Ekonomideki dalgalı seyir devam ederken, son dönemde ekonomiden yansıyan mühim verilerin başlangıcında endüstri üretimi geliyor. Öyleki ki; endüstri üretiminde hesaplanan yüzde 2.2 azalma moralleri bozarken, imalat endüstri endeksinden yansıyan yüzde 2.3’lük düşüş ise dikkat çekiyor. İstihdam tarafında ise tekstil ve giyim sektöründeki kayıplar sürüyor. SGK verilerine bakılırsa, sektörde çalışan sayısı 959 bin 395’ten 885 bin 762’ye düşerken, bu sayı; ortalama 73 bin kişinin işini kaybetmesi anlamına geliyor. Öteki yanda 2026’ya ilişkin döviz ve faiz tahminleri de sıralanmaya devam ediyor. ING Bank, Merkez Bankası siyaset faizinin gelecek yıl yüzde 27 düzeyine gerileyeceğini öngörüyor. Banka ek olarak, Dolar/TL 2026 tahminlerini, ilk çeyrek 46.15, ikinci çeyrek 48.40, üçüncü çeyrek 50.35 ve dördüncü çeyrek 52 TL olarak sıralıyor.
Ekonomiden yansıyan mühim göstergelerden biri ise Merkez Bankası rezervlerine ilişkin. Rezervler, 7 Kasım haftasında 1 milyar 449 milyon dolar artışla 183 milyar 598 milyon dolardan 185 milyar 47 milyon dolara ulaşırken; aynı hafta net döviz pozisyonu 47 milyar dolara terfi etti.
MALİ DİSİPLİN SIKILAŞTI
Gömü nakit açığı da ekonominin genel gidişatı açısından eleştiri veriler sunuyor. 2024 senesinde Gömü nakit açığının ‘Gayri Safi Yurtiçi Hasıla’ya oranı yüzde 4.7 olarak ölçümlenirken, 12 aylık Gömü nakit denge açığı 2025 Ekim ayı itibarıyla yüzde 3.7’ye gerilemiş vaziyette. Faiz dışı açık oranı yüzde 2.1’den yüzde 0.6’ya düşerken, faiz giderleri oranı ise yüzde 2.6’dan yüzde 3.2’ye çıktı. Analistlere bakılırsa, faiz harcamaları bir kenara bırakıldığında, Gömü mali disiplinde oldukça sıkı bir duruş sergiliyor.
İHRACAT CANLANDIN MI?
İhracat cephesinde ise pozitif yönde gelişmeler dikkat çekiyor. İstanbul Endüstri Odası tarafınca açıklanan Türkiye İmalat Sektörü İhracat İklimi Endeksi; Ekim ayında 52.4’e terfi etti. Bu oran, Mayıs 2024’ten bu yana en süratli artışı işaret ediyor. İhracat pazarlarındaki toparlanma, endüstri sektöründe yavaşlamaya karşın dış talebin halen canlı olduğuna işaret ediyor.
KREDİ NOTU UYARISI
Internasyonal kredi derecelendirme kuruluşlarından S&P Global Ratings’in Kıdemli Direktörü Frank Gill’in geçtiğimiz günlerde Türkiye’nin mevcut uzun vadeli kredi notunun BB- ve görünümünün durağan bulunduğunu açıklaması da dikkat çeken gelişmeler içinde. Gill, “Şu an için bu seviyenin makul bulunduğunu düşünüyoruz. Türkiye’nin uzun vadeli kredi notunun yatırım yapılabilir seviyeye dönme sürecinde enflasyonun tek haneye düşürülmesi belirleyici olacak” ifadelerini kullanırken; bu izahat, Türkiye’nin kredi notunun stabil seyredeceği şeklinde yorumlanıyor.
TRUMP ETKİSİ
Londra merkezli varlık yönetimi şirketi Eurizon’un CEO’su Stephen Jen ise, doların önümüzdeki dönemde dünyanın geri kalanında büyümenin toparlanmasıyla kıymet kaybedeceğini öngörüyor. Jen’in “Dolar gülümsemesi” teorisine bakılırsa dolar endeksi 2025 senenin da ortalama yüzde 7 düşüş yaşamış durumda. ABD Başkanı Donald Trump’ın vazife süresinin devam etmesi durumunda geri kalan süreçte de ilave yüzde 13.5 kıymet kaybı öngörülüyor.
Deutsche Bank Türkiye Ekonomisti Yiğit Onay ise 2025 senesinde sert bir yavaşlama beklenmediğini ve büyümenin yüzde 3.5, 2026’da ise yüzde 4 civarında olacağını deklare etti.
KONUTTAN YANSIYANLAR
Son veriler üstünden değerlendirme icra eden Pazarlama ve İşletme Uzmanı Volkan Soykan, “Veriler, Türk ekonomisinde önümüzdeki dönemde de, dalgalı seyrin süreceğini gösteriyor” dedi. Emlak Uzmanı Emre Kulcanay ise, konut sektöründen yansıyan verilere işaret ederken, “Sektör, ekonomideki kırılganlığı ve fırsatları bir arada yansıtıyor. Ekim ayında Türkiye genelinde 164 bin 306 konut satılırken, bu sayı, bundan önceki senenin aynı ayına bakılırsa yüzde 0.5 düşüş göstermesine karşın, senenin en yüksek satış rakamı olarak kayda geçti. İpotekli konut satışları 23 bin 527 ile kısmi bir artış gösterdi. Konut piyasasındaki bu hareketlilik tüketici güveninin yavaş yavaş yükseldiğini ortaya koyuyor” diye konuştu.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
