Geçen hafta piyasalarda ABD ile İran’ın bir anlaşmaya varmaya yakın olduğu yönündeki haberlerle iyimser bir hava hakimken, teknoloji ve suni zeka şirketlerindeki sert yükselişler risk iştahını destekledi.
Axios’un haberinde ABD’li ve İranlı müzakerecilerin ateşkesin uzatılması ve İran’ın nükleer programı mevzusunda müzakerelerin başlatılmasına yönelik 60 günlük bir mutabakat metni üstünde anlaşmaya vardığı sadece ABD Başkanı Donald Trump’ın buna hemen hemen nihai onayı vermediği aktarılmıştı.
Söz mevzusu mutabakat metninin imzalanması durumunda Hürmüz Boğazı’nın herhangi bir engelleme olmaksızın açılacağının bildirildiği haberde, ABD’nin de İran limanlarına yönelik uyguladığı deniz ablukasını kaldıracağı belirtilmişti.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ise İran ile yürütülen müzakerelerde, nükleer program mevzusunda bazı anlaşmazlıkların devam ettiğini sadece tarafların anlaşmaya “oldukca yakın” bulunduğunu deklare etti.
Yeni haftada suni zeka rallisinin jeopolitik riskleri dengelemesiyle küresel piyasalarda pozitif bir seyir izleniyor.
Öte taraftan ABD Tecim Temsilciliği (USTR), ABD-Meksika-Kanada Anlaşması’nın (USMCA) Ortak Gözden Geçirme sürecine ilişkin ilk ikili görüşmelerin tamamlandığı bildirildi. Müzakerecilerin ilk turunda otomotiv menşe kuralları, çelik ve alüminyum ile ekonomik güvenlikle ilgili öncelikli mevzuları ele aldı.
Ayrıca Internasyonal Enerji Ajansı (IEA), Internasyonal Para Fonu (IMF), Dünya Bankası ve Dünya Tecim Örgütü (DTÖ) başkanları, Orta Doğu’daki savaşın küresel iktisat, enerji ve ticarete etkilerine yönelik uyarılarda bulunmuş oldu.
Kurumlardan meydana getirilen açıklamalarda, “Vapur trafiği akışı normale dönmezse, şimal yarım kürede yaz aylarındaki en yüksek petrol talebi öncesinde küresel petrol stoklarının hızla tükenmeye devam etmesi, yakıt güvenliği, piyasa koşulları ve daha geniş çaplı ekonomik dayanıklılık açısından giderek artan riskler oluşturacaktır.” denildi.
Taraflar içinde antak kalma sağlanabileceğine ilişkin iyimserliğe rağmen sürecin sıkıntılı geçeceğine dair değerlendirmeler yatırımcılarda kafa karışıklığına yol açıyor.
ABD’de cuma günü açıklanacak istihdam raporundaki ziraat dışı istihdam verisi haftanın gündeminin en mühim maddesi olarak öne çıkarken, söz mevzusu verinin yatırımcılara işgücü piyasasının durumu hakkında ipucu vermesi ve suni zekanın iş gücü piyasasında niçin olduğu dönüşümlerin hangi alanlarda ortaya çıktığını göstermesi planlanıyor.
Hürmüz Boğazı’nın tekrardan açılmasına ilişkin iyimserliği zedelemesi petrol fiyatlarının yükselmesine niçin oldu. Brent petrolün varil fiyatı haftanın ilk işlem gününde yüzde 1,3 artışla 92,6 dolara terfi etti.
Petrol fiyatlarından meydana gelen enflasyonist baskıların etkisiyle etkiyle ABD’nin 10 senelik tahvil faizi 3 baz puan artışla yüzde 4,47’de seyrediyor.
Dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 99 seviyesine çıkarken, altının onsu yüzde 0,7 düşüşle 4 bin 510 dolardan işlem görüyor.
New York borsasında ABD ile İran içinde çatışmayı sona erdirecek bir mutabakata varıldığına dair haberlerle pozitif bir seyir seyredildi.
Kurumsal tarafta Dell Technologies, piyasaların kapanışının peşinden yayımladığı bilançosunda kuvvetli gelir artışı bildirdi. Bu yıl genelindeki gelir beklentilerini de yükselten firmanın hisseleri cuma günü yüzde 33 kıymet kazanmıştır.
Bu gelişmelerle, cuma günü Dow Jones endeksi yüzde 0,72, S&P 500 endeksi yüzde 0,22 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,21 kıymet kazanmıştır. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.
Avrupa borsalarında, söz mevzusu gelişmelerin etkisiyle karışık bir seyir seyredildi. Jeopolitik gelişmelerin yanı sıra Avrupa’da geçen hafta mühim makroekonomik veriler de öne çıktı.
Fransa’nın Gayri Safi Yurt İçi Hasılası (GSYH), senenin ilk çeyreğinde bundan önceki çeyreğe bakılırsa yüzde 0,1 azaldı. Almanya’da mayıs ayına ilişkin Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) aylık beklentilerin aksine yüzde 0,2 azalırken, senelik yüzde 2,6 ile beklentilerin altında arttı. Ülkede, TÜFE nisanda aylık yüzde 0,1, senelik yüzde 2,9 artmıştı.
Öte taraftan Almanya Maliye Bakanlığı Avrupa Birliği’nin (AB) en büyük 6 ekonomisinin, ana para piyasalarında entegrasyonu ve işbirliğini derinleştirmek amacıyla ortak tutum üstünde anlaştığı bildirildi.
Bu gelişmelerle Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,05 ve İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,42 kıymet kazanırken, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,16 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,07 kıymet yitirdi. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne negatif başladı.
New York borsasındaki pozitif seyir yeni haftada Asya piyasalarına da taşındı.
Nvidia’nın Kurucusu ve Üst Yöneticisi (CEO) Jensen Huang’ın bu hafta Cenup Kore’ye yapacağı ziyarette ülkenin önde gelen teknoloji yöneticileriyle görüşeceğine dair haber akışıyla Cenup Kore borsasında sert yükselişler görülürken, LG’nin hisseleri yüzde 30’a yakın terfi etti.
Öte taraftan Çin’de mayıs ayına ilişkin imalat endüstri Satınalma Yöneticileri Endeksinin (PMI) 52,2’den 51,8’e gerilemesinin peşinden ülkede hisse piyasalarında satış ağırlıklı bir seyir öne çıkıyor.
Bu gelişmelerle Cenup Kore’de Kospi endeksi yüzde 4,5, Hong Kong’da Hang Seng endeksi ise yüzde 0,9, Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,8 kıymet kazanırken, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,1 geriledi.
Cenup Kore’de Kospi endeksi 8.874,16 puanla, Japonya’da Nikkei 225 endeksi 67.231,28 puanla üstün dereceli seviyeyi görmüş oldu.
Salı günü satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,64 kıymet kaybederek 13.662,75 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli sözleşme ise salı günü düzgüsel seansı yüzde 2,6 düşüşle tamamladı.
Kurban Bayramı tatili sebebiyle geçen hafta çarşamba, perşembe ve cuma günlerinde işlem gerçekleşmedi.
Öte taraftan Ana para Piyasası Kurulu, Borsa İstanbul AŞ hisse piyasalarında açığa satış işlemlerinin yasaklanmasına ilişkin önlem ve uygulamalara 12 Haziran seans sonuna kadar devam edilmesini kararlaştırdı.
Dolar/TL kuru cuma gününü yüzde 0,1 azalışla 45,8483’ten tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üstünde 45,9150’den işlem görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde gelişme, imalat endüstri Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), yurt haricinde ise ABD ve Avrupa’da açıklanacak imalat endüstri PMI, ABD’de ISM imalat endüstri PMI, inşaat harcamaları, Avro Bölgesi’nden işsizlik oranının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.600 ve 13.500 puanın destek, 13.700 ve 13.800 seviyelerinin direnç konumunda bulunduğunu kaydetti.
AA Finans’ın beklenti anketine katılan ekonomistler, GSYH’nin birinci çeyrekte senelik bazda yüzde 2,7 artacağını tahmin ediyor. Öte taraftan ekonomistlerin 2027 sonuna ilişkin gelişme tahminlerinin medyanı yüzde 4,50 oldu.
