Küresel piyasalar, ABD/İsrail-İran Savaşı’nın sona erdirilmesine yönelik somut bir ilerleme sağlanamamasının etkisiyle haftaya davranışlarında ölçülü başladı.
Orta Doğu kaynaklı jeopolitik gelişmeler piyasaların yönü üstünde belirleyici olmaya devam ediyor. ABD ile İran içinde devam eden gerilimin yanı sıra İsrail’in Lübnan’a yönelik yeni saldırıları ve ABD’nin İran’a yeni ekonomik yaptırımlar uygulayabileceğine ilişkin açıklamalar, jeopolitik belirsizlikleri artırıyor.
Analistler, piyasaları en oldukça etkileyen faktörün jeopolitik belirsizlikler bulunduğunu belirterek, bu durumun risk iştahı üstünde baskı oluşturduğunu açıkladı.
Geçen hafta ABD’de açıklanan makroekonomik verilerin beklentilerin altında gerçekleşmesinin peşinden cuma günü küresel piyasalarda risk iştahı azalmıştı. ABD’de perakende satışlar temmuzda artış beklentilerine karşın yüzde 0,6 düşerken Ekim 2025’ten bu yana ilk azalışını kaydetti.
Michigan Üniversitesi tarafınca ölçülen tüketici itimat endeksi de ağustosta 51’e gerileyerek piyasa beklentilerinin altında gerçekleşti.
Zayıf perakende satış sayıları ile zayıflayan tüketici güveninin bir araya gelmesi, üçüncü çeyreğin ilerleyen dönemlerinde tüketici harcamalarının ivmesi mevzusunda bazı sual işaretlerini gündeme getirdi.
Söz mevzusu veriler, ABD halkının ekonomiye ilişkin bakış açısının daha karamsar hale geldiğini gösterirken, gelişme görünümüne ilişkin endişeleri de artırdı.
Geçen haftanın genelinde ABD’de enflasyonun yavaşlama sinyalleri vermesine karşın Orta Doğu’daki antak kalma sürecinin belirsizliğini koruması cuma günü küresel piyasalardaki risk iştahının sınırı olan kalmasına niçin oldu.
ABD’de enflasyonun yavaşlamasının peşinden ülkede perakende satışların da düşmesiyle Fed’in gelecek ay siyaset faizini değiştirmeyeceğine yönelik tahminler güçlendi. Para piyasalarındaki fiyatlamalarda, bankanın eylülde faiz artışına gitme ihtimali yüzde 30 seviyelerine gerilerken, yıl sonuna kadar bir faiz artırımı yapılabileceği ihtimali güç yitirdi.
Bu hafta Fed’in açıklayacağı toplantı tutanakları da yatırımcılar tarafınca yakından takip edilecek.
Fed’e ilişkin faiz artırım beklentilerinin zayıflamasıyla ABD’nin 10 senelik tahvil faizi 2 baz puan azalışla yüzde 4,68’te, dolar endeksi yüzde 0,2 düşüşle 99,5 seviyesinde seyrediyor. Altının onsu ise yüzde 0,5 artışla 4 bin 396 dolardan işlem görüyor.
ABD-İran diplomasisine yönelik belirsizliklerle ekim vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,1 artışla 88,7 dolara terfi etti.
Söz mevzusu gelişmelerle New York borsasında cuma günü negatif bir seyir hakimdi. Toplumsal medya platformu Reddit’in hisseleri, firmanın 18 Ağustos’ta S&P 500 endeksine dahil edileceğinin açıklanmasının peşinden günü yüzde 13’e yakın artışla tamamladı.
Dow Jones endeksi yüzde 0,2, S&P 500 endeksi yüzde 0,17 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,28 kıymet yitirdi. ABD’de endeks vadeli kontratlar, güne karışık seyirle başladı.
Avrupa borsalarında, devam eden jeopolitik risklerin petrol fiyatlarını yükseltmesiyle cuma günü satış ağırlıklı bir seyir seyredildi. Cuma günü açıklanan verilere bakılırsa, Avro Bölgesi’nde 2. çeyreğe ilişkin Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYH), önceki çeyreğe bakılırsa yüzde 0,4, senelik bazda yüzde 1 artarak beklentiler dahilinde gerçekleşti.
Bu gelişmelerle, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,21, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,16 ve İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,2 kıymet kaybederken, Almanya’da DAX 40 endeksi ise yüzde 0,53 kıymet kazanmıştır. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne karışık seyirle başladı.
Asya borsalarında haftanın ilk işlem gününde alış ağırlıklı bir seyir izlenirken, teknoloji hisseleri Fed’in faiz artıracağına yönelik tahminlerin azalmasından destek buldu.
Öte taraftan bölgede bugün açıklanan makroekonomik veriler piyasaların odağında yer aldı. Japonya’da 2. çeyreğe ilişkin GSYH önceki çeyreğe bakılırsa yüzde 0,3, senelik bazda yüzde 1,1 artarak beklentilerin altında kaldı. Söz mevzusu veri ülkede ekonomik büyümenin yavaşladığını ortaya koyarken, ülkede zayıflayan iç talebin kuvvetli ihracatın pozitif etkilerini sınırladığı görüldü.
Söz mevzusu verinin, İran savaşı kaynaklı ekonomik tesirleri yansıtmaya başladığı görülürken, dolar/yen paritesi yüzde 0,1 azalışla 159,1 seviyesinde seyrediyor.
Öteki taraftan Japonya’da haziran ayına ilişkin endüstri üretimi aylık yüzde 1,9, senelik yüzde 4,9 artarak beklentilerin üstünde gerçekleşti.
Söz mevzusu gelişmelerle kapanışa doğru Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,3, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,8 ve Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,6 terfi etti.
Cenup Kore borsasında dinlence sebebiyle işlem yapılmıyor.
Cuma günü alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,28 kıymet kazanarak 14.172,26 puandan tamamladı.
Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli sözleşme ise cuma akşam seansında düzgüsel seans kapanışına bakılırsa yüzde 0,08 terfi etti. Dolar/TL cuma gününü yüzde 0,1 artışla 47,8820’den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın derhal üstünde 47,8990’dan işlem görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde bütçe dengesi, yurt haricinde ise veri gündeminin sakin olacağını belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.300 ve 14.400 puanın direnç, 14.100 ve 14.000 puanın destek konumunda bulunduğunu kaydetti.
