Monthly Review dergisinin Haziran sayısında piyasaya çıkan “The Destruction of Reason and the Rise of Ecofascism in the United States” (Aklın Yıkımı ve Birleşik Devletler’de Yükselen Ekofaşizm) başlıklı analizde meşhur toplumcu düşünürler Brett Clark ile John Bellamy Foster, gezegenin karşı karşıya bulunmuş olduğu ekolojik yıkımın yalnızca çevre problemi olmadığını belirtti. Yazıda, geç elkoyuculuk döneminde tekelci kapitalin büyümesini sürdürebilmek için yaşamın temel koşullarını tahrip etmiş olduğu, iklim krizinden biyolojik çeşitlilik yitirilmesine kadar uzanan yıkımın direkt paracı üretim modelinden kaynaklandığı savunuldu. Analize gore ana para kendi yapısal sınırlarına ulaştıkça daha otoriter yönetim biçimleri güç kazanıyor, çevre krizine bilimsel çözümler yerine baskı, cenk ve kaynak hakimiyeti öne çıkıyor.
Monthly Review’de piyasaya çıkan analizde John Bellamy Foster ve Brett Clark, Trump döneminde çevre krizinin aşırı sağcı siyasetle birleşerek “ekofaşizm” dönemine girdiğini savundu. (Reuters)
TRUMP DÖNEMİ EKOFAŞİZMİN SİMGESİ
Yazıda Trump döneminde ABD’nin Paris İklim Anlaşması’ndan çekilmesi, fosil yakıt üretiminin genişletilmesi, çevre koruma düzenlemelerinin kaldırılması, iklim bilimini reddeden adların devlet kurumlarına yerleştirilmesi ve göçmen karşıtı politikaların aynı siyasal çizginin parçaları olduğu açıklandı. Analize gore çevre krizini inkar eden, buna karşılık organik kaynaklar üstünden cenk çıkaran bu yaklaşım, “ekofaşizm” olarak tanımlanıyor. Foster ve Clark, ekofaşizmin doğayı ana para adına daha yoğun şekilde sömüren yeni bir otoriter politika biçimi bulunduğunu altını çizdi.
LUKÁCS’IN UYARISI GÜNDEMDE
Analizde yer verilen vurgulardan biri de Macar Marksist felsefeci Georg Lukács oldu. Foster ve Clark, Lukács’ın “Aklın Yıkımı” adlı eserinde irrasyonalizmin, kapitalizmin kriz dönemlerinde egemen sınıfların ideolojik silahına dönüştüğünü anlattığını hatırlattı. Lukács’ın çalışmasının bugün ABD’de tekrardan anlam kazandığını belirten yazarlar, bilim karşıtlığı, komplo teorileri, aşırı milliyetçilik, ırkçılık ve otoriterliğin çevre krizinin inkarıyla birleştiğini açıkladı. Analize gore kapitalizmin yarattığı ekolojik felaketler bilimsel yöntemlerle çözülmek yerine inkar ediliyor ve kriz yeni savaşların gerekçesine dönüştürülüyor.
Yazıda Georg Lukács’ın “Aklın Yıkımı” çözümlemesi günümüz ABD’sindeki iklim inkarı, aşırı milliyetçilik ve ana para politikalarıyla beraber ele alındı. (EJRC Arşivi)
EKOLOJİK YIKIM VE SAVAŞLAR
Çözümleme yazısında ABD’nin Çin’i çevreleme stratejisi, İran ve Venezuela üstündeki enerji politikaları, askeri müdahaleleri, suni zeka veri merkezlerinin hızla artan enerji ve su tüketimi ve fosil yakıt yatırımları aynı bütünün parçaları olarak değerlendirildi. Ses getiren yazıda dünyanın karşı karşıya bulunmuş olduğu ekolojik yıkımın yalnızca karbon salımıyla açıklanamayacağı, emperyalist savaşlar, organik kaynakların denetimi ve tekelci sermayenin sınırsız gelişme isteğinin de bu krizin temel belirleyicileri bulunduğunun altı çizildi. Yazıda, insanlığın önünde duran kaçınılmaz seçeneğin ekolojik yıkımı derinleştiren mevcut seviye ile doğayla uyumlu yeni bir toplumsal üretim modeli içinde olduğu ifade edildi.
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
