ABD ile Çin içinde yapılacak tecim görüşmelerine ilişkin iyimserlikler küresel piyasalarda risk iştahını desteklerken, gözler ABD’de bugün açıklanacak enflasyon verilerine çevrildi.
Dün Beyaz Saray’dan meydana getirilen açıklamayla küresel tecim dengeleri açısından ehemmiyet taşıyan ABD-Çin görüşmesinin doğrulanması piyasalarda pozitif bir hava oluşturdu.
Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt’in açıklamalarına bakılırsa, ABD Başkanı Donald Trump, Çin, Cenup Kore ve Japonya liderleriyle yapacağı temasları kapsayan Asya turuna çıkacak. ABD Başkanı Trump 26 Ekim’de Malezya’ya gidecek ve burada Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) liderleriyle emek harcama yemeğinde bir araya gelecek.
ABD Başkanı sonrasında Japonya’ya geçecek ve 28 Ekim sabahı ülkenin yeni Başbakanı Takaiçi Sanae ile görüşecek. Hemen sonra 29 Ekim’de Cenup Kore’ye gidecek olan Trump, burada Cenup Kore Devlet Başkanı Lee Jae Myung ile buluşacak.
Aynı gün Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Zirvesi’nin açılışına katılarak konuşma meydana getirecek olan Trump, 30 Ekim Perşembe günü Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve öteki APEC liderleriyle bir araya gelecek.
Ek olarak, ABD ve Çin içinde karşılıklı tarife artışlarıyla tırmanan tecim geriliminin çözümüne yönelik müzakerelerin yeni turunun da 24-27 Ekim tarihlerinde Malezya’da yapılacağı bildirildi.
Leavitt, ABD Başkanı Trump ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasındaki ihtimaller içinde bir görüşmenin de “tamamen gündemden kalkmadığını” söylemiş oldu.
Bu gelişmelere ek olarak ABD Başkanı Trump, toplumsal medya hesabından yapmış olduğu paylaşımda, Kanada’nın, ABD’nin 40. Başkanı Ronald Reagan’ın gümrük vergileri hakkında negatif konuşmuş olduğu “düzmece” bir reklam kullandığı sebebi öne sürülerek bu ülke ile tüm tecim görüşmelerinin sonlandırıldığını deklare etti.
– Geçici bütçe tasarısının kabulü için lüzumlu çoğunluk sağlanamadı
Öte taraftan, ABD’de hükümet kapalı kalmaya devam ediyor. Cumhuriyetçiler ile Demokratlar bütçe mevzusunda hala uzlaşmaya varamazken, ABD Senatosu’nda meydana getirilen 12’nci oylamada da geçici bütçe tasarısı, kabul edilmesi için ihtiyaç duyulan 60 oya ulaşamadı.
ABD’de hükümetin kapalı olmayı sürdürmesi kamu kurumlarının açıklamış olduğu tehlikeli sonuç verilere erişimi kısıtlarken, ABD Merkez Bankasının (Fed) gelecek dönemde atacağı adımlara ilişkin beklentilerin şekillenmesini de zorlaştırıyor.
Analistler, bugün ülkede açıklanacak enflasyon verilerinin yatırımcıların odağına yerleştiğini belirtirken, söz mevzusu verinin Fed’in gelecek haftaki toplantısına ilişkin daha çok ipucu sağlayabileceğini kaydetti.
Para piyasalarındaki fiyatlamalarda, Fed’in gelecek hafta siyaset faizini 25 baz puan indirmesine kati gözüyle bakıldığını söyleyen analistler, bankanın aralık ayındaki toplantısında da gevşemeye devam edeceğine yönelik tahminlerin kuvvetli kaldığını beyan etti.
ABD-Çin geriliminin yumuşayabileceğine yönelik beklentiler, piyasalarda risk algısını zayıflatırken, altın ve tahvil şeklinde güvenli limanlara yönelimin de azaldığı seyredildi.
Analistler, ABD’de açıklanacak enflasyon verisinin beklentilerin üstünde gelmesi durumunda altının ons fiyatında düşüş eğiliminin devam edebileceğini belirtti.
ABD 10 senelik tahvil faizi dün yüzde 4’e yükselirken, yeni işlem gününde yatay seyrediyor. Altının ons fiyatı ise şu sıralarda, yüzde 0,2 düşüşle 4 bin 119 dolardan alıcı buluyor.
Hafta başından bu yana dar bantta hareket etmeyi sürdüren dolar endeksi de yüzde 0,1 artışla 99 seviyesinde bulunuyor.
ABD’nin iki Rus petrol tedarikçisi Rosneft ve Lukoil’i yaptırım listesine almasını takiben arz endişeleriyle dün 65,7 dolara çıkarak yükseliş eğilimini 3. işlem gününe taşıyan Brent petrolün varili ise şu sıralarda 65 dolarda işlem görüyor.
Bunlara ek olarak dünya genelinde hızlanan bilanço sezonu da yatırımcıların odağında bulunan bir başka mevzu olurken, önceki gün piyasa kapanışının arkasından finansal neticelerini açıklayan elektrikli otomobil üreticisi Tesla, gelirinin beklentileri aşmasına rağmen karındaki düşüş sebebiyle dün ABD’de sabah saatlerinde geriledi. Firmanın hisseleri, işlem gününü yüzde 2,3 yükselişle tamamlayarak kayıplarını telafi etti.
ABD’li çip üreticisi Intel, dün piyasa kapanışının arkasından temmuz-eylül dönemine dair bilançosunu deklare etti. Buna bakılırsa firmanın geliri, senenin üçüncü çeyreğinde geçen senenin aynı dönemine kıyasla yüzde 3 artarak 13,7 milyar dolara terfi etti. Şirket, geçen senenin aynı döneminde 13,3 milyar dolar gelir açıklamıştı.
Firmanın Mali İşler Direktörü (CFO) David Zinsner de üçüncü çeyrekte, bilançoyu güçlendirmek için anlamlı adımlar attıklarını söylemiş oldu. Zinsner, beklenenden daha kuvvetli olan üçüncü çeyrek sonuçlarının, üst üste dördüncü çeyrekteki iyileşmeye işaret ettiğini belirterek, “Mevcut talep arzı aşıyor ve bu eğilimin 2026 yılına kadar devam etmesini bekliyoruz.” ifadesini kullandı.
Piyasada işlemler gerçekleşirken finansal neticelerini açıklayan ABD’li teknoloji şirketi IBM’in hisseleri ise gelir ve karının üçüncü çeyrekte piyasa beklentilerinin üstünde gerçekleşmesine karşın bulut yazılımı birimindeki büyümenin yavaşlamasıyla yüzde 0,9 geriledi.
Bu gelişmelerle, New York Borsası’nda dün S&P 500 endeksi yüzde 0,58, Nasdaq endeksi yüzde 0,89 ve Dow Jones endeksi de yüzde 0,31 terfi etti. ABD’de endeks vadeli kontratlar ise yeni güne pozitif başladı.
Avrupa borsaları dün alış ağırlıklı seyrederken, bugün ABD’deki enflasyon verilerinin yanı sıra bölgede ekonomik aktiviteye ilişkin ileti verme potansiyeli bulunan imalat sanayisi, hizmet sektörü ve bileşik Satınalma Yöneticileri Endeksleri (PMI) takip edilecek.
Petrol fiyatlarındaki artıştan dolayı enerji şirketlerinin hisselerindeki yükseliş Avrupa borsalarındaki pozitif seyirde etkili oldu.
Öte taraftan Avrupa Birliği (AB) üyesi ülkelerin liderleri, Rusya’nın dondurulmuş varlıklarının Ukrayna için kullanılmasına ilişkin planda antak kalma sağlayamadı.
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve AB Konseyi Başkanı Antonio Costa, Brüksel’de meydana gelen AB Liderler Zirvesi’nin arkasından düzenlenen basın toplantısında konuştu.
Von der Leyen, “Rusya’nın dondurulmuş varlıklarıyla finanse edilecek tazminat kredisi mevzusunda verimli bir görüşme yaptık. Bu toplantı mevzuyla ilgili netleştirmemiz ihtiyaç duyulan noktaları belirlememizi sağlamış oldu. Geliştireceğimiz değişik seçeneklerle bu mevzuya geri döneceğiz.” dedi.
AB Konseyi Başkanı Costa da, “Avrupa’nın Ukrayna’ya desteğinin teknik, hukuki ve finansal yönleri üstünde çalışılması gerekiyor. Bu mevzuya aralık ayındaki AB zirvesinde yeniden döneceğiz.” ifadelerini kullandı.
Dün İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,67, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,41, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,23 ve Almanya’da DAX 40 yüzde 0,23 arttı. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.
ABD ile yürütülecek tecim görüşmelerine yönelik iyimserlik ve Intel’in beklentilerin üstünde gelen finansal neticeleri, Asya borsalarında pozitif havayı destekledi.
Öte taraftan bölgede açıklanan makroekonomik verilerde yatırımcıların odağında bulunurken, Japonya’da eylülde Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) aylık bazda yüzde 0,1, senelik bazda da yüzde 2,9 arttı.
Analistler, Japonya’da enflasyonun önceki aya bakılırsa hızlandığını ve senelik enflasyonun Japonya Merkez Bankasının (BoJ) yüzde 2 hedefinin üstünde bulunduğunu belirterek, ülkenin yeni Başbakanı Takaiçi Sanae’nin uygulayacağı mali politikaların uzun dönemli etkilerine yönelik sual işaretlerinin varlığını koruduğunu belirtti.
Bununla beraber Japonya’nın yeni Maliye Bakanı Satsuki Katayama, BoJ politikasının hükümet politikasıyla uyumlu olması icap ettiğini söylemiş oldu.
Ek olarak ülkede, ekim ayı imalat endüstri PMI 48,3 ile beklentilerin altında kalırken, hizmet sektörü PMI 52,4 ve bileşik PMI 50,9 olarak açıklandı.
Bu gelişmelerle, kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,5, Cenup Kore’de Kospi endeksi de yüzde 2,4, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,4 ve Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,6 arttı.
Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,54 kıymet kazanarak 10.608,26 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli sözleşme ise dün akşam seansında düzgüsel seans kapanışına bakılırsa yüzde 0,3 terfi etti.
Öte taraftan dün Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK), siyaset faizi olan yedi gün vadeli repo ihale faiz oranını 100 baz puan düşürerek yüzde 39,5’e çekti.
TCMB’den faiz oranlarına ilişkin meydana getirilen duyuruda, Kurulun ek olarak Merkez Bankası gecelik vadede borç verme faiz oranını yüzde 43,5’ten yüzde 42,5’e, gecelik vadede borçlanma faiz oranını ise yüzde 39’dan yüzde 38’e indirdiği açıklandı.
Duyuruda, “Son döneme ilişik veriler talep koşullarının dezenflasyonist düzeyde olduğuna sadece dezenflasyon sürecinin yavaşladığına işaret etmektedir” ifadesine yer verildi.
Bununla beraber TCMB’nin faiz kararının yanı sıra yurt içinde açıklanan verilere bakılırsa, TCMB toplam rezervleri, 17 Ekim haftasında 198 milyar 442 milyon dolara çıkarak tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşırken, Kur Korumalı Türk lirası Mevduat ve Katılma Hesapları (KKM) bakiyesi aynı dönemde 34 milyar 232 milyon lira azalarak 205 milyar 311 milyon liraya geriledi.
Dolar/TL, dün 42,0550’den kapanırken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışının derhal üstünde 42,0590’dan işlem görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde finansal hizmetler itimat endeksinin, yurt haricinde ise ABD’de enflasyon ve Michigan Üniversitesi tüketici itimat endeksinin, dünya genelinde ise imalat endüstri, hizmet sektörü ve bileşik PMI verilerinin takip edileceğini kaydetti.
ABD’de federal hükümetin kapalı olması sebebiyle bugün enflasyon verisi haricinde kamu kurumlarına ilişik veri akışının olamayacağını belirten analistler, teknik açıdan, BIST 100 endeksinde 10.700 ve 10.800 seviyeleri direnç, 10.500 ve 10.400 puan ise destek konumunda bulunduğunu beyan etti.

