Dünya besin tutarları, artan enerji tutarları ve Ortadoğu’daki savaşın etkisiyle art arda üçüncü ayda da yükselişini sürdürerek Nisan’da bundan önceki aya bakılırsa yüzde 1.6 artışla 130.7’ye çıktı ve üç yıldan uzun sürenin en yüksek seviyesini görmüş oldu.
Birleşmiş Milletler Besin ve Ziraat Örgütü (FAO) tarafınca derlenen tahıllar, yağlı tohumlar, süt ürünleri, et ve şeker fiyatlarındaki aylık değişimleri izleyen dünya besin tutarları endeksi Mart’taki revize edilen 128.6 seviyesinden Nisan’da 130.7’ye çıktı.
FAO, Mart için besin tutarları endeksini daha ilkin 128.5 olarak açıklamıştı.
Dünya besin tutarları Ukrayna savaşının başlamasının arkasından Mart 2022’de 160.2 ile zirveye çıkmıştı.
FAO baş ekonomisti Maximo Torero, Hürmüz Boğazı’ndaki krize karşın tahıl fiyatlarının kuvvetli yığın ve önceki hasatlardan kalan kafi arz yardımıyla bir tek ılımlı yükseldiğini fakat bitkisel yağlarda artan petrol fiyatlarının bioyakıtlara olan talebi artırmasıyla fiyatların daha sert yükseldiğini belirtti.
BİTKİSEL YAĞ FİYAT ENDEKSİ YÜKSELDİ
FAO’nun Nisan ayı bitkisel yağ fiyat endeksi soya, ayçiçeği, kolza ve bilhassa bioyakıt politikalarının desteklediği palm yağı fiyatlarındaki artışın etkisiyle aylık bazda %5.9 yükselerek Temmuz 2022’den bu yana en yüksek seviyesine çıktı.
Buna karşılık tahıl tutarları Nisan’da daha sınırı olan bir artış gösterdi; Mart’a bakılırsa bir tek yüzde 0.8 yükselirken, senelik bazda artış yüzde 0.4 ile sınırı olan kaldı. Bu artışta, hava koşullarına ilişkin endişeler, yükselen gübre maliyetleri ve bioyakıt talebindeki artışın etkisiyle buğday ve mısır şeklinde ürünlerde görülen ılımlı fiyat yükselişleri etkili oldu.
FAO ek olarak, gübre fiyatlarındaki sert artıştan dolayı çiftçilerin daha azca girdi gerektiren ürünlere yönelmesi sonucu 2026 senesinde buğday ekim alanlarının azalmasının beklendiğini bildirdi.
Öte taraftan Brezilya’da kesime hazır sığır sayısının sınırı olan kalması sebebiyle et tutarları Nisan’da aylık bazda yüzde 1.2 artarak rekora ulaştı. Buna karşılık şeker tutarları Brezilya, Çin ve Tayland’da arzın kuvvetli olacağı beklentisiyle yüzde 4.7 geriledi.
