Türk dizi sektöründe yaşanmış olan daralma, ekrana gelen yapım ve bölüm sayısındaki düşüşle somutlaşıyor. Bundan önceki sezonda 44 olan toplam dizi sayısı 36’ya geriledi. Gösterilen bölüm sayısı da 860’tan 712’ye düştü. Böylece bir sezonda dizi sayısında yüzde 18, bölüm üretiminde yüzde 17 azalma yaşandı. 2022-2023 sezonunda 57 olan toplam dizi sayısı dikkate alındığında, üç sezondaki gerileme ortalama yüzde 37’ye ulaştı. 2025-2026 sezonunda başlamış olan 24 yeni diziden yalnızca yedisi sonraki sezona devam edebildi; sekiz yapım ise 13 kısmı tamamlayamadan final yapmış oldu. Maliyetlerdeki artış, kanallar ile yapım şirketlerini bütçeleri tekrardan gözden geçirmeye yöneltti. CNBC-e’ye konuşan gazeteci Ali Eyüboğlu da geçen yıl 20-25 milyon lira seviyesinde olan bölüm maliyetlerinin bu yıl 30 milyon liraya yükseldiğini, reklam gelirlerinin bu artışı karşılayamadığını söylemiş oldu.
OYUNCU ÜCRETLERİ TARTIŞILIYOR
Sektörde maliyetleri düşürmek için bölüm sürelerinin kısaltılması, oyuncu ücretlerinin sınırlandırılması ve set ekiplerinin küçültülmesi seçenekleri gündeme geldi. Kanalların yapım şirketlerinden yüzde 25’e varan maliyet kesintisi istediği, 140 dakikaya kadar uzayan bölümlerin 110 dakikaya indirilmesinin tartışıldığı bildirildi. Bazı başrol oyuncularının ek ödeme ve primlerle haftalık kazançlarının 5 milyon liraya kadar çıkabildiği, ücretlerde sınırlama seçeneğinin de sektör temsilcileri içinde ele alındığı aktarıldı.
ERKEN FİNAL RİSKİ
Erken final sonucu da yapım şirketleri açısından mühim bir finansman riski oluşturuyor. Erken final meydana getiren bir dizinin tahmini zararının 150 milyon liraya ulaşabildiği belirtiliyor. Bir yapımın yalnızca oyuncu ve set giderleri değil, ön hazırlık, dekor, tanıtım ve gösterim takvimi için meydana getirilen harcamaları da reyting alamaması halinde karşılıksız kalabiliyor. 2025-2026 sezonunda yeni başlamış olan 24 diziden sekizinin 13 kısmı görememesi, bu riskin boyutunu ortaya koyuyor.
TV İZLEYİCİSİNİN ALIŞKANLIĞI DEĞİŞİYOR
Sektördeki daralmayı yalnızca izleyicinin televizyonu terk etmesiyle açıklamak mümkün değil. Tv İzleme Araştırmaları AŞ’nin (TİAK) 2025 verilerine nazaran Türkiye’de şahıs başına günlük averaj tv seyretme süresi 3 saat 38 dakika oldu. Bu süre 2024’e nazaran dört dakika arttı. TİAK’ın 40 ilde ortalama 4 bin 300 hane ve 19 bin seyirciyle yürüttüğü ölçümde, 15-34 yaş grubunun günlük tv seyretme süresi de 2 saat 29 dakika olarak kaydedildi. Dolayısıyla geleneksel tv seyretme sürüyor; sadece genç yetişkinlerde süre daha düşük ve seyirci değişik ekranlara da yöneliyor.
İZLEYİCİ DİJİTALE GİTTİ
Radyo ve Tv Üst Kurulunun (RTÜK) 2025 Medyametre araştırması ise seyirci alışkanlıklarındaki ayrışmayı ortaya koyuyor. 26 ilde 15 yaş ve üstü 20 bin 202 kişiyle meydana getirilen araştırmada tv, yüzde 82,5 ile en yaygın kullanılan mecra olurken web yüzde 81, toplumsal medya yüzde 72 seviyesinde ölçüldü. İsteğe bağlı gösterim platformlarının kullanım oranı yüzde 21 olarak belirlendi. Günlük averaj kullanım süresinde web 4 saat 5 dakika ile ilk sırada, tv 3 saat 40 dakika ile ikinci sırada yer aldı. Dijital platformları kullananların en büyük bölümünü ise yüzde 38,9 ile 15-24 yaş grubu oluşturdu.
REKLAM PASTASINDA DİJİTALE KAYIŞ
Tv dizilerinin finansmanında reklam gelirleri belirleyici konumda. Sadece reklamverenlerin bütçelerinde dijital mecraların ağırlığı artıyor. Reklamcılar Derneği ve Deloitte tarafınca hazırlanan 2024 medya ve reklam yatırımları raporuna nazaran, toplam medya yatırımlarının yüzde 74,2’si dijital mecralara, yüzde 18,2’si televizyona yöneldi. Dijital medya yatırımları bir yılda yüzde 83 artarak 158 milyar lirayı aşarken tv yatırımları da yüzde 56,1 büyüyerek 38,86 milyar liraya ulaştı.
DÜNYA PAZARINDA TÜRK DİZİLERİNE TALEP
Türkiye’de yapım sayısı ve bölüm üretimi gerilerken Türk dizilerinin yurt dışındaki erişimi kuvvetli kalmaya devam ediyor. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, İstanbul’da düzenlenen “Türkiye Markasının Küresel Anlatısı: Türk Dizileri” programında Türk yapımlarının 170’ten fazla ülkede 1 milyardan fazla seyirciye ulaştığını ve dizi ihracat gelirinin 1 milyar doları aştığını açıklamıştı. Duran, Türkiye’nin dünyada dizi ihracatında ilk üç ülke içinde yer aldığını söylemişti.

