Temiz Hava Hakkı Platformu (THHP), kuruluşunun 10. senesinde hava kirliliğinin çocuklar üstündeki oldukca yönlü tesirini mercek altına aldı. İstanbul’da düzenlenen Çocuklar İçin Temiz Hava Sempozyumu’nda hava kirliliği ve iklim krizinin çocuk sağlığı üstündeki tesirleri değişik boyutlarıyla, güncel bilimsel veriler ışığında tartışıldı; temiz havanın çocuklar için temel bir insan hakkı olduğu vurgulandı. Üç açık oturum ve bir forum oturumundan oluşan sempozyumun konuşmacıları içinde, Halk Sağlığı Uzmanı Prof. Dr. Nilay Etiler, Hanım Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Ddr. Bülent Tandoğan, Çocuk Alerji ve Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Haluk Çokuğraş, Çocuk Endokrinolojisi Uzmanı Prof. Dr. Zerrin Orbak, Çocuk Nefrolojisi Uzmanı Prof. Dr. Duygu Övünç Hacıhamdioğlu, Çocuk Nörolojisi Uzmanı Doç. Dr. Semih Ayta, İş ve Meslek Hastalıkları Uzmanı Dr. Selin Çakmakcı Karakaya ve Çocuk Hematoloji Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Emine Varlıklı yer aldı.
DSÖ’NÜN KORKUTAN RAKAMLARI
Sempozyumda kaygı verici rakamlarda açıklandı. Dünya Sıhhat Örgütü’ne (DSÖ) gore dünya genelinde 5 yaşından ufak her 10 çocuktan 1’i hava kirliliğine bağlı olarak yaşamını yitiriyor. O şekilde ki, dünya genelinde her yıl 237 binden fazla 5 yaş altı çocuk, hava kirliliği sebebiyle yaşamını kaybediyor. Gebelikte solunan kirli hava, erken doğum ve yeni doğan ölümlerine yol açarken, çocuklarda kansere niçin olabiliyor. Kirli hava sebebiyle 2 milyar çocuk, astım ve solunum yolu hastalıklarıyla karşı karşıya kalırken, hem de otizm, davranış sorunları, diyabet, aşırı kiloluluk, MS, Alzheimer ve kalp-damar hastalıkları riskleri kirli hava ile artıyor.
Sempozyumda, hava kirliliğinin ve buna bağlı kanser benzer biçimde hastalıkların önlenmesinde yönetimlere büyük bir vazife düşmüş olduğu de vurgulandı. Bir bilimsel çalışmaya gore ağaçlandırmanın hava kirliliğine bağlı kanser gelişimini yüzde 20 azaltabileceğine dikkat çekildi.
HALK SAĞLIĞI SORUNU
Çocuklar İçin Temiz Hava Sempozyumu’nun başkanlarından THHP Yürütme Kurulu Üyesi Prof. Dr. Çiğdem Çağlayan ise halk sağlığını tehdit eden hava kirliliği sorununa ilişkin, şöyleki konuştu: “Türkiye’de ölüm sebepleri içinde hava kirliliği 5. sırada. Vatanımızda yalnız 2021’de 538 yenidoğan hava kirliliğinin yol açmış olduğu sıhhat sorunları sebebiyle yaşamını yitirdi; 0-6 günlük bebeklerde ölümlerin yüzde 10,1’i ve 7-27 günlük bebekler içinde ölümlerin yüzde 7,52’si hava kirliliğine atfediliyor. Yalnız ölümlere değil, hastalıklara da neden olan hava kirliliği, bir halk sağlığı sorunudur fakat bilhassa üstünde durulması ihtiyaç duyulan, önlenebilir bir sıhhat problemi olması. Hava kirliliği, etkili politikalar ve hava kirliliği kaynaklarının kontrolü ile engellenebilir.”
BEYİN GELİŞİMİNİ ETKİLİYOR
‘Çocuklar İçin Temiz Hava Sempozyumu’nun başkanlarından Çocuk Nörolojisi Uzmanı Doç. Dr. Semih Ayta da yapmış olduğu konuşmada, “Gebelik ve çocuklukta hava kirliliğine maruz kalmanın beyin gelişimi üstüne negatif tesirleri olduğu saptandı. Üstelik bu negatif etkisinde bırakır, hava kirliliği için Avrupa Birliğince izin verilen limitlerin altında da gözlemlendi. Özetlemek gerekirse, insan yaşamı süresi süresince olası kalp-damar, solunum, merkezi sinir sistemine yönelik hastalıkların ortaya çıkmasında hava kirliliğinin tesiri var. Çocuklar İçin Temiz Hava Sempozyumu’nda dinlediğimiz bilimsel emekler, temiz havanın çocuk sağlığı ve iyilik hali ile ilişkili bulunduğunu, yetişkinlik döneminde yaşam kalitesine tesir ettiğini ortaya koyuyor” dedi.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
