Türkiye ile Suudi Arabistan içinde yenilenebilir enerji projelerinin geliştirilmesine yönelik işbirliğinin çerçevesini belirleyen hükümetlerarası antak kalma onaylandı.
Riyad’da 3 Şubat’ta imzalanan “Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Suudi Arabistan Krallığı Hükümeti Içinde Yenilenebilir Enerji Santrali Projelerine İlişkin Hükümetlerarası Antak kalma” Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafınca onaylanmasının arkasından Resmi Gazete’de yayımlandı.
Buna gore, anlaşmayla yenilenebilir enerji, yeşil teknolojiler ve inovasyon alanlarında iki ülke arasındaki işbirliğinin güçlendirilmesi, Türkiye’nin enerji arz güvenliği ve yeşil dönüşüm hedeflerine katkı sağlayacak büyük ölçekli projelerin teşvik edilmesi amaçlanıyor.
İlk aşamada “Faz 1 Projeleri” kapsamında Sivas ve Taşeli’nde 1000’er megavat olmak suretiyle toplam 2 bin megavat kapasiteli iki güneş enerjisi santrali (GES) kurulacak.
Antak kalma ek olarak “Faz 2 Projeleri” kapsamında toplam 3 bin megavat kurulu güce haiz ilave yenilenebilir enerji projelerinin geliştirilmesini öngörüyor. Faz 2 projelerinin sahaları, elektrik satış tarifeleri ve öteki koşulları taraflar içinde hemen sonra yapılacak anlaşmalarla belirlenecek.
Türkiye adına Enerji ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı, Suudi Arabistan adına ise Enerji Bakanlığı anlaşmanın uygulanmasını koordine edecek. Tarafların karşılıklı mutabakatıyla projelerin geliştiricisi bir Suudi şirketi olacak ve her proje için Türkiye’de ayrı bir proje şirketi kurulacak. Suudi Arabistan, geliştiriciyi diplomatik kanallar vasıtasıyla atayacak, Türk tarafı ise geliştiricinin onaylanmasına ilişkin kararını Suudi Arabistan’a bildirecek.
Her bir yatırım anlaşması, santralin ticari işletmeye başlamasından itibaren 30 yıl yürürlükte duracak, işletme süresinin arkasından tesisin devreden çıkarılması için 2 yıla kadar ilave süre tanınabilecek.
Her proje şirketi, yatırım kapsamında kararlaştırılan kurulu kapasitenin megavat başına 30 bin avro ile çarpılmasıyla hesaplanacak tutarda Türk tarafına güvence mektubu verecek. Antak kalma ek olarak, mevzuatta sonradan yapılacak değişikliklerin projelerin ekonomik dengesini pozitif yönde yada negatif etkilemesi halinde, söz mevzusu dengenin korunmasına yönelik mekanizma uygulanmasını öngörüyor.
İLK 5 YIL İÇİN MEGAVATSAAT BAŞINA 47,5 EURO TARİFE
Faz 1 kapsamındaki Sivas ve Taşeli GES’te üretilen elektrik için ticari işletmeye başlangıçtan itibaren ilk 5 yıl megavatsaat başına 47,5 avro alım tarifesi uygulanacak. Beşinci senenin arkasından tarife Sivas GES için megavatsaat başına 23,415 avro, Taşeli GES için ise 19,950 avro olacak. Tarifeler KDV hariç uygulanacak.
Projeler için lüzumlu arazi hakları Elektrik Üretim Anonim Şirketi (EÜAŞ) tarafınca edinilerek proje şirketlerine kiralanacak.
Türk tarafı ek olarak projelerin uygulanması için lüzumlu izin, onay ve lisansların makul olmayan gecikmelere yol açılmadan düzenlenmesi, iletim sistemi kapasitesinin projelere uygun hale getirilmesi ve mümkün olduğu seviyede yerli iş gücü, mal ve hizmet kullanımının desteklenmesi için lüzumlu emekleri yürütecek.
Faz 1 projelerine ilişkin yatırım ve elektrik satın alma anlaşmalarının, hükümetlerarası anlaşmanın yürürlüğe girmesinden itibaren 18 ay içinde imzalanmaması halinde taraflardan her biri, herhangi bir yükümlülük altına girmeden anlaşmayı tek taraflı feshedebilecek.
Antak kalma, taraflardan birinin öteki tarafa anlaşmanın yürürlüğe girmesi için ilgili kanunları uyarınca lüzumlu iç prosedürlerin tamamlandığını bildirdiği son bildirim tarihinde yürürlüğe girecek. Yatırım anlaşmaları, anlaşmanın sona ermesi, feshedilmesi yada yürürlük tarihinden itibaren 49 yıl geçmesi hallerinden hangisi ilkin gerçekleşirse o tarihe kadar geçerli olacak.
