Rusya ile NATO arasındaki gerginlik her geçen gün büyüyor. NATO’nun 2023 Vilnius Zirvesi’nde almış olduğu kararlar doğrultusunda tüm müdafa hazırlıkları, tahkimatları ve birliklerini tekrardan konuşlandırılması ittifakın Rusya ile sınıra haiz olan Baltık ülkeleri; Letonya, Estonya, Litvanya ve Polonya’yı gerilimin ön cephesine taşıdı. Çoğunlukla hava sahası ihlallerinin yaşandığı hatta Rusya ve Belarus büyük bir ortak askeri tatbikat düzenledi. Moskova ek olarak Orta Asya ve Kafkasya ülkeleri ile askeri ittifakını da harekete geçirerek Kolektif Güvenlik Antlaşması Örgütü (KGAÖ) üyeleriyle beraber de Kırgızistan’da bir tatbikat gerçekleştirmiş oldu. Avrupa merkezli saygı duyulan jeostrateji araştırma merkezi SpecialEurasia her iki tatbikatı da mercek altına alan bir rapor yayınladı. Rapora bakılırsa tatbikatlar ile beraber Rusya hem Avrupa’nın güvenlik mimarisinde merkezi güçler içinde bulunduğunu ortaya koyarken, hem de Afganistan’daki Bagram Hava Üssü’nü isteyen ABD’ye “Bölgeye müdahil olma” mesajı veriyor. İşte o raporda yer edinen çarpıcı vurgular:
Rusya ve Belarus’un ‘Zapad-2025’ tatbikatında 100 bin asker sahaya çıktı; EurAsia raporuna bakılırsa tatbikat, Baltık hattında NATO’ya verilen en kuvvetli caydırıcılık mesajı oldu.
ALARMI YÜKSELTTİ
NATO’nun 2023 Vilnius Zirvesi’nde alınan kararlarla Baltık ülkeleri ve Polonya’ya tahkimatlar yoğunlaştırıldı. Aynı hatta Rusya ile Belarus’un 12–16 Eylül içinde gerçekleştirdiği “Zapad-2025” tatbikatı, ortalama 100 bin asker ve 10 bin zırhlı askeri vasıta ile son yılların en büyük askeri gösterisi oldu. Tatbikatta Kaliningrad’a nükleer kapasiteye haiz İskender-M sistemleri konuşlandırıldı, elektronik roket atışları simüle edildi. NATO hava sahasında artan ihlallerle eşzamanlı yürütülen tatbikat, Polonya ve Baltık devletlerinde güvenlik alarmını yükseltti.
ABD’YE AVRASYA MESAJI
Aynı hafta Kırgızistan’da Kolektif Güvenlik Antlaşması Örgütü tarafınca 17–20 Eylül tarihleri içinde icra edilen “Rubezh-2025” tatbikatı, Rusya’nın bölgesel nüfuzunu pekiştirdi. Kırgızistan, Rusya, Kazakistan ve Tacikistan birliklerinin katılmış olduğu tatbikatta anti-terör senaryoları, insansız hava araçlarına karşı müdafa ve Ukrayna savaşından edinilen tecrübeler öne çıktı. Tatbikat, Moskova’nın askeri deneyimini Orta Asya müttefiklerine aktarma stratejisinin parçası olarak ele alındı. Öteki taraftan Rusya, Afganistan’daki Bagram üssü üstünden tekrardan bölgeye dahil olmaya çalışan ABD’ye de tatbikat ile beraber “müdahil olma” mesajı vermiş durumda.
Rapora bakılırsa Kırgızistan’daki ‘Rubezh-2025’ tatbikatında Rusya, ABD’nin bölgeye tekrardan dahil olma girişimlerine karşı net bir “müdahil olma” mesajı verdi.
GÜVENLİK MERKEZİ İDDİASI
Eşzamanlı gerçekleşen iki tatbikat da Moskova’nın hem NATO sınırında caydırıcılık hem de Orta Asya’da güvenlik garantörlüğü mesajı verdiğini ortaya koyuyor. Belarus ile yürütülen Zapad-2025 tatbikatı Batı’ya karşı stratejik kararlılığı sergilerken, Rubezh-2025 Orta Asya’da KGAÖ şemsiyesi altında Rusya liderliğini pekiştirdi.
GÜEVENLİK MERKEZİ MESAJI
Meydana getirilen analizlerde ise tatbikatların zamanlamasının rastlantı olmadığı vurgulanıyor. Analistler, NATO’nun doğu kanadında “Iron Defender” ve “Eastern Sentry” benzer biçimde tatbikatlarla güç gösterdiği bir dönemde Moskova’nın iki değişik cephede sahaya çıkmasını, Rusya’nın stratejik esneklik ve caydırıcılık kabiliyetini göstermek isteği olarak yorumluyor.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
