ABD Merkezi Haberalma Teşkilatı – CIA, Rusya’nın Akdeniz’deki gemilerden Gerbera tipi İHA’lar fırlatarak İspanya, Fransa yada İtalya’daki hedeflere saldırabileceği yönünde bazı Avrupa hükümetlerini uyardığı bildirildi. İspanyol El Mundo gazetesinin Litvanya Müdafa Bakanlığına yakın kaynaklara dayandırdığı habere bakılırsa İHA’ların bayağı ticari gemilere yerleştirilen konteynerlerde gizlenerek internasyonal sulardan fırlatılması Rusya’nın değerlendirdiği seçenekler içinde yer ediniyor. Söz mevzusu iddia bağımsız kaynaklar tarafınca hemen hemen doğrulanmış değil.
600 KİLOMETRE MENZİLLİ
İstihbarat değerlendirmesinde adı geçen Gerbera, ortalama 2 metre uzunluğunda, 18 kilogram ağırlığında ve 2,5 metre kanat açıklığına haiz. Ortalama 4-5 kilogramlık cenk başlığı taşıyabilen İHA’nın menzili koşullara bakılırsa 600 kilometreye, hızı ise saatte 160 kilometreye ulaşabiliyor. Bu özellikler gemilerin kıyıdan yüzlerce kilometre uzakta kalmasına olanak sağlıyor. El Mundo’nun kaynakları saldırıların havaalanlarını geçici olarak kapatmak, askeri tesislere zarar vermek yada yangın çıkarmak benzer biçimde amaçlarla kullanılabileceğini iddia ediyor.
Kiev merkezli KSE Institute’a bakılırsa Rusya’nın Temmuz’da petrol ihracatında kullandığı 268 tankerin 150’si gölge filoya aitti. CIA’e atfedilen son uyarı, bu gemilerin İHA operasyonlarında da kullanılabileceği iddiasını gündeme taşıdı. (Shutterstock)
670 GÖLGE GEMİ
Rusya’nın gölge filosu, bilhassa 2022’den sonrasında Rus petrolüne getirilen Batı yaptırımlarını ve G7 fiyat tavanını aşmak için kullanılan tanker ağını ifade etmekte. Gemiler çoğu zaman karmaşık şirket ağları üstünden işletiliyor, sık sık bayrak ve iyelik değiştiriyor ve bir bölümünde Batılı sigorta şirketleri de kullanılmıyor. Avrupa Parlamentosu raporlarında gölge filonun toplam büyüklüğünün 600 tanker olduğu ifade edilirken AB’nin yaptırım listesine almış olduğu gemilerin sayısı ise Temmuz 2026 itibarıyla 670’i geçti.
RUS PETROLÜNÜN YARIDAN FAZLASINI TAŞIYOR
Gölge filo yalnızca yaptırım delme ağı olarak değerlendirilmiyor. Ukrayna merkezli KSE Institute verilerine bakılırsa Rusya Temmuz 2026’da petrol ihracatı için 268 tanker kullandı; bunların 150’si, şu demek oluyor ki yüzde 56’sı gölge filo gemileriydi. Sevkiyatların yüzde 41’i Pasifik, yüzde 35’i ise Baltık limanlarından gerçekleştirildi. CREA’nın verileri de Rus ham petrolünün mühim bölümünün yaptırım altındaki gölge tankerlerle taşındığını gösteriyor. Nisan ayında Rus ham petrolünün yüzde 69’u, Mayıs’ta ise yüzde 62’si yaptırım altındaki gölge tankerlerle taşındı. Çin ve Hindistan gölge filonun başlıca varış noktaları içinde bulunuyor.
