Tecim Bakanlığı tarafınca hazırlanan Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik, Resmi Gazete’de yayımlandı. Yeni düzenlemeyle vasıta kiralama sektöründe etkinlik gösteren işletmelerden yetki belgesi alınmasından kiralanacak araçların yaş ve kilometre sınırına, depozito iadesinden sigorta uygulamalarına kadar birçok yeni kaide getirildi.
Bakanlık, düzenlemeyle otomotiv sektöründe daha adil, rekabetçi ve istikrarlı bir piyasa yapısının oluşturulmasını, hem de tüketicilerin kiralama süreçlerinde yaşamış olduğu mağduriyetlerin azaltılmasını hedefliyor.
YETKİ BELGESİ ZORUNLU OLACAK
Ticari amaçla motorlu kara taşıtı kiralayan işletmelerin yetki belgesi alması mecburi hale getirildi. Yetki belgesi başvuruları, kurulacak Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Informasyon Sistemi üstünden yapılacak.
İşletmelerin meslek odasına kayıtlı ve vergi mükellefi olması gerekecek. Ek olarak işletme sorumlularına minimum ilköğretim mezunu olma, belirli suçlardan yargı giymemiş bulunma ve Mesleki Yeterlilik Kurumu onaylı Düzey 4 mesleki yeterlilik belgesine haiz olma şartı getirildi.
Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Informasyon Sistemi’nin 1 Ocak 2027’ye kadar kurulması planlanıyor.
6 YAŞINDAN BÜYÜK ARAÇLAR KİRALANAMAYACAK
Yeni düzenlemeyle kiraya verilecek araçların teknik özellikleri ve kullanım sınırları da tekrardan belirlendi.
Buna nazaran klasik araçlar hariç olmak suretiyle 6 yaşından büyük taşıtlar kiraya verilemeyecek. Ek olarak; 180 bin kilometrenin üstündeki araçlar, 300 bin kilometreyi aşan elektrikli araçlar, periyodik bakımları zamanında yapılmamış taşıtlar, ağır hasar kaydı bulunan araçlar kiralama hizmetinde kullanılamayacak.
İŞLETMELERE ARAÇ SAYISI ŞARTI
Büyükşehir belediyesi bulunan illerde, nüfusu 30 binin üstündeki ilçelerde etkinlik gösteren işletmelerin minimum 10 araca haiz olması gerekecek. Bu araçların minimum 5’inin işletme adına kayıtlı olması şartı aranacak.
Nüfusu 30 binin altında olan ilçeler ile büyükşehir statüsünde olmayan illerde ise işletmelerin minimum 5 araçlık filoya haiz olması gerekecek. Bu araçların minimum 2’si işletme adına kayıtlı olacak.
Ek olarak bu işletmelerin filolarında, minimum biri Türkiye’de üretilmiş olmak suretiyle 2 hibrit yada tamamen elektrikli vasıta bulundurması mecburi tutulacak.
DEPOZİTOYA SINIR, İADE İÇİN 7 GÜN SÜRE
Yönetmelikle vasıta kiralama işlemlerinde alınan depozito tutarlarına da üst sınır getirildi.
Buna nazaran; 1 ila 6 günlük kiralamalarda en fazla 3 günlük kira bedeli kadar, 7 ila 29 günlük yada haftalık kiralamalarda ise en fazla 7 günlük kira bedeli kadar depozito alınabilecek.
Vasıta teslim edildikten sonrasında depozitonun 7 gün içinde tüketiciye iade edilmesi mecburi olacak. Olağan kullanım sebebiyle oluşan aşınma ve yıpranmalar için ise tüketiciden ücret talep edilemeyecek ve depozitodan kesinti yapılamayacak.
REZERVASYON İPTALİNDE YENİ HAK
Ön ödemeli rezervasyonlarda, aracın teslimine 24 saatten fazla süre bulunması halinde tüketici, herhangi bir gerekçe göstermeden ve kesinti uygulanmadan rezervasyonunda değişim yapabilecek ya da rezervasyonunu iptal edebilecek.
Sigorta güvencelerinin de kiralama bedeline dahil edilmesi mecburi olacak. Kiracının sigortadan yararlanması ek bir ücret yada değişik bir şarta bağlanamayacak.
Ek olarak işletme ve kiracının karşılıklı anlaşması haricinde, sigorta tahkim sonucu yada ilam durumunda bir karar bulunmadan kıymet kaybı nedeni öne sürülerek kiracıdan ücret talep edilemeyecek.
İNTERNET ÜZERİNDEN YAPILAN KİRALAMALAR DA DENETLENECEK
Yeni düzenleme, vasıta kiralama ilanlarının yer almış olduğu web platformlarını da kapsıyor. Aracı ve duyuru platformları, duyuru veren işletmelerin yetki belgesine haiz olup olmadığını denetim etmekle yükümlü olacak.
Yetki belgesi bulunmayan işletmelerin platformlara üye olması ve duyuru vermesi engellenecek. Böylece web üstünden meydana getirilen vasıta kiralama işlemlerinde tüketicilerin daha çok korunması amaçlanıyor.
2027’DE YÜRÜRLÜĞE GİRECEK
Yönetmelik 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girecek. Mevcut vasıta kiralama işletmelerine yetki belgesi almaları için 1 Temmuz 2027’ye, vasıta sayısı ve taşıt niteliklerine ilişkin şartları yerine getirmeleri için ise 1 Ocak 2028’e kadar süre tanınacak.
Yeni düzenlemeyle vasıta kiralama sektöründe kayıt dışı faaliyetlerin azaltılması, haksız rekabetin önlenmesi ve tüketicilerin daha güvenli, saydam ve standartlara uygun hizmet almasının sağlanması hedefleniyor.
