Uzman Klinik Psikolog Ayşe Şahin, evlatların okula uyum sürecinde yaşadıkları ayrılık anksiyetesi ve güvenli bağlanma sorunlarının iyi mi anlaşılabileceği, ebeveynlerin bu süreçte iyi mi davranması gerektiği hakkında data verdi. Okula yeni başlamış olan evlatların alışma sürecinde bazı problemlerle karşılaşılabileceğine dikkat çeken Şahin, “Oyun grubuna yada ilkokula başladıklarında ebeveynlerinden ayrılma sürecinde yoğun duygusal tepkiler yaşanabilir.” dedi. Bazı evlatların ebeveyninden ayrılırken ağlama krizleri geçirdiğini aktaran Şahin, “Adeta ebeveyne yapışık bir halde kalıyorlar. Bu duruma mide bulantısı, karın ağrısı, titreme, terleme benzer biçimde bazı fizyolojik emareler eşlik ediyorsa, okul fobisi yada ayrılık anksiyetesinden anlatmak mümkündür. Ayrılık anksiyetesinin altında kimi zaman güvenli bağlanma ile ilgili problemler söz mevzusu olabilir.” şeklinde konuştu.
GÜVENLİ BAĞLANMA SORUNU
Güvenli bağlanma problemi yaşayan evlatların probleminin okulu sevmemek olmadığına vurgu meydana getiren Şahin, “Çocuk, ebeveynin başına fena bir şey geleceğini yada ebeveyni kaybetmeyle ilgili bazı endişeler yaşıyor olabilir. Bilhassa bu zamanda çocuklardan gizli saklı bir halde ayrılmak, onlara doğru olmayan bilgiler vererek uzaklaşmak asla uygun değildir. Çocuğun endişelerini daha da artıracaktır.” dedi. Çocuğa okula gitmesi gerektiği, onun belli bir saatte ebeveyni tarafınca alınacağı bilgisinin verilmesi ve bu durumda kesin bir tutumda olunması icap ettiğini kaydeden Şahin, şunları söylemiş oldu:
“Anne babalar kimi zaman aşırı koruyucu bir halde yaklaşabilirler. Mesela; evlatlarının daha çok üzülmemesi yada bu krizin uzun sürmemesi için birkaç günlüğüne okuldan alabilirler. Fizyolojik semptomlar sebebiyle doktora gidip raporlar alınabilir ve okula başlama süreci ertelenebilir. Kimi zaman danışanlarda görülen, ‘dönem bitsin de sonraki dönem devam edelim’ benzer biçimde tutumlar sergilenebilir. Sadece hepsi problemi kalıcı hale getirir. Problemin ve sürecin daha da uzamasına sebep olur. Amaç bir an ilkin çocuğun okula başlamasını sağlamak olmalı. Çocuklarla ilgili okula uyum sürecinde mesele daima güvenli bağlanma olmayabilir. Aile düzeninden meydana gelen problemlerden de bahsedebiliriz. Mesela; evde geç saatlerde yatıp geç saatlerde kalkılıyorsa yada ev içi huzursuz ve gerilmiş bir ortamdaysa bazı problemler gözlenebilir. Anne babalar devamlı bitkin, stresli yada depresif bir duygulanımla evde bulunuyorsa çocuğun bu süreci daha zor atlatmasına sebep olabilir.”
Uzman Klinik Psikolog Ayşe Şahin, evlatların okula uyum sürecinde yaşadıkları ayrılık anksiyetesi ve güvenli bağlanma sorunlarının iyi mi anlaşılabileceği, ebeveynlerin bu süreçte iyi mi davranması gerektiği hakkında data verdi.
AĞLAMA KRİZLERİNE DİKKAT
Güvenli bağlanma olup olmadığının iyi mi anlaşılabileceğine değinen Şahin, “Çevrelerine karşı güvensiz hisseden, çevrelerini denetim altına almak isteyen çocuklar, ebeveynden ayrılma anı vardığında ciddi duygusal tepkiler gösterebilirler.” dedi. Okula ya da oyun grubuna başlama sürecinde yada çocuğun bir yakına bırakılması esnasında duygusal tepkilerin ortaya çıktığına işaret eden Şahin, “Çocuk ağlama krizleri ile kendini sakinleştirmekte oldukça zorlanıyorsa, sizin sakinleştirme ile ilgili tepkilerinize yeteri kadar yanıt veremiyor ve siz orada bulunsanız dahi sakinleşmekte oldukça zorlanıyorsa güvenli bağlanma probleminden söz edebiliriz. Eğer gözlemlediğiniz bir kriz süreci var ise kesinlikle uzman desteği almak doğru olacaktır.” önerisinde bulunmuş oldu.
Güvenli bağlanan evlatların ise çevrelerine karşı daha güvenli hissettiklerini dile getiren Şahin, “Yabancılarla yada kendi tanıdıkları aile bireyleriyle daha rahat ilişki kurabilirler. Kendilerini daha rahat ifade edebilirler.” dedi.
TERAPİ DESTEĞİ ALINABİLİR
Güvenli ilişkide bulundukları kişilere karşı genel anlamda pozitif yönde duygu hissettiklerini de ifade eden Şahin, sözlerini şu şekilde tamamladı:
“Hiddet, agresyon ve şiddetli davranış sorunları fazla görülmez. Çocuğun ebeveyninden ayrıldığında huzursuz yada ağlama tepkisi vermesi güvensiz bağlanma işareti değildir. Güvenli bağlanan çocuklar da ebeveyninden ayrıştığında huzursuzluk tepkisi gösterebilirler. Burada kriter tepkinin şiddetidir. Ebeveyne yeniden kavuşma anında bile çocuk sakinleşemiyorsa burada güvenli bağlanma ile ilgili problemden bahsedebiliriz. Güvenli bağlanmanın en tehlikeli sonuç yaş periyodu 0-3 yaş, 0-5 yaş erken çocukluk zamanlarıdır. Burada atılan temeller kişinin yetişkinlik hayatındaki kişiliğini ve toplumsal ilişkilerini belirleyecektir sadece bu zamanda güvensiz bağlanmış kişiler yetişkinlik hayatında bu problemleri çözebilirler. Yeni ilişki deneyimleriyle güvenli bağlanma tekrardan sağlanabilir. Terapi desteği, güvenli bağlanmanın sağlanabilmesi için düşünebilecek yöntemlerdendir.”
[email protected]
Kaynak: Web Hususi
