Son enflasyon verilerinin açıklanmasının peşinden gözler piyasalardaki son durum ile etiket fiyatlarına çevrildi. Asgari tutara gelen yüzde 27’lik zammın peşinden SGK ve Bağ-Kur emeklilerinin yüzde 12.19, işyar ve işyar emeklilerinin yüzde 18.60 oranında enflasyon farkı alacağı kesinleşmiş oldu. Sadece bu artışların derhal sonrasında piyasadaki neredeyse her ürüne yüzde 15 ile 30 içinde değişen oranlarda zam yapılması vatandaşın keyfini kaçırdı. Sahada oluşan tablo “maaş artışı-hayat pahalılığı” dengesini tekrardan irdelemenin merkezine taşırken, ekonomiden yansıyan veriler de kafa karışıklığını artırdı. Son verilere bakılırsa tüketici enflasyonu (TÜFE) aylık bazda yüzde 0.89, senelik bazda yüzde 30.89 olarak ölçümlenirken; aynı dönemde yurt içi üretici enflasyonu (Yİ-ÜFE) aylık yüzde 0.75, senelik yüzde 27.67 olarak kayıtlara geçti. Geçtiğimiz gün kira artışında da tavan oran da netleşirken, ocak ayında konut ve iş yeri kiralarında uygulanabilecek azami artış oranı yüzde 34.88 olarak belirlendi.
Fiyat hareketinin yaygınlığına ilişkin bir öteki veri de endeks başlıklarından geldi. Endekste yer edinen 143 temel başlıktan Aralık ayında 108’inde artış, 27’sinde düşüş görülürken, 8 başlıkta değişiklik olmadığı bildirildi. ENAG ise son enflasyonu aylık yüzde 2.11, senelik yüzde 56.14 olarak hesapladığını duyurdu.
EN BÜYÜK ARTIŞ EĞİTİMDE
Öte taraftan son verilere bakılırsa giyim ve ayakkabı tutarları yüzde 2.94, ulaştırma tutarları ise yüzde 1.03 gerilerken; en yüksek aylık artışın yüzde 2.91 ile komünikasyon grubunda gerçekleştiği bildirildi. Aylık enflasyona en yüksek ağırlıkla tesir eden üç ana grupta ise besin ve alkolsüz içecekler yüzde 1.99, konut yüzde 1.39 artarken; ulaştırmanın yüzde 1.03 azaldığı vurgulandı. Senelik tarafta en dikkat çekici başlıklardan biri eğitim oldu. TÜİK’e bakılırsa senelik artışın en yüksek olduğu ana grup yüzde 66.27 ile eğitim, en düşük olduğu ana grup ise yüzde 6.5 ile giyim ve ayakkabı olarak kayda geçti. En yüksek ağırlığa haiz üç ana grupta senelik artışlar besin ve alkolsüz içeceklerde yüzde 28.31, ulaştırmada yüzde 28.44, konutta yüzde 49.45 şeklinde sıralandı.
EMEKLİ NASIL GEÇİNECEK?
TÜİK’in son enflasyon verilerinin peşinden işyar ve işyar emeklilerinin 2026’nın ilk altı ayında alacağı artış oranı ile SGK ve Bağ-Kur emeklilerinin aylık artış oranları başlık başlık şekillendi. Sadece enflasyon farkları emeklileri memnun etmedi. Işyar emeklilerinin aylıklarında artış yüzde 18.60, SGK ve Bağ-Kur emekli aylıklarında artış oranı yüzde 12.19 oldu. Açıklanan zam oranlarıyla beraber “en düşük” maaş başlıklarında da yeni eşikler paylaşıldı.
ENFLASYON DÜŞECEK Mİ?
Ekonomist Hasret Derici Şengül, enflasyondaki düşüş eğiliminin pozitif yönde olduğuna dikkat çekerek şunları söylemiş oldu: “Ücret artışları ve zamlar tarafında, asgari ücret zammının extra bir talep patlaması yaratacağını düşünmüyorum. Artış oranı daha oldukca alım gücündeki kaybı telafi etmeye yönelik. Bu yüzden oldukca ciddi bir talep artışı beklemiyorum. Ocak ayı enflasyonunda aylık ana eğilimde bir miktar yükseliş görebiliriz; sadece genel resimde enflasyondaki düşüşün devam edeceğini düşünüyorum.”
Aile yardımı ödeneği dahil en düşük işyar maaşı 50 bin 503 liradan 61 bin 890 liraya terfi etti. En düşük işyar emekli aylığı da 22 bin 671 liradan 27 bin 772 liraya çıktı.
HER ŞEY ZAMLANDI
Kamuoyu araştırmacısı Volkan Tebrizcik iseortaya çıkan verilerin emekçi kesimler üstündeki geçim baskısını artırdığına dikkat çekerek, enflasyon, kira, maaş setinin “beraber” okunması icap ettiğini altını çizdi. Tebrizcik, açıklanan tabloda senelik TÜFE’nin yüzde 30.89 görünmesine rağmen, 12 aylık averaja bakılırsa kira artış tavanının yüzde 34.88’e oturmasının “gelir artışı daha cebe girmeden barınma maliyetinin kapıya dayanması” anlamına geldiğini söylemiş oldu. Perakende tarafına işaret eden Tebrizcik, “Besin ve alkolsüz içeceklerde senelik artışın yüzde 28.31 olması mutfak tarafındaki basıncı diri tutuyor” dedi.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
