Koç Üniversitesi-Stavros Niarchos Vakfı Geç Antik Çağ ve Bizans Araştırmaları Merkezi (GABAM) tarafınca başlatılan İstanbul Surları Projesi’nin ikinci aşaması olan Galata Surları, projenin internet sayfasında erişime açıldı. Bu dijital platform, İstanbul’un zamanı surlarını belgeleyerek kültürel mirası koruma amacını taşıyor. GABAM Direktörü Prof. Dr. Engin Akyürek tarafınca yürütülen projede Zamanı Yarımada’yı çevreleyen ve günümüz İstanbul’unun en büyük mimari yapısı olan surların, kentin kültürel mirasının mühim bir kısmını oluşturduğu belirtilerek, “Bu mühim mirası belgelemek, ilgili görsel ve yazılı verileri bir araya getirerek surlarla ilgili dijital bir kaynak oluşturmak amacıyla” emek harcama başlatılmış olduğu ifade ediliyor.
Surlar, 3 bin dijital fotoğraf ve 40 saatlik drone uçuşu ile fotoğraflanarak güncel durumlarıyla belgelendi, tüm sur hattının havadan izlenebildiği bir film hazırlandı ve varlıklı bir arşiv oluşturuldu.
3 BİN DİJİTAL FOTOĞRAF
Projeye ilk olarak surların görsel belgelenmesiyle başlanırken ortalama iki yıl devam eden alan çalışmasında, surların her bir parçası profesyonelce fotoğraflandı. Toplamda 3 bin dijital fotoğraf ve 40 saatlik drone uçuşu ile surların güncel durumu belgelendi. Bu emek harcamalar, sur hattını havadan izleyebileceğimiz bir filmle desteklendi. Projeyi, kazıbilimci, sanat tarihçisi, tarihçi, epigrafi bilimcisi, fotoğrafçı ve çeşitli alanlardaki uzmanlardan oluşan ortalama 30 kişilik internasyonal bir ekip yürüttü.
ULUSLARARASI KATKILAR
Prof. Dr. Neslihan Asutay-Effenberger tüm projenin bilimsel editörü olarak vazife aldı. Ek olarak, Prof. Dr. Zeynep Ahunbay, Prof. Dr. James Crow ve Prof. Dr. Albrecht Berger’in katılımıyla Bilimsel Danışma Kurulu oluşturuldu. Proje kapsamında, surlarla ilgili 100 kadar yazı ve açıklayıcı metin yazıldı. Bu metinler içinde Theodosius Surları, Deniz Surlarının Genel Mimarisi ve Düzeni, Anastasios Suru, Bizans Döneminde Zamanı Vakalar ve Surlar, Osmanlı Kaynaklarında Surlar şeklinde mevzular içeriyor.
SÜREKLİ VERİ GÜNCELLEME
Tüm bu emek harcamalar, Hüseyin Kuşcu liderliğindeki bir ekiple oluşturulan internet sayfasında kamuya açık olarak paylaşılıyor. İstanbul Surları Projesi, canlı bir proje olup daima yeni verilerle güncellenebilecek şekilde tasarlandı. Bu dijital platform, bilim adamları, öğrenciler ve genel kamuoyu için mühim bir kaynak olmayı hedefliyor.
Projeyi, kazıbilimci, sanat tarihçisi, tarihçi, epigrafi bilimcisi, fotoğrafçı ve çeşitli alanlardaki uzmanlardan oluşan ortalama 30 kişilik internasyonal bir ekip yürüttü.
MİRAS LİSTESİNE GİRDİ
Çalışmada mimar, restorasyon uzmanı ve mimarlık tarihçisi Zeynep Ahunbay’ın surların korunmasıyla ilgili değerlendirmelerine yer veriliyor. Ahunbay, surların korunması sürecinde yakın tarihten bilgiler vererek şunları kaydediyor: “1982 senesinde Dünya Mirası Sözleşmesini imzalayarak, 1984’te Dünya Mirası Sıralaması’ne aday göstermeye başlamış olan Türkiye’nin UNESCO’ya sunmuş olduğu ilk iki dosyadan biri İstanbul’a aittir. “İstanbul’un Zamanı Alanları” içinde yer edinen İstanbul Kara Surları, Aralık 1985’te Dünya Mirası Sıralaması’ne girmiştir. Kazanılmış olduğu yeni statü İstanbul Kara Surları’nın korunmasından görevli İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ni (İBB) harekete geçirmiş, çeşitli araştırma ve projeler başlatılmıştır. Ilkin İstanbul Kara Surları’nın Theodosius dönemine ilişkin kısmının batı birimleri olan ön sur ve hendek alanlarını işgal eden gelişigüzel yapıları ayıklamak için kamulaştırmalara girişilmiştir. Yasal işlemler sonunda, gecekondu türü yapılar kaldırılarak, arkeolojik alan temizlenmiştir.”
[email protected]
Kaynak: Web Hususi

