Türkiye ile Irak içinde Sincar merkezli yeni güvenlik süreci başladı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Irak Başbakanı Ali Faleh el-Zeydi’nin 23 Eylül’de New York’ta yapmış olduğu görüşmenin peşinden iki ülke, Sincar’da Irak devlet otoritesinin tamamen tesis edilmesi ve bölgedeki yabancı silahlı unsurların varlığına son verilmesi mevzusunda anlaşmaya vardı. Mutabakatın öteki ayağını ise Türkiye’nin Başika-Zilkan askeri üssü oluşturuyor. Irak’ın Sincar’daki güvenlik düzenlemelerinde ilerleme sağlamasına bağlı olarak Türkiye, Başika-Zilkan kampını üstünde anlaşılacak mekanizma ve takvim çerçevesinde kademeli olarak Irak Federal Hükümeti’ne devredecek. Bu ayrıntılar, Irak Başbakanlık Ofisi tarafınca piyasaya sürülen ortak açıklamanın peşinden bölge medyası tarafınca da duyuruldu.
SİLAHLAR DEVLETE TESLİM EDİLECEK
Sürecin ilk ayağını Sincar’daki silahlı grupların silahsızlandırılması oluşturuyor. Irak Başbakanı Ali Faleh el-Zeydi, bölgedeki terörist unsurarın silahlarını Irak devletine teslim etmeye başlayacağını açıklamış, Sincar Dağı’nın federal hükümetin tam denetimine gireceğini bildirmişti. Bölge medyası, silahların tesliminin Irak’ta güvenlik kararlarının tek elde toplanması ve Sincar’daki çoklu silahlı yapıların sona erdirilmesi kapsamında yürütüldüğünü aktardı.
PKK BAĞLANTILI YABANCI SİLAHLI UNSURLAR ÇIKACAK
Bağdat yönetimi Sincar’daki silahlı gruplara yönelik takvim de belirledi. Bölgesel kaynak BasNews’in 8 Eylül tarihindeki haberine bakılırsa Irak yönetimi, PKK bağlantılı silahlı gruplara Sincar’dan ayrılmaları için 30 Eylül’e kadar süre verdi. Irak Kara Kuvvetleri Komutanı Korgeneral Kasım el-Muhammedi de 22 Eylül’de tüm Irak vatandaşı olmayan silahlı unsurların Sincar’dan ayrılması icap ettiğini deklare etti. Rudaw’ın Irak Haber Ajansı’na dayandırdığı habere bakılırsa Muhammedi, Iraklı Ezidi savaşçıların ise ülkenin güvenlik güçlerine katılabileceğini söylemiş oldu.
SİNCAR’IN GÜVENLİĞİ IRAK DEVLETİNE GEÇECEK
Bağdat’ın planında yalnızca silahların toplanması değil, Sincar’daki güvenlik ve yönetimsel yapının tekrardan kurulması da bulunuyor. Irak Genelkurmay Başkanı Abdül Komut Yarallah başkanlığındaki üst düzey güvenlik heyetinin 22 Eylül’de Sincar’a giderek bölgedeki güvenlik ve yönetimsel durumu incelemesi, sürecin sahadaki hazırlık aşamasını oluşturdu. BasNews’e bakılırsa görüşmelerde silahlı grupların devlet kontrolüne alınması, silahsızlandırma ve Sincar’daki güvenlik yapılanmasının tekrardan düzenlenmesi ele alındı. Irak yönetimi bununla beraber DEAŞ saldırıları sebebiyle yerlerinden edilen Ezidilerin dönüşü, altyapının tekrardan kurulması ve kamu hizmetlerinin geliştirilmesi için de emek harcama yürütüyor.
YOL HARİTASINA DESTEK
Sincar planının Türkiye açısından eleştiri ayağı Başika-Zilkan. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 26 Eylül’de New York’ta yapmış olduğu açıklamada Irak’ın silahlı grupları tasfiye etmeye yönelik yol haritasını desteklediklerini belirtti. Fidan, bilhassa Sincar’daki terör unsurlarının silahsızlandırılmasının Türkiye açısından mühim bulunduğunu söylemiş oldu. Fidan, Irak’ın yol haritası uygulandıkça Türkiye’nin de Başika Üssü’ndeki askeri varlığını kademeli olarak azaltma ve sonlandırma yönünde adım atacağını deklare etti. Bakan, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Irak Başbakanı ile görüşmesinde bu mevzuda iradenin ortaya konulduğunu belirtti.
BAŞİKA-ZİLKAN IRAK’A DEVREDİLECEK
Erdoğan ile Zeydi arasındaki 23 Eylül görüşmesinin peşinden açıklanan mutabakat, Türkiye’nin Başika-Zilkan kampının Irak’a devrini Sincar’daki güvenlik gelişmelerine bağlıyor. Irak Başbakanlık açıklamasında, Türkiye’nin Başika-Zilkan kampını belirlenen mekanizma ve takvim doğrultusunda kademeli olarak Irak Federal Hükümeti’ne devredeceği açıklandı. Açıklamada devir için kati bir tarih verilmedi. Sincar’daki mevcut silahlı yapıların tasfiyesiyle beraber bölgenin güvenliğinin Irak federal güçleri tarafınca yürütülmesi hedefleniyor. Irak Başbakanı Zeydi daha ilkin Sincar Dağı’nın tamamen federal hükümetin kontrolüne gireceğini açıklamıştı.
