merkez Bankası ilave sıkılaşma adımları atıyorlar. Yüzde yüz destekliyoruz biz bunu. Gelişmiş ülkelerde dahi 12 ile 18 aylık bir aktarım süreci var bu hamlelerin yansımasında.
Aşırı talep ortadan kalkacak
Senenin ilk çeyreğinde oldukca büyük olasılıkla net ihracatın tesiri pozitife dönüyor. 2. ve 3. çeyrekte enflasyona sebep olan aşırı talep ortadan kalkmış olacak.İlk günden beri enflasyon 2024’ün haziranına kadar yüksek duracak ve yükselecek dedik. Esas senelik bazlı enflasyon hazirandan sonrasında düşmeye başlamış olacak. Merkez Bankası Mayıs ayında enflasyonun zirveyi bulacağını ve sonrasında süratli düşüşe geçeceğini düşünüyor. İlave önlem alma şansımız daima var.
“Seçim öncesi güvensizlik yaratma çabaları var”
Maalesef seçim öncesinde bazı çevrelerin bilhassa seçim sonrası için belirsizlik, güvensizlik yaratma çabası var. O şekilde bir hala aldı ki oldukca abartılı ifadeler. Bizim seçim sonrasına ilişkin orta vaadeli programda ön görmediğimiz bir şey yapmayacağız. Vergi ile ilgili tutumuz net. Kurumlar vergisini artırmayacağız. Gelir vergisini artırmayacağız. KDV genel oranları artırmayacağız. İstistanalar var ise, indirimli olanlar var ise bunu gözden geçireceğimizi esasen söylemiştik. Motorlu Taşıtlara ilave bir oran gündemimizde değil.
Kayıt dışılık hak yiyecek anlama gelir
Harcamaları gözden geçireceğiz. Daha üretken, verimli alanlara yönelteceğiz. Kayıt dışılık ile savaşım edeceğiz. Oldukça ciddi düzenlemeler çalışıyoruz. Nokta atışı olacak. Kayıt dışı ile savaşım ederek, bütçe açığını daha kalıcı bir halde denetim altına alacağız. Kayıt dışılık hak yiyecek anlama gelir.Seçim öncesinde kasıtlı üretilen spekülasyonlar var. Hazirandan itibaren itibaren yeni bir nesil pos makinesi konulacak. Herhangi bir şehrin, oldukca işlek bir restoranı mesela. Gün boyu ekmek, su şeklinde KDV yüzde 1 fiş kesilmiş. Bizlere haber verecek bu makine ile.
Kira sözleşmeleri de e-Devlet’e taşınıyor
Niyetimiz tüm kira sözleşmelerini bundan sonrasında e-devlet üstünden yaptırmak. Son 2 ayda 420 binden fazla kapı çaldık. Elimizdeki bilgilerle, fiili durumu karşılaştırdık. Bu ay sonunda kira beyannamesi verilmesi lazım.
542
(Gastepress)
