Ulusal Müdafa Bakanı Yaşar Güler, NATO Müdafa Bakanları Toplantısı dolayısıyla bulunmuş olduğu Belçika’nın başkenti Brüksel’deki NATO Karargahında Türk basın mensuplarıyla bir araya geldi. Bakan Yaşar Güler, NATO Müdafa Bakanları Toplantısı ve gündemdeki mevzulara ilişkin açıklamalarda bulunmuş oldu.
“Hürmüz Boğazı’nda mayın temizliğine destek vermeye hazır olduğumuzu vurguladık”
Güler, “Ülkemizin ev sahipliğinde gerçekleştirilecek NATO Liderler Zirvesi öncesinde Brüksel’deki NATO Karargahında düzenlenen Ukrayna Müdafa Temas Grubu ve NATO Müdafa Bakanları toplantılarına katıldık. Genel olarak NATO’nun caydırıcılık ve müdafa duruşu, Ukrayna’ya sağlanabilecek destek ve öteki güvenlik konularının ele alındığı toplantılar yaptık. NATO’ya kuvvet katkısı elde eden ülkeler içinde daima ilk 5’te yer edinen bir ülke olarak ittifakın müdafa ve caydırıcılığına sağladığımız katkıları, yüzde 5 müdafa taahhüdü hedefine ulaşılması mevzusunda kaydettiğimiz kesin ilerlemeleri -ki yüzde 5 hedefine hızlıca ilerliyoruz, Ukrayna’ya ikili düzeyde ve NATO kapsamında destek ve katkılarımız ile barışa yönelik diplomatik çabalara desteğimizi, Ankara Zirvesi kapsamındaki hazırlıklarımız ve beklentilerimizi ifade ettik. Bölgesel sulh ve istikrarın sağlanması kapsamında İran-ABD Savaşı’nı sona erdirmek amacıyla varılan mutabakatı memnuniyetle karşıladığımızı ilettik, teşekkür ettik ve gerektiğinde Hürmüz Boğazı’nda mayın temizliğine destek vermeye hazır olduğumuzu vurguladık” ifadelerini kullandı.
Toplantılar vesilesiyle muhataplarıyla müdafa ve güvenlik ajandasındaki gündemi, ikili ve fazlaca taraflı ilişkiler ile iş birliğini geliştirme imkanlarını ele aldığını belirten Güler, “70 yılı aşkın süredir NATO müttefiki bir ülke olarak katılım sağladığımız bu toplantılarda, hem ittifak gündemindeki mevzularda hem de bölgesel konulardan Avrupa güvenliğine uzanan geniş bir yelpazede ulusal tutum ve değerlendirmelerimizi muhataplarımıza ilettik. Ek olarak bağlaşık Müdafa Bakanlarını Ankara Zirvesi’nde ağırlamaktan sevinç duyacağımızı da kendilerine ilettik” şeklinde konuştu.
“Türkiye, NATO’nun stratejik aklının ve operasyonel kapasitesinin de ayrılmaz bir parçasıdır”
Güler, “Bugün NATO, tarihinin en karmaşık güvenlik ortamlarından biriyle karşı karşıyadır. Konvansiyonel tehditlerin yanı sıra hibrit tehditler, siber saldırılar, terörizm, enerji güvenliği riskleri ve bölgesel istikrarsızlıklar güvenlik anlayışını tekrardan şekillendirmektedir. Nisan ayında düzenlenen NATO’nun Ankara Zamanı: Dayanıklı Bir İttifak İçin Stratejik Konumlanma konferansında da ifade ettiğim şeklinde Türkiye, NATO’nun yalnızca coğrafi merkezlerinden biri değil, bununla birlikte stratejik aklının ve operasyonel kapasitesinin de ayrılmaz bir parçasıdır” dedi. Güler, “Ankara’da gerçekleştireceğimiz NATO Zirvesi’ni yalnızca bir liderler toplantısı olarak görmüyoruz. Bu zirvenin, NATO’nun değişen güvenlik ortamına uyum sağlama kararlılığını ortaya koyacağı ve geleceğe yönelik stratejik yöneliminin şekilleneceği mühim bir dönüm noktası olacağını değerlendiriyoruz. Türkiye’nin zirveye ev sahipliği yapması, ittifaka sunduğumuz askeri katkıların, operasyonel tecrübemizin ve güvenlik üretme kapasitemizin organik bir yansıması olarak görüyoruz. Bununla beraber Sayın Cumhurbaşkanımızın ortaya koyduğu etkili, güvenilir ve netice odaklı önder diplomasisi de Ankara Zirvesi’nin en mühim unsurlarından birisi olacağını değerlendiriyoruz” diye konuştu.
Güler, “Türkiye, krizlerin çözümüne katkı sunan, diyalog yayınlarını açık tutan ve bölgesel istikrarı destekleyen yaklaşımıyla ittifak içinde müstesna bir konuma haizdir. Hedefimiz NATO’nun birlik ve dayanışmasını güçlendirmek, Avrupa-Atlantik bölgesinin güvenliğine yönelik ortak kararlılığı vurgulamak ve ittifakı geleceğin tehditlerine karşı daha hazırlıklı hale getirecek stratejik vizyonun geliştirilmesine katkı sağlamaktır. Ankara Zirvesi’nin, NATO’nun birlik ve beraberliğini pekiştiren, ortak aklı güçlendiren ve ittifakın geleceğine yön veren zamanı bir buluşma olacağına inanıyoruz” ifadelerini kullandı.
ABD-NATO-Avrupa Güvenliği
Güler, “ABD Avrupa’dan tam manasıyla çekilmiyor, Avrupa’daki asker sayısını azaltıyor. Avrupa ülkeleri de oluşabilecek boşluğu doldurma gayretindeler. Müdafa endüstri yatırımlarını artırmaktalar ve mecburi askerlik uygulamasına dönmekteler. Avrupa’nın güvenliğinin Avrupalılar tarafınca sağlanması icap ettiğinin farkındalar” dedi.
Yerli ve ulusal müdafa endüstri ve NATO
Bakan Güler, “Türkiye’nin müdafa sanayinde elde etmiş olduğu başarılar yalnızca ulusal güvenliğimize değil, NATO’nun kolektif savunmasına da katkı sunmaktadır. Yerli ve ulusal sistemlerimiz, müttefiklerin beraber çalışabilirlik kapasitesini desteklemekte ve ittifakın genel caydırıcılığına katkı sağlamaktadır. Kuvvetli müdafa endüstri, kuvvetli caydırıcılık ve kuvvetli NATO anlama gelir. Ankara’da düzenlenecek NATO Zirvesi kapsamında gerçekleştirilecek Müdafa Endüstri Forumu’nun, müttefikler içinde müdafa endüstri alanındaki iş birliğinin geliştirilmesine mühim katkılar sağlayacağına inanıyoruz. Toplantılar esnasında NATO üyesi 3 ülkenin müdafa bakanı, Türk müdafa sanayinin gelişmişliği ve Türkiye ile iş birliğinin artırılmasının mühim ve lüzumlu bulunduğunu bilhassa vurguladılar” ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin NATO vizyonu
Türkiye’nin vizyonunun kuvvetli, dayanıklı, beraber hareket etme iradesini sakınan, müttefiklerinin güvenlik kaygılarına eşit duyarlılık gösteren ve değişen tehdit ortamına hızla uyum sağlayabilen bir NATO bulunduğunu dile getiren Güler, “Ankara Zirvesi’nden beklentimiz, ilk olarak NATO’nun temelini oluşturan kolektif müdafa anlayışının ve 5’inci maddeye olan bağlılığın kuvvetli şekilde teyit edilmesidir. Bunun yanında müttefiklerin müdafa harcamaları ve kabiliyet hedeflerine ilişkin kararlılıklarını somut adımlarla ortaya koymaları, müdafa üretim kapasitesini güçlendirecek ve caydırıcılığı artıracak ortak iradeyi göstermeleri büyük ehemmiyet taşımaktadır” dedi.
Türkiye’nin NATO’daki görevi
Güler Türkiye’nin NATO’ya katkılarına değinerek, “Türkiye, NATO’nun kuvvetli ve elit bir üyesi, bununla birlikte ittifakın en büyük ikinci ordusuna haiz müttefikidir. Askeri eğitimden tatbikatlara, harekatlardan komuta-kontrol faaliyetlerine kadar NATO’nun tüm temel vazife ve sorumluluklarına etkin katkı sunmaya da devam ediyoruz. Bildiğiniz şeklinde Steadfast Dart-26 Tatbikatı’na katıldık. Binlerce personelimiz ve Anadolu Deniz Vazife Grubumuzla NATO’nun caydırıcılık ve müdafa duruşuna kuvvetli destek verdik. Uzak coğrafyalara hızlıca kuvvet intikal ettirebilme kabiliyetimiz, yüksek hazırlık seviyemiz ve operasyonel etkinliğimiz burada bir kez daha teyit edilmiş oldu. Kahraman ordumuz, terörle mücadeleden sınır ötesi harekatlara kadar geniş bir alanda edinmiş olduğu tecrübeyle NATO’nun en etkin ve en hazırlıklı kuvvetleri içinde yer almıştır. Bu kapsamda komando birliklerimizin kapasitesini artırmaya ve değişen tehdit ortamına uygun yeni kabiliyetler geliştirmeye de devam ediyoruz. Önümüzdeki dönemde NATO’nun en eleştiri kuvvet yapılarından önde gelen Bağlaşık Tepki Kuvveti’nin komutasını üstlenecek olmamız da Türkiye’nin ittifak içindeki güvenilirliğinin ve stratejik öneminin somut bir göstergesidir” ifadelerini kullandı. Güler, “Aynı şekilde KFOR Komutanlığı (NATO’nun Kosova’daki sulh gücü), NATO Hava Polisliği görevleri ve deniz harekatlarına sunduğumuz katkılar, Türkiye’nin Balkanlar’dan Karadeniz’e, Akdeniz’den Avrupa’nın güvenliğine kadar geniş bir coğrafyada üstlendiği sorumluluğu açıkça ortaya koymaktadır. Türkiye bugün yalnızca NATO’nun güvenliğine katkı elde eden bir bağlaşık değil, askeri kapasitesi, operasyonel tecrübesi ve liderlik sorumluluğuyla ittifakın caydırıcılığına, dayanıklılığına ve geleceğine yön veren başlıca ülkelerden biridir” ifadelerini kullandı.
Rusya-Ukrayna Savaşı ve Karadeniz’in güvenliği
Güler, “Rusya-Ukrayna Savaşı, iki ülke arasındaki harp olmanın ötesinde Avrupa güvenlik mimarisini, enerji güvenliğini, küresel tecim yollarını ve NATO’nun güvenlik gündemini direkt etkilemektedir. Türkiye, savaşın başlangıcından itibaren dengeli, ilkeli ve yapıcı bir siyaset izlemiş; hem Ukrayna’nın toprak bütünlüğünü desteklemiş hem de dış ilişkiler kanallarının açık tutulmasına katkı sağlayarak çatışmanın yayılmasının önlenmesi ve adil, kalıcı bir barışın tesis edilmesine de çaba göstermiştir. Karadeniz’in istikrarı Avrupa-Atlantik güvenliğinin ayrılmaz parçasıdır. Türkiye, Montrö Sözleşmesi’ni kararlılıkla uygulayarak bölgesel istikrara katkı sağlamaya devam etmektedir. Bu yüzden bölgesel sahiplenme anlayışını destekliyor, Karadeniz’e kıyıdaş ülkeler arasındaki iş birliğini de önemsiyoruz. Türkiye hem Rusya hem Ukrayna ile konuşabilen azca sayıdaki ülkeden birisidir. Bu durum ülkemize mühim sorumluluklar da yüklemektedir. Tahıl Koridoru Girişimi, tutsak değişimleri ve taraflar arasındaki temaslarda üstlendiğimiz rol bunun en somut göstergesidir. Türkiye bundan sonrasında da dış ilişkiler ve diyalog çabalarına katkı sunmaya devam edecek; krizlerin tarafı değil, çözümün parçası olmayı da sürdürecektir” şeklinde konuştu.
NATO’nun cenup kanadının önemi
Terörizm, düzensiz göç, enerji güvenliği riskleri, bölgesel çatışmalar ve hibrit tehditlerin NATO’nun cenup kanadını direkt etkilediğini vurgulayan Güler, “Türkiye, NATO’nun cenup kanadında yer alması sebebiyle bölgesel tehditlerle direkt savaşım eden bununla beraber son yıllarda gelişen gücüne bağlı olarak İttifakın merkezinde mühim katkılar sunan müttefiklerin başlangıcında gelmektedir. Bu yüzden Türkiye’nin güvenliğine yönelik tehditler bununla birlikte NATO’nun güvenliğine yönelik tehditler olarak da değerlendirilmektedir. Günümüz güvenlik ortamı, cenup kanadının yalnızca çevresel değil, merkezi bir güvenlik meselesi bulunduğunu da göstermektedir” dedi.
Orta Doğu’daki gelişmeler
Ulusal Müdafa Bakanı Güler ek olarak, “Orta Doğu’da yaşanmış olan gelişmeler yalnızca bölgesel değil, küresel güvenliği de direkt etkilemektedir. Orta Doğu’daki istikrar NATO’nun güvenliğiyle de direkt bağlantılıdır. NATO müttefiklerimiz de Orta Doğu’daki gelişmelere oldukça ilgililer ve çalışıyorlar. Türkiye bölgesel sulh, istikrar ve güvenliği destekleyen yapıcı bir yaklaşım izlemekte, çatışmaların büyümesini değil, diyalog ve dış ilişkiler kanalıyla çözülmesini savunmaktadır. Öte taraftan ulusal güvenliğimize yönelik risklerin oluşmaması için lüzumlu tedbirler alınmakta, ilgili kurumlarla koordinasyon içinde emekler devam etmektedir. Türk Silahlı Kuvvetleri ülkemizin güvenliğini sağlamak için her türlü hazırlığa da haizdir” ifadelerini kullandı.
Hürmüz Boğazı’ndaki gelişimleri yakından takip ettiklerini belirten Güler, “Daha ilkin de vurgulamıştık. Enerji arz güvenliği, deniz ticaretinin kesintisiz sürdürülmesi ve seyrüsefer emniyetinin korunması yalnızca bölgesel değil, küresel istikrar açısından da ehemmiyet taşımaktadır. Türkiye, gerilimin tırmanmaması ve sorunların dış ilişkiler temelinde çözülmesi yönündeki yaklaşımını da sürdürmektedir. Bölgesel ve küresel güvenliğe katkı sunan bir ülke olarak internasyonal hukuk çerçevesinde deniz güvenliği ve seyrüsefer emniyetini destekleyecek girişimlere lüzumlu katkıyı sağlamaya da hazırız” dedi.
Doğu Akdeniz’in güvenliğine değinen Güler konuşmasını şu şekilde sürdürdü:
“İran ile ABD ve İsrail arasındaki harp ve buna bağlı olarak ortaya çıkan roket ve insansız hava aracı tehditleri, Doğu Akdeniz’in güvenliğinin bir kez daha ne kadar kırılgan bir mevzu bulunduğunu da göstermiştir. Bu süreçte Şimal Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin güvenliği için aldığımız ilave tedbirler yalnızca Kıbrıs Türklerinin güvenliğine değil, Ada’nın tamamında istikrar ve güvenliğin korunmasına hizmet etmektedir. Türkiye’nin yaklaşımı devamlı olduğu şeklinde gerilimi çoğaltmak değil, riskleri önlemek ve bölgesel istikrarı desteklemektir. NATO Müdafa Bakanları Toplantısı’nda da vurguladığımız suretiyle Avrupa-Atlantik güvenliği parçalı değil, bütüncül bir anlayışla ele alınmalıdır. Güvenlik üretmesi ihtiyaç duyulan aktörlerin, bölgesel gerilimleri derinleştirecek adımlardan kaçınması, diyalog, iş birliği ve ortak güvenlik anlayışını öncelemesi büyük ehemmiyet taşımaktadır. Bu çerçevede Doğu Akdeniz’de son dönemde şekillenen bazı askeri iş birliği girişimlerini ve bölgesel güvenlik denklemini etkileyebilecek gelişimleri de yakından takip ediyoruz. Son olarak garantörlük sıfatı olmayan Fransa ile Cenup Kıbrıs Rum Yönetimi içinde imzalanan antak kalma aslen meşruiyeti olmayan, kırılgan dengeleri bozan ve internasyonal hukuka aykırı olan bir girişimdir. Türkiye’nin askeri kapasitesi, caydırıcılığı ve bölgesel konumu dikkate alındığında, ülkemizi ve KKTC’nin hak ve menfaatlerini hedef alan herhangi bir girişimin yada ittifakın başarı şansı bulunmamaktadır.
Burada aslolan üstünde durulması ihtiyaç duyulan husus, bölgesel güvenliği çoğaltmak yerine belirli oyuncuları çatışma ve krizlerin parçası haline getirebilecek yaklaşımların uzun solukta bölge halklarının güvenliğine zarar verme riskidir. Türk Silahlı Kuvvetlerimiz, Kıbrıs Türklerinin güvenliğini hedef alan oldubittilere ve hasmane girişimlere karşı lüzumlu karşılığı verecek güce ve kabiliyete ve sarsılmaz bir iradeye haizdir. Kıbrıs Adası’nın güvenliği ve statüsüne ilişkin düzenlemeler internasyonal anlaşmalarla belirlenmiştir. Türkiye, garantörlük hak ve sorumluluklarını internasyonal hukuktan meydana gelen meşru zeminde sürdürmektedir. Kıbrıs Türklerinin güvenliği, huzuru ve refahı bizim için dirimsel öneme haizdir. Bu vesileyle bir kez daha ifade etmek isterim ki Türkiye, Doğu Akdeniz’de barışın, istikrarın ve yapıcı diyaloğun tarafıdır. Sadece, Şimal Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin güvenliğini tehdit edecek gelişmeler karşısında da garantörlük sorumluluklarımızın gereğini yerine getirme irademiz tamdır.”
“Türkiye, güvenlik mimarisinin kenarında değil, merkezinde yer edinen bir ülkedir”
Güler, “Netice olarak bugün karşı karşıya bulunduğumuz güvenlik ortamı, ülkelerin ulusal kabiliyetlerini kuvvetli tutmalarını mecburi kılarken, müttefikler arasındaki iş birliği ve dayanışmanın da eleştiri rolünü bir kez daha ortaya koymaktadır. Bu çerçevede dayanışma, caydırıcılık, beraber çalışabilirlik ve stratejik öngörü, ortak güvenliğin temel unsurları olarak öne çıkmaktadır. Türkiye kuvvetli ordusu, gelişmiş müdafa endüstri, etkin diplomasisi ve haiz olduğu stratejik vizyonla NATO’nun, Avrupa-Atlantik güvenliğinin ve bölgesel istikrarın temel aktörlerinden biri olmayı sürdürmektedir. Karadeniz’den Akdeniz’e, Balkanlar’dan Afrika’ya kadar uzanan geniş coğrafyada ortaya koyduğumuz yaklaşımın aslı nettir: Gerilim değil istikrar, çatışma değil iş birliği, belirsizlik değil, güvenlik üretmektir. Cumhuriyetimizin ikinci yüzyılında da ulusal güvenliğimizi kararlılıkla korurken, bölgemizin ve müttefiklerimizin güvenliğine katkı sunmaya devam edeceğiz. Bundan dolayı bugün artık fazlaca açık bir gerçek vardır: Türkiye, güvenlik mimarisinin kenarında değil, merkezinde yer edinen bir ülkedir. NATO’nun geleceği şekillenirken Türkiye, gelişimleri uzaktan izleyen değil, kararların alınmasına katkı sunan, mesuliyet üstüne alan ve güvenlik üreten başlıca müttefiklerden birisidir. Kuvvetli ordusu, stratejik vizyonu ve üstlendiği görevlerle ittifakın geleceğine yön veren Türkiye’nin imzası, NATO’nun yarınlarında kuvvetli ve belirleyici şekilde yer almaya devam edecektir” ifadelerini kullandı.
