Bolivya’da Devlet Başkanı Rodrigo Paz Pereira hükümetine karşı başlamış olan eylemler ülkenin dokuz yönetimsel bölgesine yayıldı. La Paz, Oruro, Potosi, Chuquisaca, Cochabamba ve Santa Cruz’da ulaşım büyük seviyede durdu. Uzun yıllarıdr Latin dünyasındaki gelişimleri sahadan takip eden gazeteci Giorgio Trucchi’nin aktardığı bilgilere nazaran ülke genelinde iş bırakma eylemleri, yol kapatmalar ve kitlesel gösteriler dört haftadır aralıksız sürüyor. Trucchi’ye nazaran protestolar yalnızca ekonomik taleplerle sınırı olan değil; “Bolivya halkı neoliberalizmin geri dönüşüne ve naturel kaynakların oldukça uluslu şirketlere açılmasına karşı ayakta.” Paz hükümeti ise protestolara karşı güvenlikçi çizgiyi sertleştirirken, muhteşem hal ve askeri müdahale tehditlerinde bulunuyor.
Bolivya halkı, Rodrigo Paz hükümetinin neoliberal politikalarını dört haftadır sokaklarda protesto ediyor. Paz ise tehditler yağdırmaya devam ediyor. (Rueters)
YERLİ TOPLULUKLAR AYAKTA
Ülkedeki protestolara Bolivya İşçi Merkezi (COB), Birleşik Köylü İşçileri Konfederasyonu (CSUTCB), mahalli konseyler, yerli topluluklar, öğretmenler, madenciler ve sıhhat çalışanları katılıyor. Protestoların merkezinde Rodrigo Paz hükümetinin uygulamaya koyduğu neoliberal “kemer sıkma programı” bulunuyor. Trucchi’nin aktardığına nazaran 5503 sayılı kararnameyle yakıt sübvansiyonları azaltıldı, kamu harcamaları kesildi, maaşlar donduruldu ve kamu istihdamı sınırlandırıldı. Aynı süreçte büyük toprak sahiplerine ve ulusötesi ana paraya yeni imtiyazlar tanındı. Protestolar esnasında şu ana kadar 150’den fazla kişinin gözaltına alındığı, minimum 50 kişinin yaralandığı ve bir protestocunun yaşamını yitirdiği bildirildi. COB lideri Mario Argollo, CSUTCB yöneticisi David Quispe ve El Alto’daki “Kızıl Ponçolar” hareketinin liderlerinden Winston Genio hakkında ise “ayaklanma” ve “kamu düzenini bozma” suçlamalarıyla soruşturma sonucu çıkarıldı.
LİTYUM ÜZERİNDE KÜRESEL MÜCADELE
Bolivya dünyanın en büyük lityum rezervlerinden birine haiz ülkeler içinde içeriyor. Elektrikli vasıta bataryaları ve enerji dönüşümü açısından tehlikeli sonuç görülen lityum rezervleri sebebiyle ülke küresel güç mücadelesinin merkezine yerleşmiş durumda. Haber Global Web Hususi’e gelişimleri değerlendiren Trucchi, Paz hükümetinin büyük servet vergisini kaldırdığını, IMF ve oldukça taraflı finans kuruluşlarından milyarlarca dolarlık kredi talep ettiğini ve hidrokarbon ile madencilik alanlarını tekrardan yabancı şirketlere açmaya başladığını ifade ediyor. Evo Morales döneminde kamulaştırılan enerji ve naturel kaynak politikalarının bugün tersine çevrilirken protestocular ise lityum, bakır, kalay, altın ve ender toprak elementlerinin tekrardan oldukça uluslu şirketlerin kontrolüne bırakılmasına karşı çıkıyor.
Bolivya halkı ülkenin maden ve yeraltı kaynaklarının ABD merkezli çokuluslu şirketlere açılması yönündeki adımlardan vazgeçilmesini de talep ediyor. (US. Emb. Bolivia)
PERDENİN ARKASINDA ABD VAR
Bolivya’daki kriz Latin ABD’da ABD müdahaleciliği tartışmalarını da tekrardan gündeme taşıdı. Evo Morales toplumsal medya hesabından yapmış olduğu açıklamada ABD’nin DEA ve Cenup Komutanlığı desteğiyle kendisine yönelik operasyon planladığını iddia etti. Sekiz Latin ABD ülkesinin Paz hükümetine destek açıklaması yapması da Washington’a yakın yeni bölgesel bloklaşmanın işareti olarak değerlendiriliyor. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da protestocuları “kabahat örgütleri ve uyuşturucu bağlantılı yapılar” şeklinde tanımlayarak perde arkasındaki ABD tesirini gözler önüne seriyor. Bolivya medyasındaki bilgilere nazaran bu durum halkın ABD karşısındaki tarihsel hafızasının tekrardan canlanmasını da sağlıyor.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
