Yunanistan ile Cenup Kıbrıs Rum Yönetimi’ni deniz altından elektrik kablosuyla bağlayacak proje için Fransız araştırma gemisi Girit’e ulaştı. Ankara’nın deniz yetki alanları mevzusunda itiraz etmiş olduğu güzergahta araştırmaların tekrardan başlaması umut ediliyor. Proje, Türkiye-Libya deniz yetki alanları mutabakatı sebebiyle de ehemmiyet taşıyor. Yunanistan’ın Kathimerini gazetesinin haberine gore vapur, deniz tabanı araştırmalarına başlayabilmek için lüzumlu denizcilik duyurusunu bekliyor. Great Sea Interconnector (GSI) adında olan proje, Yunanistan üstünden Kıbrıs’ın Avrupa elektrik şebekesine bağlanmasını, ilerleyen aşamada ise hattın İsrail’e uzatılmasını öngörüyor.
HAKLAR DİKKATE ALINMALI
Sadece projenin güzergahı, Türkiye ile Yunanistan içinde Doğu Akdeniz’deki deniz yetki alanları anlaşmazlığının bir parçası. Ankara, araştırmaların Türkiye’nin egemenliğindeki alanlarda tek taraflı yürütülmesine karşı çıkıyor. Türkiye’nin itirazı elektrik bağlantısı kurulmasına değil, projenin deniz yetki alanları üstündeki ihtimaller içinde sonuçlarına odaklanıyor. Ankara, Doğu Akdeniz’de kıta sahanlığına ilişkin haklarının dikkate alınması ve araştırma faaliyetlerinin evvelinde koordinasyonla yürütülmesi icap ettiğini belirtiyor.
ÖNCEDEN BİLDİRİLMESİ GEREKİYOR
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın Yunan basınına yapmış olduğu açıklamalarda da araştırma yapılacak alanların koordinatlarının ve faaliyetlerin kapsamının evvelinde yazılı olarak bildirilmesi gerektiği vurgulandı. Ankara’nın projeye yaklaşımında, Türkiye ile Libya içinde 2019’da imzalanan deniz yetki alanları mutabakatı mühim yer tutuyor. Türkiye, Doğu Akdeniz’deki deniz yetki alanları değerlendirilirken bu mutabakatın ve Türkiye’nin kıta sahanlığı haklarının göz ardı edilemeyeceğini belirtiyor.
DOĞU AKDENİZ’İN JEOPOLİTİK HESAPLARI
Ortalama 1,9 milyar avroluk GSI projesinin amacı, Cenup Kıbrıs’ın elektrik arzını çeşitlendirmek ve Avrupa elektrik şebekesiyle bağlantısını güçlendirmek. Proje, Avrupa Birliği tarafınca da destekleniyor. Kablonun üretimi ve döşenmesinde Fransız Nexans şirketi vazife alıyor. Fransız gemisinin araştırmalara başlaması, bundan dolayı yakından izlenecek.
