İstanbul Aile Mahkemesi’nde sonuçlanan dikkat çekici bir boşanma davası, Türkiye’de hayvan hakları ve aile hukuku açısından yeni bir irdelemenin kapısını araladı. Uzun süredir evli olan çift, uygar şekilde ayrılık sonucu alırken, boşanma protokolüne iki kedileri için “nafaka” ve “velayet” maddesi ekledi. Mahkeme tarafınca onaylanan bu karar, hem toplumsal medyada hem hukuk çevrelerinde geniş yankı uyandırdı. Boşanma protokolüne gore çiftin iki kedisinin velayeti hanıma bırakıldı. Adam tarafı ise kediler için üç ayda bir 10 bin TL tutarında bakım nafakası ödemeyi kabul etti. Ek olarak bu tutarın her yıl TÜFE-EFE oranında artırılması yönünde yargı de protokolde yer aldı. Doğrusu söz mevzusu “kedi nafakası”, tıpkı çocuk nafakalarında olduğu benzer biçimde senelik enflasyon oranına gore güncellenecek.
CAN OLARAK GÖRÜLÜYOR
Türkiye’de mevcut Uygar Kanun’a gore evcil hayvanlar hâlâ “mal” statüsünde değerlendiriliyor. Sadece 2021 senesinde yürürlüğe giren 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu’nda meydana getirilen değişiklikle hayvanların “canlı varlık” olarak tanımlanması, mahkemelere değişik bir görüş açısı kazandırdı. Bu karar da bu dönüşümün en somut örneklerinden biri olarak görülüyor. Hukukçulara gore, mahkeme tarafınca onaylanan bu protokol, “hayvanların duygusal kıymetini” yasal zeminde kabul eden ender örneklerden biri. Aile hukuku uzmanlarına gore karar, “Türk hukuk sistemi açısından emsal teşkil edebilecek özellikte. Artık evcil hayvanlar yalnız ‘iyelik unsuru’ değil, bununla beraber duygusal bağ kurulan canlılar olarak değerlendiriliyor. Nafaka maddesinin kabul edilmesi, hayvan refahının boşanma süreçlerinde de gözetilmesi icap ettiğini gösteriyor” şeklinde yorumluyorlar.
Hayvan severlerin ortak kanaati, “İstanbul’daki mahkemeden çıkan karar, Türkiye’de hayvanlara bakış açısının değiştiğini ve bu dönüşümün artık hukuki belgelerde de karşılık bulmuş olduğu” şeklinde…
KEDİ İÇİN REKOR NAFAKA
Protokole gore adam tarafı, kedilerin mama, baytar, sıhhat ve bakım giderlerini karşılamak suretiyle her üç ayda bir 10 bin TL ödeyecek. Bu sayı senelik bazda 40 bin TL’ye yaklaşıyor. Ek olarak taraflar, kedilerin bakım koşullarına ilişkin detaylı bir düzenleme de yapmış oldu. Kedilerin hangi veterinerde takip edileceği, ihtimaller içinde hastalık durumlarında hangi tedavi şekillerinin uygulanacağı ve kedilerin tatile gidecek tarafla ne süreyle kalabileceği dahi yazılı hale getirildi. Taraflar ek olarak, kedilerin yaşam kalitesinin korunması mevzusunda “karşılıklı saygı” ve “iş birliği” içinde olmayı taahhüt etti. Hayvan hakları savunucuları ise bu protokolün “duygusal sorumlulukların hukuki karşılık bulması” açısından son aşama mühim bulunduğunu belirtiyor.
DUYGUSAL BAĞIN GÖSTERGESİ
Öte taraftan kedi nafakası toplumsal medyada da kısa sürede gündem olurken, hem ciddi hem esprili yorumları bununla beraber getirdi. Bir kesim, hayvanların artık boşanma süreçlerinde haklarının gözetilmesini pozitif karşılarken, bazı kullanıcılar “kedinin yaşam standardı bizlerden yüksek” şeklinde esprili paylaşımlar yapmış oldu. Bilhassa Twitter (X) üstünde “#KediNafakası” etiketi kısa sürede trend oldu. Kullanıcılar, “Mama zammına TÜFE ayarı geldi” ve “Artık kediler de enflasyona karşı korunuyor” benzer biçimde mizahi ifadeler de kullandılar. Kediler için belirlenen 10 bin TL’lik nafaka, maddi boyutundan öte, duygusal bağların ve mesuliyet bilincinin bir göstergesi” olarak da yorumlandı.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
