Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Ukrayna Savaşı sonrasında Sovyet dönemine ilişkin sembolleri ve adları giderek daha yoğun halde kullanımı, ülkede tarih ve devlet propagandası tartışmalarını da büyüttü. Rusça gösterim meydana getiren oldukca sayıda medya organının analizine gore Kremlin bilhassa II. Dünya Savaşı zaferi ve Sovyet askeri mirasını ön plana çıkarırken, Sovyetler Birliği’nin halkçı ve enternasyonalist devlet geleneğinden ise resmi söylemlerde neredeyse bütünüyle uzak duruyor. Resmi söylemlerde ek olarak SSCB’nin kurucu lideri Vladimir Lenin’in adı de anılmıyor. Rusya’da bu çerçevede atılan bazı adımlar ise şu şekilde:
Rus sosyolog Boris Kagarlitsky’e gore Kremlin, Sovyetler Birliği tarihini kendi güvenlik anlayışına gore seçici olarak kullanıyor. (Toplumsal medya hesabı)
VOLGOGRAD YENİDEN “STALİNGRAD” OLDU
Rusya’da son dönemde dikkat çeken en büyük adımlardan biri Volgograd kentinin resmi etkinliklerde tekrardan “Stalingrad” adıyla anılması oldu. Kremlin, hem bu yıl hem de geçtiğimiz yıl düzenlenen Zafer Günü etkinliklerinde kentin “kahraman kent Stalingrad” adıyla anılmasına onay verdi. Volgograd Havalimanı’na da Stalingrad Havalimanı adı verildi. Ülkede yalnızca Volgograd değil; Sovyet dönemine ilişkin oldukca sayıda anıt, bayrak, marş ve askeri sembol de tekrardan görünür hale getirildi. Bilhassa 9 Mayıs Zafer Günü ilerlemesinde Sovyetler Birliği bayrağı ve flamalarının, Stalin posterlerinin ve SSCB sembollerinin önceki yıllara kıyasla oldukca daha yoğun kullanılması dikkat çekiyor. Mühim bir başka detay ise SSCB’nin kurucu lideri olan Vladimir Lenin’in adı ve görüntülerine değil, neredeyse bütünüyle Lenin’in peşinden liderliğe yükselen Josef Stalin’e yer verilmesi. Muhalif Rus fikir müesseselerinin değerlendirmelerine gore Kremlin, Sovyet zafer hafızasını Ukrayna Savaşı için toplumsal mobilizasyon aracı haline getiriyor. Sadece aynı Kremlin savaşın derhal öncesinde Sovyetler Birliği’ni ve Lenin’i eleştirmesiyle de hatırlanıyor.
EŞİTLİK DEĞİL DİSİPLİN ÖN PLANDA
Kısa sürede dikkat çeken bir başka adım da Sovyet gizli saklı polis teşkilatının kurucusu Feliks Dzerjinski’nin tekrardan devlet sembolü haline getirilmesi oldu. Vladimir Putin, Rusya’nın devlet iç güvenlik kurumu FSB’nin akademisine “Feliks Dzerjinski” adının verilmesini onayladı. Rus tarihçi Yekaterina Şulman, Kremlin’in, Sovyet sembolleri ve isimlerini seçici halde kullandığını belirterek, “Toplumsal eşitlik ya da işçi idealleri değil; disiplin, harp ve güvenlik devleti öne çıkarılıyor” ifadelerini kullanıyor.
Rus tarihçi Yekaterina Şulman ise resmi söylemde Sovyetlerin toplumsal eşitlik ya da işçi idealleri değil; disiplin, harp ve güvenlik devletinin öne çıkarılmasına dikkat çekiyor. (Toplumsal medya hesabı)
RUS TARİHÇİLERDEN TEPKİLER
Novaya Gazeta Europe’a demeç veren tarihçilere gore Putin, Sovyet tarihini halk hareketi niteliğinden soyutlayarak yalnızca askeri güç ve devlet otoritesi üstünden tekrardan yorumluyor. Tarihçilere gore Lenin’in yerine Stalin’in ön plana çıkarılmasının ana öne sürülen nedeni de bu yaklaşımdan kaynaklanıyor. Rus sosyolog Boris Kagarlitsky, resmi tarih müfredatında SSCB’nin kolektivist ekonomik modeli ya da enternasyonalist siyasetinin yer almamasına rağmen Sovyetlerin askeri gücünün ön plana çıkarılmasına dikkat çekiyor.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
