Düzenlemelerle, besin etiketlerinin daha kolay okunması, yanıltıcı görseller, adlar ve ifadelerin önlenmesi ve besin okuryazarlığının desteklenmesi amaçlandı.
AA muhabirinin derlediği bilgilere nazaran, meydana getirilen düzenlemeler kapsamında besin işletmecilerinin piyasaya yeni geliştirdikleri gıdaları arz edebilmesinin kuralları ile tüketiciler için besin güvenilirliğinin yüksek düzeyde sağlanmasına ilişkin koşullar belirlendi.
Bu düzenleme çerçevesinde Avrupa Birliği’nin (AB) sıralamasında olup Türkiye’de kullanımı uygun görülen yeni gıdalar sıralandı. AB listesindeki 189 yeni besin bileşeni mevzuat kapsamına alınırken, 32 besin ise GDO’lu mikroorganizma kullanılarak üretilmesi, domuz kaynaklı yada böcek olması benzer biçimde nedenlerle kapsam haricinde bırakıldı.
Ek olarak, gıdaların adı ve net miktarının, tüketicinin kolaylıkla görebileceği bir yerde bulunması mecburi hale gelirken, alkol, şeker yada tatlandırıcı içeren ürünlerde bu bilgilerin öbürlerinden ayrı, açık ve belirgin şekilde yazılması şartı getirildi.
Aroma verici kullanılarak üretilen ürünlerin etiketlerinde gerçek besin görsellerinin kullanımına yasak getirildi, ürünün “aromalı” bulunduğunun açık şekilde belirtilmesi de mecburi oldu.
Birbiriyle karıştırılabilecek gıdaların isminde ve etiketinde, haiz olmadığı özelliklere atıf icra eden “… tadında”, “… lezzeti”, “… hazzı” benzer biçimde ifadelerin kullanımı yasaklandı.
Tereyağı aroması eklenmiş ayçiçeği yağı ve margarinlerde “tereyağı tadında”, “tereyağı lezzeti”, “tereyağı hazzı” ve kokolin ürünlerinde “çikolata tadında”, “çikolata lezzeti”, “çikolata hazzı” benzer biçimde ifadeler, sütlü buz ürünlerinde “dondurma hazzı”, “dondurma lezzeti” benzer biçimde ifadelerin kullanımı engellendi. Zeytinyağı hariç bitkisel yağlarda zeytin yada zeytin ağacı görselleri ile “zeytinyağı tadında/lezzetinde” benzer biçimde ifadelerin kullanımı da bu kapsamda yasaklar arasına alındı.
Naturel aroma verici yada naturel renklendirici içeren, bunun haricinde aroma ve renklendirici içermeyen gıdalar için bu ifadelere ilişkin kullanım kuralları belirlendi.
Yenilebilir buzlu ürün etiketlerinde, ürünün dondurma olduğu algısı oluşturacak ifadelere yer verilmesi de yasaklandı.
Marka algısı oluşturacak “köy ürünü” kullanımı sınırlandırıldı
Öte taraftan, “köy ürünü” algısı oluşturabilecek marka ve ifadelerin kullanımına da sınırlama getirildi.
Kanatlı hayvan ürünlerinde, hayvanların yetiştirme metoduna uygun olmayan ve tüketiciyi yanıltabilecek görsellerin kullanımının önüne geçildi.
İçeriğinde değişik bitkisel yağlarla tereyağı yada zeytinyağı bulunan ürünlerde, yalnızca bu bileşenler öne çıkarılarak “tereyağlı” yada “zeytinyağlı” şeklinde adlandırma yapılması yasaklandı.
Ek olarak, toplu tüketim yerlerinde servis edilen yada satış yerlerinde paketlenerek sunulan gıdalarda, tüketicinin satın alma tercihini etkileyebilecek bileşenlerin açıkça belirtilmesi mecburi oldu.
Bu kapsamda birbirinin yerine kullanılabilen bileşenlerin gıdanın adıyla beraber tüketicinin görebileceği şekilde sunulması kararlaştırıldı.
Yer fıstığıyla üretilen baklavada yalnızca “fıstıklı” ifadesi yerine “yer fıstıklı” ifadesinin kullanılması mecburi hale getirildi.
Ürünlerde ithal algısına yönelik ifadeler engelleniyor
Düzenlemeler kapsamında yurt içinde üretilen ürünlerde ithal algısı oluşturacak, ithal ürünlerde ise yurt içinde üretildiği izlenimi verecek marka, ifade ve görsellerin kullanımı yasaklandı.
Gıdaların tabanca, kafatası, beyin, dudak ve göz benzer biçimde biçim yada görsellerle piyasaya arz edilmesinin önüne geçildi.
İçeriğinde krema bulunmayan ürünlerde “krema” ifadesi kullanılamayacak, bunun yerine “krema sos” ifadesi yer alacak.
Nebat çaylarında hazırlama yönteminin etiket üstünde açık şekilde belirtilmesi de mecburi oldu.
Öte taraftan, menülerde ürün içerikleri ile enerji değerlerine ilişkin bilgilerin tüketicilere sunulması şartı da getirildi.
