Türk Birliğinde son yıllarda süregelen büyük dönüşüm yeni bir aşamaya geçti. Birkaç yıl öncesine kadar TCG Anadolu, TCG İstanbul, TCG Derya, Reis sınıfı denizaltılar ve ulusal cephane projeleri üstünden ilerleyen deniz gücü yapılanması, bugün hava, deniz ve su altındaki değişik unsurların birbirleriyle entegre vazife yapabileceği bir seviyeye ulaşmış durumda. 2024’te Türk Donanmasının güç çarpanları içinde TCG İstanbul, TCG Derya, Pirireis ve ulusal ağır torpido AKYA öne çıkarken, son bir yılda Hızırreis denizaltısı, Koçhisar, ULAQ ve yeni ulusal mühimmatların devreye alınmasıyla tablonun daha da genişlediği belirtiliyor.
HIZIRREİS DERİNLİK KATTI
Donanmanın su altındaki en mühim yeni güçlerinden biri TCG Hızırreis oldu. Reis sınıfı denizaltıların ikinci gemisi olan Hızırreis, 20 Aralık 2025’te Türk Deniz Kuvvetleri hizmetine girdi. Aynı törende ULAQ insansız deniz aracı ile Ç-159 çıkarma gemisi de hizmete alınırken Koçhisar’a Türk bayrağı çekildi. Havadan bağımsız tahrik sistemine haiz Reis sınıfı denizaltılar, uzun süre su altında kalabilmeleri ve düşük görünürlükleri sebebiyle bilhassa Ege ve Doğu Akdeniz’deki güç dengesi açısından stratejik sistemler içinde gösteriliyor. Pirireis’in arkasından Hızırreis’in de göreve başlamasıyla Türkiye’nin denizaltı filosundaki yeni nesil dönüşüm hızlanmış oldu.
Türk Donanmasının ulaşmış olduğu harekat kapasitesinin en dikkat çekici göstergelerinden biri ise Mavi Vatan-2026 Tatbikatı oldu. Karadeniz, Ege ve Doğu Akdeniz’de meydana gelen tatbikata 120 vapur, 50 hava aracı ve 15 bin personel katıldı. Fotoğraf: AA
VURUCU GÜÇ ARTIYOR
Sadece aslolan değişiklik mühimatlardaki çeşitlenme. Deniz Kuvvetleri Komutanlığı son dönemde denizaltılardan sahil hedeflerine karşı kullanılabilecek ATMACA güdümlü füzesini, ulusal ağır torpido AKYA’yı ve ulusal deniz mayını MALAMAN’ı da envantere aldı. Böylelikle Türk denizaltılarının yalnızca karşı denizaltı ve harp gemilerine yönelik değil, kıyıdaki stratejik hedeflere karşı da vurucu kabiliyetini artırdı. 2024’te seri üretim aşamasına geçen AKYA’nın, yabancı ağır torpidolara bağımlılığın azaltılması açısından eleştiri önemde olduğu belirtilirken, ATMACA’nın da Harpoon sistemlerinin yerini giderek daha çok alması umut ediliyor. Türk Donanmasının iki yıl ilkin süregelen ulusal cephane dönüşümünün artık operasyonel sisteme dönüştüğü de görülüyor.
HAVA VE DENİZ BİRLEŞTİ
Yeni konseptin en eleştiri ayağı ise insansız hava ve deniz araçlarının ortak harekat kabiliyetine yetişmesi. Nisan ayında meydana gelen Mavi Vatan-2026 Tatbikatı esnasında Bayraktar TB3, TCG Anadolu’dan kalkış ve iniş yapmış oldu. Tatbikatta insansız hava ve deniz sistemlerinin ortaklaşa kullanıldığı senaryolar da uygulandı. Bu gelişme TCG Anadolu’nun yalnızca amfibi harekât gemisi değil, bununla birlikte insansız hava araçlarının denizdeki ana üssü haline gelmesi açısından mühim görülüyor. Müdafa uzmanlarına gore önümüzdeki aşamada TCG Anadolu üstünden havalanan SİHA’ların bulgu yapmış olduğu, başka bir harp gemisinin hedefi takip etmiş olduğu, insansız deniz aracının ise aynı hedefe yönlendirildiği ortaklaşa harekat senaryoları giderek daha çok öne çıkacak.
41 GEMİ İNŞA EDİLİYOR
Deniz Kuvvetleri Komutanlığı verilerine gore 37’si Deniz Kuvvetleri, 4’ü Sahil Güvenlik için olmak suretiyle toplam 41 askeri geminin inşası aynı anda devam ediyor. Yakın dönemde 9 geminin daha inşasına başlanmasıyla bu rakamın 50’ye yükselmesi hedefleniyor. İstanbul sınıfı fırkateynlerin yeni üyeleri, açık deniz karakol gemileri, ulusal hücumbot, mayın avlama gemileri, çıkarma gemileri ve MİLDEN ulusal denizaltı projesi bu yapılanmanın temel ayakları içinde bulunuyor.
YERLİ PROJELERDE DEVRİM
Emekli Kurmay Albay Dursun Çiçek ise Türk Deniz Kuvvetlerinin müdafa sanayindeki yerlileşme hamlesinde öne çıktığını belirterek, yeni gemiler kadar ulusal torpido ve güdümlü roket projelerinin de eleştiri ehemmiyet taşıdığını söylemiş oldu. Çiçek, deniz sistemlerinde erişilen isabet ve yeterlilik seviyesinin Batılı ülkeler tarafınca da yakından izlendiğine dikkat çekti.
