Küresel piyasalar, ABD’de {özel sektör} istihdam verilerinin faiz indirim beklentilerini beslemesi ve hükümetin kısa sürede açılabileceğine dair artan iyimserliklerle pozitif bir seyir izliyor.
ABD’de parasal gevşemenin yol haritasına yönelik devam eden belirsizlikler dün açıklanan ADP {özel sektör} istihdam verisinin peşinden azaldı. Söz mevzusu verinin istihdamda beklentilerin üstünde soğumaya işaret etmesi ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz indirim beklentilerini güçlendirdi.
Dün açıklanan verilere bakılırsa ABD’de {özel sektör} istihdamı, eylülde artış beklentilerinin aksine 32 bin kişilik azaldı. Analistler, {özel sektör} istihdamındaki beklenmedik düşüşün iş gücü piyasasındaki zayıflamaya dair yeni kanıt sunduğunu beyan etti.
Söz mevzusu verinin peşinden para piyasalarında Fed’in yıl sonuna kadar toplamda 50 baz puan indirimine gitmesine kati gözüyle bakılmaya başlandı.
ABD’de Federal kamu müesseselerinin faaliyetlerini sürdürmesini sağlayacak geçici bir bütçe tasarısının Kurultay’den geçememesi, 2019’dan bu yana ilk kez hükümetin kapanmasına yol açtı.
Federal hükümetin kapanmasından dolayı yatırımcılar kamu kurum ve kuruluşlarından açıklanan veriler yerine hususi kurumların açıklamış olduğu makroekonomik verilere odaklanıyor. Yarın açıklanması planlanan ve içinde ziraat dışı istihdam ve işsizlik oranı benzer biçimde mühim verilerin bulunmuş olduğu istihdam raporu verisinin bu hafta yayınlanması beklenmiyor.
Hükümetin kapanması dolayısıyla bazı kilit ekonomik verilerin yayımlanmasının aksamasının Fed kararları için belirsizlik yaratabileceğini belirten analistler, sadece Fed’in faiz indirimine devam edeceğine yönelik beklentilerin sürdüğünü söylemiş oldu.
Piyasalar tarafında ise ABD’de hükümetin kapanmasının tesirleri merak ediliyor. Dün izahat meydana getiren Internasyonal kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, ABD’de federal hükümetin kapanmasının, ülkenin kredi notu üstünde kısa vadede bir tesiri olamayacağını, sadece uzun süredir devam eden siyaset üretimindeki zayıflıkları gösterdiğini bildirdi.
Analistler, borsanın daha önceki hükümet kapanmalarını çoğu zaman sorunsuz bir halde atlattığını belirterek, sadece bu seferki kapanmanın yavaşlayan iş gücü piyasası ve enflasyon riskleri benzer biçimde bir takım ekonomik unsur sebebiyle daha riskli olabileceğini söyledi.
– Vance: Uzun sürecek bir kapanma olacağını düşünmüyorum
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance Beyaz Saray’da düzenlenen basın toplantısında, “Kurultay’deki Demokratların ne yapacağını öngöremem fakat aslen o denli uzun sürecek bir kapanma olacağını düşünmüyorum.” dedi.
Kapanma devam ederse bazı çalışanları işten çıkarmak zorunda kalacaklarını dile getiren Vance, sadece işten çıkarmalarla ilgili nihai bir karar alınmadığını belirtti. Vance, kapanmayı sona erdirmek için Senato’daki birçok Demokrat ve Cumhuriyetçiyle görüştüğünü belirtti.
ABD’de hükümetin uzun süre kapalı kalmayacağına yönelik iyimserlikler ve Fed’e ilişkin artan faiz indirim beklentilerin etkisiyle New York Borsası’nda dün alıcılı bir seyir izlenirken, endeks vadeli kontratlar yeni güne de pozitif başladı.
Dün S&P 500 endeksi yüzde 0,34, Nasdaq endeksi yüzde 0,42 ve Dow Jones endeksi de yüzde 0,09 kıymet kazanmıştır. SP 500 endeksi tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşırken, Dow Jones endeksi de kapanış rekoru tazeledi.
Altının onsu 6 haftalık yükseliş trendinin peşinden bu haftaya da yükselişle başladı. Dün 3 bin 895,36 dolara çıkarak üstün dereceli tazeleyen altının onsu, günü yüzde 0,19 kıymet kazancıyla 3 bin 865,70 dolardan tamamladı. Altının onsu şu sıralarda önceki kapanışın yüzde 0,06 üstünde 3 bin 868 dolardan işlem görüyor.
ABD’nin 10 senelik tahvil faizi ise dün meydana gelen veri akışının peşinden 5 baz puan düşüşle 4,10 seviyesinde dengelenirken, dolar endeksindeki geri çekilme 5. işlem gününe taşındı. Dün yüzde 0,1 düşüşle 97,8 seviyesinde kapanan dolar endeksi, yeni günde de yüzde 0,1 düşüşle 97,7 seviyesinde bulunuyor.
Brent petrolün varili ise şu sıralarda yüzde 0,5 artışla 65,6 dolardan işlem görüyor.
Avrupa borsalarında dün pozitif bir seyir izlenirken, bölgedeki Rusya’ya ilişkin jeopolitik gerilimler yakından takip ediliyor.
Dün Avrupa Birliği (AB) liderleri, Dönem Başkanı Danimarka’nın ev sahipliğinde güvenlik ve müdafa temalı gayriresmi zirve için Kopenhag’da bir araya geldi. Danimarka, son dönemde hava sahasında görülen dronlar sebebiyle Avrupa’nın güvenlik kaygılarının da odağında yer ediniyor.
Rus dron ve jetlerinin Polonya, Romanya ve Estonya’nın hava sahalarını ihlal etmesinin peşinden Danimarka’da da tehlikeli sonuç askeri tesisler ve sivil havalimanları üstünde tanımlanamayan dronların görünmesi yetkilileri muhteşem önlemler almasına niçin olmuştu.
Zirvenin girişinde izahat meydana getiren AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Rusya’nın AB’nin kararlılığını sınadığını belirterek, üye ülkelere “birlik” olma çağrısında bulunmuş oldu. Von der Leyen, zirvenin öncelikli olarak müdafa ve Ukrayna’ya odaklanacağına işaret ederek, Ukrayna için 4 milyar avro tahsis edildiğini bildirdi.
Von der Leyen de AB’nin müdafa ve güvenlik alanındaki ihtiyaçlarının “acil” bulunduğunu vurgulayarak, “Geliştirilmiş, dirençli ve yenilikçi bir Avrupa müdafa sanayisine ihtiyacımız var.” dedi.
Makroekonomik tarafta ise Avro Bölgesi’nde ağustosta yüzde 2 olan senelik enflasyon, eylülde yüzde 2,2’ye çıktı. Enflasyon, eylülde aylık bazda ise yüzde 0,1 oldu. Söz mevzusu veri eylül ayında Avrupa Merkez Bankasının (ECB) hedefinden uzaklaştı.
Dün İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 1,03, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,83, Almanya’da DAX 40 yüzde 0,98 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,90 kıymet kazanmıştır. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.
Asya’da Ulusal Gün sebebiyle Çin’de işlem gerçekleşmezken, Fed’in faiz indirim sürecine yönelik artan iyimserliklerle bölge hisse piyasaları pozitif seyrediyor.
Fed’e yönelik artan faiz indirim beklentilerinin yanı sıra Cenup Koreli teknoloji şirketi Samsung Electronics ve yarı iletken üreticisi SK Hynix’in OpenAI ile imzaladığı Stargate Programı kapsamındaki veri merkezleri için hafıza çipleri tedarikine yönelik ön anlaşmalar da bölgedeki risk iştahını artıyor.
Söz mevzusu anlaşmanın peşinden bölgedeki teknoloji hisseleri öncülüğünde yükseliş dikkati çekerken, Kospi endeksi’nde işlem gören SK Hynix’in hisseleri yüzde 10,7 ve Samsung Electronics’in hisseleri 4,6 yükselişle işlem görüyor. Bu gelişmelerle Kospi endeksi tüm zamanların en yüksek seviyelerini görürken, üstün dereceli kapanış halletmeye hazırlanıyor.
Kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,1, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,8 ve Cenup Kore’de Kospi endeksi yüzde 2,7 yükselişle işlem görüyor.
Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,89 kıymet kazanarak 11.220,22 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli sözleşme ise dün akşam seansında düzgüsel seans kapanışına bakılırsa yüzde 0,1 terfi etti.
Dolar/TL, dün yüzde 0,1 düşüşle 41,5550’den kapanırken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışının yüzde 0,1 üstünde 41,5960’tan işlem görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistikleri, yurt haricinde ise Avro Bölgesi’nde işsizlik oranının açıklanacağını söylemiş oldu.
ABD’de federal hükümetin kapanması sebebiyle bugün veri akışında aksamanın olabileceğini belirten analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 10.900 ve 10.800 seviyelerinin destek, 11.100 ve 11.200 puan seviyelerinin ise direnç konumunda bulunduğunu beyan etti.
