ABD Başkanı Donald Trump’ın petrol fiyatlarını denetim altında tutmak amacıyla stratejik petrol rezervlerini devreye sokması, hem enerji piyasalarında hem de Washington’da yoğun tartışmalara yol açtı. Dış siyaset ve güvenlik gösterim organı Responsible Statecraft, Trump yönetiminin kısa vadeli fiyat baskısını azaltmaya çalışırken uzun vadeli enerji güvenliği açısından mühim riskler almış olduğu değerlendirmesinde bulunmuş oldu. Makalede, stratejik rezervlerin aslolan kurum amacının harp, engelleme yada büyük organik afetler benzer biçimde muhteşem durumlarda ülkenin enerji güvenliğini sağlamak olduğu, günlük fiyat dalgalanmalarını dengelemek için devamlı kullanılmasının ise biriki sistemini zayıflatabileceği savunuldu.
172 milyon varillik stratejik petrol rezervi piyasaya sunuluyor.
SON 40 YILIN EN DÜŞÜK DÜZEYİ
ABD Enerji Bakanlığı’nın verilerine nazaran Trump yönetimi, Internasyonal Enerji Ajansı (IEA) ile koordineli şekilde toplam 172 milyon varillik stratejik petrol rezervini piyasaya sunma sonucu aldı. Yönetim, bu adımın küresel petrol arzındaki sıkışıklığı hafifletmeyi ve fiyat artışlarını frenlemeyi amaçladığını belirtiyor. Bakanlık ek olarak piyasaya verilen petrolün ilerleyen dönemde daha yüksek oranda tekrardan satın alınacağını ve rezervlerin güçlendirileceğini korumak için çaba sarfediyor.
OLAĞANÜSTÜ BİR DURUM
Buna rağmen bağımsız denetim kurumu “ABD Sayıştayı” (GAO), yayımladığı son raporda Stratejik Petrol Rezervi’nin son yıllarda muhteşem seviyede kullanıldığına dikkat çekerek Kurultay ile Enerji Bakanlığı’nın rezervlerin geleceğine ilişkin ortak ve uzun vadeli bir plan oluşturması icap ettiğini altını çizdi. Raporda, 2022’de Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin arkasından meydana getirilen üstün dereceli tahliyelerin arkasından 2026’da İran krizi sebebiyle yeni büyük satışların gerçekleştirildiği ve rezervlerin giderek küçüldüğü ifade edildi. Axios’un analizine nazaran ise ABD Stratejik Petrol Rezervi, 2026 itibarıyla 1983’ten bu yana görülen en düşük seviyeye geriledi. Bu durum, ülkenin ihtimaller içinde yeni arz şoklarına karşı geçmiş yıllara nazaran daha sınırı olan bir güvenlik tamponuna haiz olduğu yorumlarına niçin oluyor.
ENDİŞELER ARTIYOR
Rezervlerin azalması, Orta Doğu’da devam eden gerilim sebebiyle daha da tehlikeli sonuç görülüyor. Son haftalarda İran çevresindeki çatışmalar, Kızıldeniz’deki saldırılar ve küresel petrol taşımacılığına yönelik riskler sebebiyle petrol fiyatlarında sert dalgalanmalar yaşandı. Financial Times, Trump’ın piyasaları sözlü yönlendirmelerle sakinleştirmeye çalıştığını sadece küresel stokların azalması sebebiyle bu yöntemin tesirinin giderek zayıfladığını aktardı. MarketWatch ise yalnızca stratejik rezervlerin değil, ABD’nin ticari petrol stoklarının da düşük seviyelere gerilediğine dikkat çekerek enerji piyasalarında kırılganlığın arttığını bildirdi. Analistler, ihtimaller içinde yeni arz kesintilerinde fiyatların tekrardan sert yükseliş gösterebileceği uyarısında bulunuyor.
Petrol taşımacılığına yönelik riskler sebebiyle petrol fiyatlarında sert dalgalanmalar yaşandı.
UZMANLAR BÖLÜNDÜ
Trump yönetimi biriki kullanımının enerji fiyatlarını dengeleyerek hem Amerikan tüketicisini hem de küresel ekonomiyi koruduğunu korumak için çaba sarfediyor. Beyaz Saray, piyasaya verilen petrolün ilerleyen dönemde geri alınacağını ve vergi mükelleflerine ek yük oluşturulmayacağını ifade ediyor. Buna karşılık enerji uzmanlarının bir kısmı, stratejik rezervlerin temel işlevinin fiyat yönetimi değil ulusal güvenlik bulunduğunu belirtiyor. Bu değerlendirmelere nazaran rezervlerin zamanı düşük seviyelerde bulunması, yeni bir harp, büyük organik afet yada küresel enerji krizinde ABD’nin manevra alanını daraltabilir. Bundan dolayı Washington’da önümüzdeki dönemde hem rezervlerin tekrardan doldurulması hem de ABD’nin uzun vadeli enerji güvenliği stratejisinin tekrardan şekillendirilmesine yönelik tartışmaların daha da yoğunlaşması umut ediliyor.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
