Hükümet, emeklilik sisteminde köklü bir değişim için düğmeye bastı. Adana’daki {özel sektör} ve kamu çalışanları dahil olmak suretiyle Türkiye genelindeki tüm çalışanları kapsayacak Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES) için hazırlıklar büyük seviyede tamamlandı. 2026 yılı içinde yürürlüğe girmesi planlanan yeni modelle, çalışanların emeklilik döneminde ikinci bir maaş alması hedefleniyor.
Mevcut emekli aylıklarının yaşam standartlarını korumakta yetersiz kalmış olduğu yönündeki değerlendirmeler doğrultusunda geliştirilen TES, çalışan, işveren ve devlet katkısına dayalı üçlü bir yapı üstüne kurulacak. Sistem, uzun vadeli tasarrufu teşvik ederken emeklilikte ek gelir sağlayacak tamamlayıcı bir model olarak tasarlandı.
TES Nedir, Iyi mi Çalışacak?
Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES), çalışanların brüt maaşlarından belirli oranda kesinti yapılarak oluşturulan fon bazlı bir birikim sistemi olacak. Bu kesintiye işveren de aynı oranda katkı sunacak. Devlet ise sisteme yüzde 30 oranında destek verecek.
Sistem kapsamında:
-
Çalışan brüt maaşının %3’ünü yatıracak.
-
İşveren %3 oranında katkı sağlayacak.
-
Devlet toplam katkı üstünden %30 destek sunacak.
Toplanan tutarlar ustalaşmış fon yöneticileri tarafınca değerlendirilecek. Birikimler uzun vadeli yatırım araçlarında nemalandırılacak. Emeklilik yaşına gelindiğinde ise katılımcıya SGK maaşına ek olarak ikinci bir gelir sağlanacak.
Adana’daki Çalışanları Iyi mi Etkileyecek?
Adana’da organize endüstri bölgeleri, ziraat, hizmet sektörü ve kamu kurumlarında vazife meydana getiren binlerce çalışan yeni sistem kapsamına girecek. Sistem hem {özel sektör} hem de kamu çalışanlarını kapsayacak şekilde tek çerçevede uygulanacak. Öğretmen, polis, hekim şeklinde kamu çalışanının de TES’e dahil edilmesi planlanıyor.
Adana’da asgari ücretle çalışan bir şahıs için örnek hesaplama şu şekilde:
-
Brüt maaş: 33.030 TL
-
Çalışan oranı (%3): 991 TL
-
İşveren oranı (%3): 991 TL
-
Devlet katkısı (%30): 595 TL
-
Aylık toplam birikim: 2.577 TL
Bu hesaba gore:
-
10 yıl sonunda nominal birikim: 309.240 TL
-
20 yıl sonunda nominal birikim: 618.480 TL
Fon getirileri dahil edildiğinde bu rakamların daha da artabileceği belirtiliyor.
2026’da Devreye Girecek
TES’in 2026 yılı içinde yürürlüğe alınması planlanıyor. Orta Vadeli Program’da sistemin 1 Nisan–30 Haziran döneminde hayata geçirilmesi hedefleniyor. Emek harcama ve Toplumsal Güvenlik Bakanlığı teknik altyapı ve yasal düzenleme çalışmalarını sürdürüyor. Düzenlemenin Meclis’ten geçmesinin peşinden uygulamaya geçilecek.
Katılım Mecburi, Cayma Hakkı Yok
Bireysel Emeklilik Sistemi’nde (BES) otomatik katılım yalnızca 45 yaş altı çalışanları kapsarken, TES’te tüm çalışanların sisteme dahil edilmesi öngörülüyor. Ek olarak BES’te bulunan ilk iki ayda cayma hakkı TES’te yer almayacak.
Sistemde minimum 10 yıl kalma şartı aranacak. Erken ayrılma imkânı büyük seviyede sınırlandırılacak. Bu düzenleme ile uzun vadeli tasarrufun teşvik edilmesi amaçlanıyor.
BES ile Entegre Edilecek
TES devreye alındığında mevcut otomatik BES uygulaması sisteme entegre edilecek. Çalışan maaşından ikinci bir kesinti yapılmayacak. Yalnızca TES kapsamında yüzde 3’lük kesinti uygulanacak.
Fon yönetiminde ise daha merkezi ve kamu denetiminin kuvvetli olduğu bir yapı planlanıyor.
İş Değiştirince Ne Olacak?
Çalışan iş değiştirdiğinde birikimi korunacak. TES hesabındaki meblağ yeni işyerine aktarılabilecek. Birikimler sıfırlanmayacak ve sistem kesintisiz devam edecek.
Emeklilikte İkinci Maaş Süreci
TES’te birikimlere erişim SGK emeklilik yaşına bağlı olacak. Sigorta başlangıç evveliyatına gore hanımlarda 58–65, erkeklerde ise 60–65 yaş aralığında emeklilik uygulanacak.
Sistemle beraber SGK’dan alınan emekli aylığına ek olarak tamamlayıcı bir maaş verilmesi hedefleniyor. Böylece bilhassa büyükşehirlerde, Adana şeklinde yaşam maliyetinin arttığı illerde emeklilerin gelir seviyesinin güçlendirilmesi amaçlanıyor.
Yeni modelin, uzun solukta hem bireysel tasarrufu çoğaltması hem de emeklilik sisteminin sürdürülebilirliğine katkı sağlaması planlanıyor. TES’in yasalaşma süreci ve uygulama takvimi gelecek aylarda netleşecek.
Muhabir:
Resul Özdil
