Marmara Denizi’nde müsilaj kabusu devam ederken; ekolojik yıkım de 2021’den bu yana gözle görülür şekilde artıyor. Gemlik Körfezi’nden Tekirdağ kıyılarına, Marmara Adası çevresinden Bandırma ve Erdek Körfezi’ne kadar birçok noktada yoğunluğu değişse de müsilaj varlığı devam ediyor. Çanakkale Boğazı girişinde 10 ila 30 metre derinlik içinde değişik yoğunluklarda tabakalar oluştuğu ortaya çıkarken, yakın gelecekte Şimal Ege Denizi’nden benzer tabloların oluşmasından kaygı ediliyor. Ekosistem üstündeki müsilaj tehdidi bununla birlikte, balık popülasyonları ve deniz canlılarını da negatif etkiliyor. Uzmanlar ise hemen hemen yüzeyde görülmeyen felaketin derinlere inildikçe ortaya çıktığına dikkat çekerken, normalde ilkbaharın başlangıcında ortaya çıkan görüntülerin ilk kez sonbaharda görüldüğünü dile getirdiler.
Deniz yüzeyinden 30 metre derinliğe kadar olan bölümde görülen müsilaj öbeklerinin Çanakkle Boğazı’ndan Ege Denizi’ne doğru akacağı da vurgulanıyor.
KISIR DÖNGÜYE GİRDİK
Marmara Denizi’nin derinliklerinde araştırmalarını sürdüren Bandırma 17 Eylül Üniversitesi, Denizcilik Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Sarı, müsilaj mevzusundaki son tabloya ilişkin bilgiler verirken, “Marmara Denizi’nde sık sık yaşanmaya başlanan müsilaj yeni bir kısır döngüye dönüşmek suretiyle. 2021 yılı Nisan ayında denizin yüzeyini kaplamasıyla kamuoyunun haberdar olduğu müsilaj, kafi tedbir alınmadığı için 2024 yılının Ekim ayında yine etmişti. 2025 yılı Haziran ayının ilk haftasından itibaren yüzeyde ve su kolonunda görünmez olan müsilaj yalnız 3 ay sonrasında eylül itibarıyla tekrardan ortaya çıktı. Müsilajın ilk kez bu kadar erken oluşması, önümüzdeki ilkbahar-yaz süreci için sinyal durumunda” dedi.
4 HAFTAMIZ KALDI
Prof. Dr. Sarı, önümüzdeki bir aylık sürecin tehlikeli sonuç olduğuna değinirken, “Gemlik Körfezi, Tekirdağ kıyıları, Marmara Adası çevresi, Bandırma Körfezi, Erdek Körfezi ve Çanakkale Boğazı girişinde 10-30 m derinlikler içinde değişik yoğunluklarda müsilaj tespit edildi. Bu hızla yayılmaya devam ederse en geç 4 hafta içinde tüm Marmara Denizi’ne yayılma olasılığı yüksek. Artık işin esprisi kalmadı. Marmara Denizi ağır yaralı. Acilen tedavi için harekete geçip, lüzumlu adımları atalım.” ifadelerini kullandı.
ACİL HAREKETE GEÇELİM
Eski Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Müsteşarı Prof. Dr. Mustafa Öztürk ise iklim değişikliğine bağlı artan yüzey suyu sıcaklıkları ve yüksek kirlilik düzeyinin müsilaja niçin bulunduğunu altını çizerken, “Ekolojik yıkımı önlemek için elimizdeki tek müdahale aracı denizin kirlilik yükünü azaltmak. Önlem almazsak bundan sonrasında her yıl yine etme yada devamlı hale gelme olasılığı yüksek. 2021 senesinde tüm tarafların altına imza attığı Marmara Denizi Fiil Planı ile ne yazık ki denizin kirlilik yükünü azaltamadık. Bu yüzden artık gerçekçi, uygulanabilir ve gene tüm tarafların altına imza attığı yeni bir mutabakat metnine, yeni bir acil fiil planına gerekseme var” dedi.
Prof. Dr. Sarı, Marmara Denizindeki azot ve fosfor yüküne de dikkat çekerken, “Atıkların sadece yarısını arıtıyoruz. Kalan yarısı ise arıtılmadan denize boca ediliyor” diyor.
ARITMA TESİSİLERİ ÇALIŞMALI
Türkiye Tabiatını Koruma Derneği (TTKD) Bilim Danışmanı Dr. Erol Kesici ise Marmara Denizi’ndeki ekolojik döngünün bozulduğunu vurgularken, şunları söylemiş oldu: “Kirlilik ve ısı artışının yanı sıra gıda zincirine ortak balık türlerinin yok olması da müsilajı tetikliyor. En önemlisi ise tüm evsel, endüstriyel, tarımsal ve öteki atıkların ileri biyolojik arıtmaya doğal olarak tutulması gerekliliği. Sanayi ve evsel atıkları için çalışmayan arıtma tesisleri çalışır hale getirilmeli. İnşaatı devam eden arıtma tesisleri de bir an ilkin bitirilmeli.”
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
